«Առաջին լրատվական»-ի զրուցակիցն է ՀՀԿ պատգամավոր Գարեգին Նուշիկյանը
– Պարոն Նուշիկյան, այս պահին Հայաստանում ի՞նչ վիճակում է գտնվում գործարար միջավայրը:
– Շատ ծանր է, շատ դժվար: Ցանկալի է, որ հանրապետությունում տնտեսության վիճակը շատ ավելի լավ վիճակում հայտնվի, արտահանումը՝ առավել ևս: Բայց ներմուծումն էլ է նվազել: Ընդհանրապես կարծես թե մենք տնտեսական անկում ունենք:
– Ինչո՞վ է պայմանավորված այդ ծանր վիճակը: Միայն արտաքին գործոնի՞ ազդեցությամբ, ինչպես մեր պաշտոնյաներից շատերն են ասում:
– Հիմնականում արտաքին գործոնների հետ է կապված, Ռուսաստանի տնտեսության անկման հետ է կապված, որովհետև մեր արտահանման զգալի մասը՝ լեռնամետալուրգիան ու հանքարդյունաբերությունը հանած, գնում է ՌԴ: Մենք գիտենք, որ ՌԴ-ն այսօր ծանր վիճակում է, ռուսական ռուբլու անկումը մեր տնտեսությունը մրցունակ չի դարձնում: Այդ պատճառով էլ մեր արտահանման ծավալներն աղետալի վիճակում են գտնվում:
– Դո՞ւք էլ եք կարծում, որ այս պայմաններում ճիշտ կլիներ վարել դրամի արժեզրկման քաղաքականություն:
– Դա շատ դժվար հարց է, ու շատ դժվար է կանխատեսել՝ եթե դրամն այդքան արժեզրկվի, ինչ կկատարվի գազի, էլեկտրաէներգիայի գների, ընդհանրապես ներմուծվող առաջին անհրաժեշտության ապրանքների գների հետ: Դա շատ ծանր, դժվար հարց է:
– Այնուամենայնիվ, Ձեր կարծիքով՝ դոլարն ինչքա՞ն պետք է արժենա, որ ակտիվացնի տնտեսությունը՝ արտահանումը, արտադրությունը:
– Եթե մենք դիտում ենք գյուղմթերքների արտադրությունը և արտահանումը, ապա կարծում եմ, որ 600-620 դրամի մասին կարող է խոսք գնալ: Այս դեպքում մեր արտահանումը մրցունակ կլինի:
– Որպես տնտեսության վատ վիճակի պատճառ Դուք միայն արտաքին գործոնը նշեցիք, իսկ ներքին ի՞նչ գործոններ են խանգարում, որ զարգացում տեղի չի ունենում:
– Բնակչության արտագաղթը, արտագաղթի ծավալները, գնողունակության անկումը, գնաճը, որոշ առումով նաև՝ հարկային ու մաքսային մարմինների ոչ օբյեկտիվ մոտեցումները: Խոսքը բյուջեի համալրման մասին է: Բյուջեի հավաքագրման, որ երբեմն փորձ է արվում ամեն գնով բյուջեի ճեղքվածքները փակել:
– Լինո՞ւմ են դեպքեր, երբ տնտեսվարողից շատ ավելի են տանում, քան ինքը որպես հարկ կամ մաքսատուրք պետք է վճարեր:
– Համենայնդեպս տնտեսվարողների կողմից կան նմանատիպ շատ բողոքներ գանձվող կանխավճարների տեսքով: Մի շարք խնդիրներ գոյություն ունեն, որոնք ուղղակի տնտեսվարողներին դնում են համեմատաբար վատ վիճակում:
– Անցած տարի վարչապետ Հովիկ Աբրահամյանը հայտարարեց հավասար խաղի կանոններ ստեղծելու մասին: Այս ամիսների ընթացքում այդ ուղղությամբ տեղաշարժ եղե՞լ է:
– Կարծում եմ՝ որոշակի բան փոխվել է: Հարկային մարմինների զեկույցներում կարելի է տեսնել, թե նախորդ տարվա համեմատ որ կազմակերպությունները ինչքան են ավելացրել իրենց վճարած հարկերը:
– Տնտեսական վատ վիճակն ինչպե՞ս է անդրադարձել Ձեր բիզնեսի վրա:
–Ինչպես և բոլոր սեփականություն ունեցող բիզնեսների վրա: Մոտ 10 տոկոսով պակասել է շրջանառությունը և դրա հետևանքով՝ եկամուտներն ու շահույթը:
