Saturday, 25 07 2026
Անորոշությունը ՀՀ֊Ադրբեջան գործընթացում ածանցվում է Ուկրաինայում և Իրանում ընթացող պատերազմներից
Լոռիում Բազում բնակավայրում մոտ 900 մ ավտոճանապարհի հիմնանորոգումն ակտիվ ընթացքի մեջ է
-
09:15
ԵՄ-ն շատ բարձր գին կվճարի Google-ին տուգանելու համար. Թրամփ
ԱՄՆ միջնորդությամբ ուկրաինական խաղաղ կարգավորման հեռանկար այս պահին չկա
Հացիկ բնակավայրով անցնող տեղական նշանակության ավտոճանապարհը հիմնանորոգվել է. «Ճանապարհային դեպարտամենտ»
00:45
Ուկրաինայի ու Թուրքիայի ԱԳ նախարարները քննարկել են Սև ծովում ազատ նավարկությանը վերաբերող հարցեր
Հայաստանը և Պարագվայը քննարկել են համագործակցության հեռանկնարները կրթության ոլորտում
00:15
Իրանի ու Եգիպտոսի ԱԳ նախարարները քննարկել են տարածաշրջանում վերջին զարգացումներն ու երկկողմ կապերը
Քրեական ոստիկանները 63-ամյա տղամարդու տանը հայտնաբերել են թմրամիջոց
23:45
ԱՄՆ-ն և Մեծ Բրիտանիան մտադիր են Հորմուզի նեղուցում նավագնացությունը պաշտպանելու համար կոալիցիա ստեղծել․ Axios
Սիսավան գյուղում կառուցվում է ոչ տիպային դպրոց
23:15
ՆԱՏՕ-ում հաստատել են Ռումինիայի օդային տարածքում ԱԹՍ-ի ոչնչացման մասին տեղեկությունները
23:00
ՀՖՖ-ն հայտարարում է մրցավարական դպրոցի ընդունելություն
22:45
ՆԱՏՕ-ի հատուկ ներկայացուցիչն ու Կատարի ռազմական ղեկավարությունը քննարկել են Պարսից ծոցում տիրող իրավիճակը
Երևանի քաղաքապետարանը հրավիրում է Կարմիր կամուրջ
22:15
Իրանի ու Չինաստանի ԱԳ նախարարները հանդիպում են անցկացրել
22:00
Ապագա չկա՞ Թուրքիայում․ Էրդողանի իշխանությունն ավելի ու ավելի ավտորիտար է դառնում
Ապօրինի վճարովի կայանատեղիների համար՝ 9 արձանագրություն
ՌԺԴ֊ի խնդիրը պետք է լուծվի. հակառակ դեպքում դա կսպառնա «Խաղաղության խաչմերուկ» նախագծին
«Արարատ» կոնյակի, գինու, օղու կոմբինատի տնօրենը ձերբակալվել է առանձնապես խոշոր չափերով հարկեր չվճարելու մեղադրանքով․ ՔԿ
Ռուսաստանն արգելեց հայկական կաթնամթերքը. ԵԱՏՄ-ն ապագա չունի
Դատարանը վերացրեց Դավիթ Ղազինյանի խափանման միջոց կալանքը
Պուտինը Ալիևի «ականջին ի՞նչ է ասել»
20:50
Ծինփինը և Պուտինը խոստացել են զենք չմատակարարել Իրանին․ Թրամփ
Հօգուտ ՀՀ-ի կբռնագանձվի 1 միլիարդ 150 միլիոն դրամ
ՍԱՏՄ-ն կստուգի սուր աղիքային վարակի դեպքի սննդամատակարարներին
«Լքված շենքերի» ճակատագիրը կհստակեցվի․ Քաղաքաշինության կոմիտե
10 քաղաքացի հոսպիտալացվել է. «Արմենիա Մարիոթ»-ում կիրականացվի վերահսկողություն
Հայկական ծիրանն արդեն հասանելի է նաև Փարիզի և շրջակա քաղաքների խանութներում
Ապարանում կանցկացվի «Արագածի շուրջ» հեծանվասպորտի միջազգային առաջնությունը

Սահմանադրական ճգնաժամերի սահմանադրություն

Սահմանադրական բարեփոխումները նախապատրաստող հանձնաժողովի անդամները վստահեցնում են, որ իրենց ներկայացրած նախագծով ապահովվում է սահմանադրական ճգնաժամերի հաղթահարումը, իսկ կայուն խորհրդարանական մեծամասնություն ձևավորելու դրույթը ընդհանրապես բացառում է կառավարական ճգնաժամերի առաջացումը, ինչը բնորոշ է կառավարման խորհրդարանական համակարգերին: Մասնավորապես օրինակ է բերվում հետպատերազմյան Իտալիան, որտեղ միջին հաշվով տարեկան երկու կառավարություն է փոխվել: Բայց արդյո՞ք նոր Սահմանադրությունը իսկապես երաշխավորում է սահմանադրական և կառավարական ճգնաժամերի բացակայությունը, և կամ դրանց հեշտ հաղթահարումը, թե՞ ընդհանրապես ստեղծում է պերմանենտ ճգնաժամերի աղբյուր, որոնք ներկայացված նախագծով գրեթե անհաղթահարելի են:

