Փետրվարի 3-ին ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը Սպիտակ տանը հյուրընկալում է Իսրայելի վարչապետ Բենիամին Նաթանյահունին: Նա արտասահմանյան առաջին բարձրաստիճան պաշտոնյան է, որ այցելում է Վաշինգտոն: Նաթանյահուի ամերիկյան ուղևորությունը կայանում է Գազայի բնակչությունը տարհանելու և նրան «դժոխքից փրկելու» մասին ԱՄՆ նախագահի հայտարարությունից մի քանի օր անց, և իսրայելական մամուլը ենթադրում է, որ բանակցությունների առանցքային թեման լինելու է Պաղեստինի խնդիրը:
Նաթանյահուի վաշինգտոնյան ուղևորության նախօրեին Թուրքիայի արտաքին գործերի նախարար Ֆիդանն այցելել է Կատար: Բանակցությունների ավարտին կողմերը հանդես են եկել հայտարարությամբ և Գազայի բնակչության տարհանման առաջարկությունը որակել «բացարձակապես անընդունելի»: Նույն գնահատականն է հնչեցրել նաև Եգիպտոսի նախագահը: Տեղեկություն կա, որ Դոնալդ Թրամփն Իսրայելի վարչապետից հետո Վաշինգտոն է հրավիրել Հորդանանի թագավոր Աբդալլա Երկրորդին:
Եգիպտոսը և Հորդանանը տարածաշրջանում ԱՄՆ գործընկերներից են, միաժամանակ դիվանագիտական հարաբերություններ ունեն Իսրայելի հետ: Այդուհանդերձ, նույնիսկ իսրայելական աղբյուրներն են թերահավատ, որ Եգիպտոսը և Հորդանանը կհամաձայնեն ընդունել Գազայի բնակչությանը: Պաղեստինի անկախ պետության հռչակումն արաբական աշխարհի համար սկզբունքային նշանակություն ունի:
Այս առումով կարևոր է, որ Դոհայում պաշտոնական բանակցություններից հետո Թուրքիայի արտգործնախարարը հանդիպել է ՀԱՄԱՍ-ի քաղաքական ղեկավարության հետ և վստահեցրել, որ Անկարան մշտապես կաջակցի պաղեստինցի ժողովրդի օրինական ձգտումներին: ՀԱՄԱՍ-ի հետ Իսրայելի գործարքի կայացմանը նպաստել է նաև Թուրքիայի նախագահ Էրդողանը: Եվ Անկարան, ըստ երևույթին, հնարավորություն ունի արգելակել հետագա բանակցությունները, եթե ԱՄՆ նախագահը շարունակի պնդել, որ իսրայելա-պաղեստինյան կարգավորման միակ տարբերակը Գազայի բնակչության տարհանումն է:
Կարելի է ենթադրել, որ Հորդանանի թագավորը չի ընդունի Գազայի բնակչության տարհանման առաջարկությունը: Ոչ ոք պատրաստ չէ իր երկրում ապաստան տալ մի քանի հարյուր հազար մարդու: Այս համատեքստում ակնհայտ է, որ թուրքական դիվանագիտությունը ստեղծում է իրավիճակ, երբ Մերձավոր Արևելքում սկզբունքային որոշում ընդունելու համար Դոնալդ Թրամփը կունենա Ռեջեփ Փայփ Էրդողանի աջակցության կարիքը:
Թուրքական մամուլը լայնորեն լուսաբանել է Սիրիայի «անցումային կառավարության նախագահ» ալ-Շարաայի՝ Սաուդյան Արաբիա այցը: Մոտակա օրերին նրան սպասում են Անկարայում: Այս առումով Թուրքիան արդեն իսկ խնդիրներ ստեղծել է: Լաթաքիայում թուրքմեն բնակչությանը նոր իշխանություններից պահանջում է վերադարձնել Ասադի կողմից բռնագրավված հողերը, իսկ Իդլիբի թուրքախոսները Դամասկոսում հանրահավաք են անցկացրել և պահանջել, որ կառավարությունն իրենց ազատի «քրդական օկուպացիայից»:
Սիրիայի հյուսիս-արևելյան հատվածում քրդական ինքնավարությունը շարունակում է գործել: Վաշինգտոնում, հնարավոր է, Իսրայելի վարչապետ Նաթանյահուն ԱՄՆ նախագահին կփորձի համոզել, որ ամերիկյան սահմանափակ զորախումբը չհեռանա Սիրիայից: Թուրքիան, ընդհակառակը, ԱՄՆ հետ հարաբերությունների «անկեղծության պահ» է գնահատում հատկապես այդ հարցը:
Լրագրողներն օրերս Դոնալդ Թրամփին ուղղակի հարցրել են՝ ամերիկյան զորախումբը կհեռանա՞ Սիրիայից, ինչին նա պատասխանել է, որ խնդիրը կքննարկվի ԱՄՆ-ին նպատակահարմարության դիտանկյունից:
Իսրայելի վարչապետի և Հորդանանի թագավորի հետ բանակցություններից հետո, ինչպես մեկնաբաններն են կանխատեսում, Թրամփը կունենա Սաուդյան Արաբիայի կամ Թուրքիայի հետ քննարկումներ անցկացնելու կարիք: Հասկացվում է, որ նա հորդորելու է, որպեսզի սաուդցիները և թուրքերը դիվանագիտական վերականգնեն Իսրայելի հետ հարաբերությունները : Ո՞ւմ նախապատվություն կտա Թրամփը: Չափազանց կարևոր է, որ վերջին շրջանում Ադրբեջանն ակտիվացրել է Պարսից ծոցի արաբական միապետությունների հետ շփումները, ուրվագծվում է Սաուդյան Արաբիայի հետ ռազմական համագործակցություն:
