«Առաջին լրատվական»-ի զրուցակիցն է «Հայաստանի եվրոպացի բարեկամներ» կազմակերպության (EuFoA) ղեկավար Էդուարդո Լորենցո Օչոան:
– Եվրահանձնաժողովի նոր նախագահ Ժան Կլոդ Յունկերն օրերս ներկայացրեց Եվրահանձնաժողովի 27 նոր անդամների անունները, թեև Եվրահանձնաժողովի հին կազմը շարունակում է իր աշխատանքը, քանի որ նոր անդամների ցուցակը դեռ հոկտեմբերին պետք է հաստատի Եվրախորհրդարանը: Ի՞նչ կարելի է ակնկալել հանձնաժողովի այս կազմից, մասնավորապես՝ ընդլայնման քաղաքականության հարցում:
– Նախ ցանկանում եմ նշել, որ այս կազմը ներկայացվել է ոչ թե Ժան Կլոդ Յունկերի, այլ ԵՄ անդամ երկրների կողմից: Առաջիկա շաբաթների ընթացքում Եվրոպական խորհրդարանում կմեկնարկեն ինտենսիվ լսումնե, քանի որ, գիտեք, փաստը, որ նրանք են առաջադրվել, չի երաշխավորում այն, որ նրանք կստանան այդ աշխատանքը: Նրանցից ոմանք պետք է մասնակցեն լսումներին, իսկ ոմանք նույնիսկ երկու լսում պետք է անցնեն Եվրահանձնաժողովի անդամ և եվրահանձնակատար դառնալու համար: Ուստի Եվրոպական խորհրդարանը առաջիկա շաբաթների ընթացքում կհստակեցնի Եվրոպական հանձնաժողովի վերջնական կազմը:
Ընդլայնման հարցերով պետք է ապագայում զբաղվի Յոհաննես Հաննը, ով բավականին փորձառու գործիչ է և աշխատել է Եվրահանձնաժողովի նախկին կազմում: Ես չեմ կարծում, թե մենք այս փուլում ականատեսն ենք դառնալու ընդլայնման կամ այս ուղղությամբ ակտիվ գործունեության: ԵՄ շատ երկրներ ներքին խնդիրներ ունեն, մասնավորապես՝ ֆինանսական դժվարություններ, մյուս կողմից՝ պետք է վերանայվի այն, ինչ կոչվում է ընդլայնման ռազմավարություն:
Այս պայմաններում, երբ ԵՄ երկրներն ունեն քաղաքական և ֆինանսական դժվարություններ, նրանք ԵՄ ընդլայնման անհրաժեշտություն չեն տեսնում: Ես կարծում եմ, որ հաջորդ հանձնաժողովը կենտրոնանալու է ԵՄ ներքին խնդիրների վրա: Սա իմ պատկերացումն է:
– Ո՞րն է լինելու Հայաստանի նոր դերը ԵՄ-ի համար, եթե Հայաստանը մոտ ապագայում միանա ՄՄ-ին, և եթե հաշվի առնենք, որ եվրահանձնակատար Շտեֆան Ֆյուլեն օրերս հայտարարեց, որ ԵՄ-ն ու ՄՄ-ն պետք է ազատ առևտրի գոտի ստեղծեն:
– Դուք գիտեք, և ես բազմիցս եմ ասել, որ ԵՄ-ն պատերնալիզմի կողմնակից չէ, այլ համագործակցության: Ուստի Հայաստանն է, որ պետք է հստակեցնի, թե ինչ մակարդակի հարաբերություններ է կարող և ցանկանում ունենալ Եվրոպական միության հետ:
ՀԵԲ-ը մի քանի ամիս առաջ մի զեկույց հրապարակեց, որում թվարկված էին շատ տարբեր ոլորտներ, որոնցում Հայաստանն ու ԵՄ-ն կարող են շատ բան անել, օրինակ՝ կառավարման համակարգի, օրենքի իշխանության, տնտեսության, բնապահպանության, քաղաքացիական հասարակության ոլորտներում:
– Վերջին մի քանի ամիսների ընթացքում բազմիցս է խոսվում այն մասին, որ Հայաստանը կարող է ստորագրել այնպիսի փաստաթուղթ, ինչպիսին է Ասոցացման համաձայնագիրը: Կա՞ն աշխատանքներ այս ուղղությամբ, թե՞, ինչպես շատ դեսպաններ են նշում, աշխատանքները կմեկնարկեն այս ուղղությամբ, երբ Հայաստանի միջազգային պարտավորությունների սահմանը հստակ դառնա:
– Մի քանի ամիս առաջ Ֆրանսիայի նախագահ Ֆրանսուա Օլանդը Հայաստանում բավականին բաց կերպով հանդես եկավ՝ ասելով, որ ԵՄ-ն պետք է պատրաստի մի համաձայնագիր, որը հաշվի է առնում Հայաստանի արտաքին հանձնառությունները: Հայաստանում Գերմանիայի դեսպանը ևս խոսել էր այս մասին: Ուստի ես վստահ եմ, որ Հայաստան-ԵՄ իրավական նոր հիմքը պատրաստվելու է առաջիկայում: Մենք պետք է սպասենք: Ես չեմ կարծում, որ այդ հիմքը պատրաստ է, և հիմա Հայաստանն ու ԵՄ-ն պետք է այս հարցը քննարկեն՝ որպես գործընկերներ բաց կերպով, և կարծում եմ՝ կստացվի գտնել համաձայնություն: Մի մոռացեք, որ ԵՄ-Հայաստան Ասոցացման համաձայնագիրը բաղկացած էր չորս բաժիններից, որոնցից մեկը առևտուրն էր: Առաջին երեք բաժինները կարող են երկկողմ հետաքրքրություն ներկայացնել: Այսինքն՝ ապագա համաձայնագիրը կարող է ներառել բոլոր ոլորտները՝ բացի առևտրից: Թեև կարծում եմ, որ Հայաստանի պարտավորությունների հստակեցումից հետո այս ոլորտում ևս համագործակցություն կարող է տարվել:
– Ինչպե՞ս եք գնահատում Հայաստանի նոր կառավարության ցուցաբերած քաղաքական կամքը Հայաստան-Եվրոպական միություն հարաբերություններում:
– Ես կարծում եմ, որ Հայաստանի գործադիրը հետևում է Եվրոպական նոր հանձնաժողովի ձևավորման, Եվրոպական միության ղեկավարության ձևավորման աշխատանքներին: ՀՀ կառավարությունը զգուշորեն սպասում է, որպեսզի այս բոլոր աշխատանքներից հետո վերագործարկի ԵՄ-ի հետ հարաբերությունները:
Լուսանկարը՝ Armenpress-ի