Սահմանադրության նախագծի 89-րդ հոդվածի երրորդ կետում ասվում է. «Ազգային ժողովն ընտրվում է համամասնական ընտրակարգով: Ազգային ժողովի ընտրակարգը պետք է երաշխավորի Ազգային ժողովում կայուն խորհրդարանական մեծամասնության ձևավորումը»: Իսկ նույն հոդվածի հաջորդ կետում ասվում է, թե ինչպես պետք է ապահովվի այդ կայունությունը: Ըստ այդմ՝ եթե Ազգային ժողովի ընտրությունների առաջին փուլի արդյունքում կայուն խորհրդարանական մեծամասնություն չի ձևավորվում, ապա անցկացվում է ընտրությունների երկրորդ փուլ, որին մասնակցում են առավելագույն ձայներ ստացած երկու կուսակցությունները կամ կուսակցությունների դաշինքները:

Հիմա դիտարկենք այն տարբերակը, երբ խորհրդարանական ընտրությունների առաջին փուլում ձևավորվում է մեծամասնություն: Ըստ Սահմանադրության նախագծի հեղինակների՝ պարտադիր չէ, որ որևէ կուսակցություն ստանա 50 գումարած մեկ ձայն, որպեսզի համարվի, որ ձևավորվել է կայուն խորհրդարանական մեծամասնություն: Նրանք ասում են, որ այդ մեծամասնությունը ձևավորված կհամարվի նաև այն դեպքում, եթե խորհրդարան անցած կուսակցությունները իրար հետ համաձայնության գան և ձևավորեն մեծամասնություն:

Սա, իհարկե, տրամաբանական է, որովհետև այդպես է բոլոր խորհրդարանական կառավարման համակարգ ունեցող երկրներում: Բայց արդյոք այդ մեծամասնությունը կարելի՞ է կայուն համարել: Հնարավոր է չէ՞, որ խորհրդարանական ընտրություններից հետո ձևավորվի կոալիցիա, բայց այն չափազանց կարճ կյանք ունենա: Կոալիցիա մտած կուսակցություններից մեկը կարող է հայտարարել, որ խզում է կոալիցիոն համաձայնագիրը և դուրս է գալիս կոալիցիայից: Ի՞նչ է լինում նման դեպքում: Սահմանադրության նախագիծը այդ հարցի պատասխանը չի տալիս: Կարելի է ենթադրել, որ այդ դեպքում պետք է առավել շատ ձայն ստացած կուսակցությունը փորձի նոր կոալիցիա ձևավորել՝ այլ կուսակցությունների մասնակցությամբ: Բայց դա միայն ենթադրություն է: Մյուս կողմից՝ եթե չի ստացվում նոր կոալիցիայի ձևավորումը, ի՞նչ է դրան հետևում՝ խորհրդարանական ընտրությունների հետաձգված երկրորդ փուլի անցկացո՞ւմ, որպեսզի առավել շատ ձայն ստացած երկու կուսակցություններից մեկը ինքնուրույն կայուն մեծամասնություն ձևավորի, թե՞ խորհրդարանը լուծարվում է և անցկացվում են նոր ընտրություններ: Սահմանադրության նախագիծը այս հարցերին ևս պատասխան չի տալիս:

Իսկ եթե ընդհանրապես դատելու լինենք Սահմանադրության նախագծի տրամաբանությունից, այն ընդհանրապես բացառում է կոալիցիաների ձևավորման միջոցով մեծամասնության ձևավորման հնարավորությունը, որովհետև կոալիցիաները իրենք իրենցով անկայունության աղբյուր են: Բացարձակ կայունության կարելի է հասնել միակուսակցական կառավարման պայմաններում, երբ որևէ կուսակցություն միայնակ է ձևավորում կառավարություն և չունի այլ կուսակցությունների աջակցության կարիքը: Որովհետև կայուն մեծամասնություն ասելով՝ սահմանադրության հեղինակները նկատի ունեն, որ եթե առաջին փուլում որևէ կուսակցություն չի ստանում որակյալ մեծամասնություն, ապա դրա համար անցկացվում է երկրորդ փուլ:

Այնպես որ, կա՛մ Սահմանադրության նախագծի հեղինակները պետք է հստակ սահմանեն, թե ի՞նչ է նշանակում կայուն մեծամասնություն, այն ենթադրում է կոալիցիայի ձևավորո՞ւմ, և ի՞նչ է լինում, երբ կոալիցիան փլուզվում է, և հնարավոր չի լինում ձևավորել նորը, կա՛մ պետք է ընդհանրապես բացառեն կոալիցիա ձևավորելու հնարավորությունը և հստակեցնեն, որ կայուն մեծամասնություն ասածը ոչ թե մի քանի կուսակցությունների համաձայնություն է, այլ մի կուսակցության բացարձակ և անվերապահ հաղթանակը հենց առաջին փուլում, իսկ եթե դա չկա, ապա անցկացվում է երկրորդ փուլ:

Բաժիններ
Ուղիղ
Լրահոս
Որոնում