Գիտնականները հայերի ու բասկերի ազգակցական նմանություններ են ներկայացնում։ XIX դարի վերջին անգլիացի գիտնական Էդվարդ Սպենսեր Դոջսոնը, ով արդեն բավականին հայտնի մասնագետ էր բասկերի պատմության գծով (հնագույն եվրոպացի ժողովուրդ, որն ապրում է Իսպանիայի հյուսիսում և Ֆրանսիայի հարավում), ինքնազարգացման նպատակով հայոց լեզվի ուսումնասիրման ժամանակ հայտնաբերել է, որ հայկական շատ բառեր նմանություն ունեն բասկերենի բառերին։
Գիտնականի կողմից նկատված զուգահեռների ցուցակն իր մեջ ներառել է ավելի քան 50 բառ. օրինակ՝ բասկերի լեզվում «չար» բառը ունի «վատ, չարամիտ» իմաստը, ինչպես հայերենում, «զատի» բառը բասկերն օգտագործում են «առանձնացնել», «անջատել» իմաստով, հայերենում «զատ» բառը նշանակում է «առանձին»։
Դոջսոնի գործը շարունակել է հայտնի գերմանացի բանասեր Յոզեֆ Քարսթը։ Նա ի հայտ է բերել ավելի քան 300 բառային համընկնումներ։ Դրանց շարքում են թույլ (բասկերեն՝ թոյլ), ժառանգել (բասկ.՝ ժառաունսի), լայն (բասկ.՝ լայնո), մռնչալ (բասկ.՝ մուռունչա) բառերը։ Այս մասին հայտնում է rusarminfo-ն։
Գիտնականը եզրակացության է եկել, որ բասկերենն ու հայերենը հանդիսանում են մեկ լեզվատեսակի երկու տարատեսակներ։ Խոսքը ալարոդյան լեզվատեսակի մասին է։
