Նովոսիբիրսկի, Փարիզի և Պոտսդամի երկրաբանների խումբն ուսումնասիրել է ժայթքումների ստորգետնյա մագմատիկ աղբյուրները Տոբա լճի օրինակով, որի ընդերքում հայտնաբերվել են մագմատիկ բլիթներ: Հետազոտության արդյունքները հրապարակվել են Science ամսագրում:
Աշխարհում խոշորագույն հրաբխային լիճը՝ ավել քան 500 մետր խորությամբ, գտնվում է ինդոնեզական Սումատրա կղզու հյուսիսային մասում: Հաղորդվում է, որ այն գոյացել է մոտ 74 հազար տարի առաջ Տոբա հրաբխի խոշոր ժայթքման խառնարանում: Շրջապատ էր արտանետվել մոտ 2.8 խորանարդ կմ մոխիր: Համարվում է, որ բնության տարերքը հանգեցրել է Երկրի մթնոլորտում մի քանի աստիճանով միջին ջերմաստիճանի իջեցման և շատ կենդանատեսակների ու բուսատեսակների ոչնչացման:
Մասնագետներին հետաքրքրել է այն հարցը, թե ինչպես է Երկրի ընդերքում կուտակվել ժայթքման նյութը:
Հետազոտությունների համար գիտնականները լճի շրջանւմ տեղադրել են սեյսմոգրաֆներ, որոնք թույլ են տվել պարզել Տոբայի ընդերքում ստորգետնյա մագմատիկ պահուստին ներքին կառուցվածքը:
Գիտնականների խոսքով՝ լճի տակ սեյսմիկ ալիքների տարածման արագությունը տարբեր է՝ կախված ուղղությունից: Մանրակրկտ հետազոտությունը ցույց է տվել, որ նման անիզոտրոպիան վկայում է մագմայի շերտերի տեսակայման հորիզոնական բնույթի մասին:
Ինչպես կարծում են գիտնականները, նյութերի աստիճանաբար կուտակումն էլ նման «մագմատիկ բլիթներում» կարող էր հանգեցնել Սումատրա կղզում հրաբխի ժայթքման:
