Կիրակի երեկոյան Մոսկվայում տեղի ունեցած «Տաշիր-2011» մրցանակաբաշխությունը բառիս բուն իմաստով ցնցել է Հայաստանի հասարակությանը: Գրեթե բոլորը մատնանշում են Հայաստանում բնակարանի, սննդի, հագուստի, տարրական բուժօգնության և կրթության կարոտ հարյուր հազարավոր քաղաքացիներին և «Տաշիր-2011»-ի ընթացքում Հայաստանի սոցիալապես ապահովված, կուշտ ու կուռ երգիչ-երգչուհիներին նվիրաբերված թանկարժեք նվերները, ինչի համեմատությունն ուղղակի չի տեղավորվում մարդկային բանականության շրջանակում:
Եվ այդ շրջանակում էլ հասունանում է մի շատ կարևոր հարց, որ կապված է հայ մեծահարուստների հետ: Ի՞նչ է նշանակում ժամանակակից հայ մեծահարուստ, ի՞նչ է նշանակում ժամանակակից հայ միլիոնատեր կամ միլիարդատեր: Ի՞նչ արժեհամակարգով են ապրում այդ մարդիկ: Ի՞նչ է նրանց համար հարստությունը` հայ ազգի կենացը հնարավորինս թանկարժեք խմիչքով խմելու հնարավորությո՞ւն, թե՞ սեփական փառասիրությունն ու անձնական հավակնությունները բավարարելու միջոց: Իսկ այդ հարստության մեջ ո՞ր տեղն է գրավում ազգային ու պետական պատասխանատվության զգացումը:
Պետություն և անձնական կապիտալ փոխհարաբերության մեջ, իշխանական պաշտոնից ու քաղաքական և բիզնես քվոտաներից բացի, էլ ի՞նչ արժեքներ են տեսնում ժամանակակից հայ մեծահարուստները, որոնք կամ Հայաստանում են գերհարստացել, կամ գերհարստացել են արտերկրում, օգտագործելով նաև Հայաստանի պետական լծակները` այդ լծակները յուրացրած իշխանության հետ տարատեսակ գործարքներ կնքելով, երբ ասենք` պետական դիվանագիտությունն անգամ կարող է ծառայեցվել այս կամ այն երկրում այդ մեծահարուստների բիզնես-շահերը սպասարկելուն, ինչի դիմաց նրանք կարող են համաձայնել հայրենիքում մի քանի կոպեկի ներդրում անել:
Սա չէ՞ արդյոք Տիգրան Սարգսյանի կառուցած կամ կառուցելիք «հայկական աշխարհը»: «Տաշիր» մրցանակաբաշխությունը չէ՞ արդյոք այդ աշխարհի գեղագիտական և բարոյահոգեբանական գագաթնակետը: Սա չէ՞ արդյոք ժամանակակից հայ ազգային կապիտալի իրական դեմքը, որից վերջին տարիների ընթացքում հաջողվեց Հայաստանի իշխանության և ռուսահայ միլիարդատերերի համատեղ պայմանավորվածության և ջանքերի շնորհիվ հեռացնել այն թեթև արևմտյան երանգները, որ կային ի դեմս արևմտյան սփյուռքի մեր բարերարների, որոնք իրենց թույլ չտվեցին հայրենիքի հեռուստաեթերներում շողշողացող ազգային կապիտալի դիմագիծ լինել հայրենիքի հաշվին տարատեսակ գործարքների գնով:
Ազգային կապիտալի դեմքը նրանք ամբողջությամբ թողեցին ժամանակակից հայ միլիոնատերերին կամ միլիարդատերերին, որոնք այսօր ամբողջ թափով ուղղակի ծամածռում են այդ դեմքը, արժեզրկում թե՛ ազգային, թե՛ կապիտալ հասկացությունները, իսկ դրա հետ միասին նաև ոտնատակ տալիս պետական ու բարոյական բազմաթիվ կատեգորիաներ, ստանձնում պետական նոր լեքսիկոնի` «համբալապաշարի» հովանավորությունը: Դրա դիմաց էլ կատարվում է մի քանի բարեգործական ակցիա, մի քանի նվիրատվություն, որպեսզի դրանով արդարացվի մնացյալ ամեն ինչ, որ կկամենա «ազգային» կապիտալի սիրտը կամ ախորժակը:
Ու պատահական չէ նաև, որ այս ամենի գագաթնակետը պատսպարվում է Կրեմլի համագումարների պալատում, այսինքն` Կրեմլի պատերի մեջ, որտեղ ռազմավարական խնդիրներից մեկը հանդիսանում է հայկական ներուժի լիակատար և երկարաժամկետ կապիտուլյացիան ու հպատակեցումը ռուսական կայսերապետականությանը: Պատահական չէ, որ ցանկացած ազգի համար ռազմավարական կարևորություն ներկայացնող այդ գործոնը, տվյալ դեպքում մեր ազգային կապիտալը բարուրելու, խնամելու, փայփայելու և այդ ձևով փաստացի վերջնականապես դեգրադացնելու պատրաստակամությունը սիրահոժար ստանձնել է Կրեմլը` «գուրգուրանք` պաշտամունքի դիմաց» սկզբունքով:
