1992թ. հունիսի 13-ին Շահումյանն անկում ապրեց. ինչո՞ւ հնարավոր դարձավ Շահումյանի կորուստը: «Առաջին լրատվական»-ի հետ զրույցում, անդրադառնալով այս հարցին, ԱԺ «Իմ քայլը» խմբակցության պատգամավոր Տաթևիկ Հայրապետյանը նշեց. «Պատճառները նախ պետք է փնտրել 1991թ. մարտի 17-ի ԽՍՀՄ հանրաքվեի մեջ, որտեղ Ադրբեջանը կողմ քվեարկեց միութենական նոր համաձայնագրի կնքմանը, մինչդեռ Հայաստանը, Վրաստանը և Մերձբալթյան երկրները չմասնակցեցին համաձայնագրի ստորագրմանը: Դրանից հետո Ադրբեջանի նախագահը բառացիորեն խոստովանել է, որ ինքը վստահ էր՝ ԽՍՀՄ-ը փլուզվելու է, և պետք էր օգտվել առիթից: Գորբաչովի հետ նա հեռախոսազրույց է ունեցել, դրանից կարճ ժամանակ անց խորհրդային զորքերի օժանդակությամբ ադրբեջանական օմոնը իրականացրել է Գետաշենի և Շահումյանի հայաթափման
հայտնի «Կոլցո» օպերացիան»:
Անդրադառնալով դիտարկմանը, որ շատերը Շահումյանի անկումը համարում են Հայաստանի ռազմաքաղաքական պարտության վառ օրինակ՝ քաղաքագետ Նարեկ Մինասյանը նշեց, որ հակասական գնահատականներ կան՝ տվյալ իրադարձության հետ կապված.«Մինչև այսօր միանշանակ գնահատականներ չկան, որովհետև մոտեցումները շատ տարբեր են: Անհրաժեշտ է առանձնացնել մի քանի պատճառ, հիմնականը ուժերի անհամաչափությունն է, հայտնի է նաև այն հանգամանքը, որ ադրբեջանական կողմին աջակցում էին ԱՊՀ զորքերը: Պատճառներից մեկը զգոնության թուլացումն է համարվում, որը, ըստ որոշ աղբյուրների, նկատվում էր Շուշիի ու Լաչինի ազատագրումից հետո… Ադրբեջանը նպատակ ուներ հայաթափել ամբողջ Լեռնային Ղարաբաղը»:
Նարեկ Մինասյանն անդրադառնալով ԵԽ երեք պատգամավորների համատեղ հայտարարության, նշեց, որ այդ հայտարարությունը իրավական առումով ուժ չունի, քաղաքական առումով այն ԵԽ բանաձև չէ, այլ ընդամենը ԵԽ երեք ներկայացուցիչների հայտարարություն, որը «միակողմանի է և այնտեղ կան խեղաթյուրումներ, աղավաղված են սկզբունքները. այս հայտարարությունը համահունչ չէ նաև պաշտոնական Բրյուսելի դիրքորոշմանը»:
Տաթևիկ Հայրապետյանի խոսքով՝ գաղտնիք չէ, որ Ադրբեջանը հսկայական ֆինանսական միջոցներ է ծախսում իրեն ձեռնտու թեզերն առաջ մղելու համար:
Անդրադառնալով դիտարկմանը, որ Հայաստանում հեղափոխությունից հետո ինտենսիվորեն շահարկվում է Արցախյան հիմնախնդրի հարցը, և վերջին շրջանում նախկին պաշտոնյաներ հնչեցնում են հայտարարություններ, որոնք բուռն քննարկումների առարկա են դարձել, Նարեկ Մինասյանն ընդգծեց. «Տվյալ դեպքում ստեղծվում են որոշակի սպառնալիքներ ազգային անվտանգության համար, պետք է հեռատես գտնվել այս հարցում և չխաթարել մեր անվտանգությունը»:
Տաթևիկ Հայրապետյանն ընդգծեց, որ որոշ սուբյեկտներ սնում են ադրբեջանական քարոզչամեքենան. «Սա պետական դավաճանություն է»:
Մանրամասն՝ տեսանյութում:
