«Առաջին լրատվականի» զրուցակիցն է «Ժողովրդավարական հայրենիք» կուսակցության նախագահ Պետրոս Մակեյանը:
– Պարոն Մակեյան, ՀՀ առաջին նախագահ Լևոն Տեր-Պետրոսյանը վերջին հանրահավաքում հայտարարեց. «Իշխանությունը, սակայն, վերջապես պետք է հասկանա, որ հասարակության արդարացի պահանջներին ընդառաջելը ոչ թե անպատվություն է, այլ` առաքինություն»: Նա նաև նշեց, որ իշխանությունը ստիպված է լինելու ընդունել ընդդիմության թելադրած խաղի կանոնները, այն է` խոսել ոչ թե բիրտ ուժի, այլ հավասար քաղաքական գործընկերոջ դիրքերից: Տարաբնույթ մեկնաբանություններ են հնչում, որ Հայ ազգային կոնգրեսի ղեկավարությունը ընտրել է իշխանությունների հետ համագործակցության ուղին:
– Հայ ազգային կոնգրեսը լուրջ քաղաքական միավոր է, և արդեն երեք տարի է, ինչ ձևավորում է քաղաքական օրակարգը: Լևոն Տեր-Պետրոսյանը, լինելով ՀՀ առաջին նախագահ, չի կարող չմտածել երկրի, Լեռնային Ղարաբաղի հարցի կարգավորման ոլորտում տեղի ունեցող գործընթացների մասին: Ինչ-որ կերպ պետք է լինի իշխանության սահուն, անցնցում հանձնում-ընդունում: Այդ առումով եղել է նորմալ ձևակերպում: Բայց թե որքանով իշխանությունը կհասկանա և կարձագանքի ընդդիմության «մեսիջներին»` դժվարանում եմ ասել: Այդ առումով ունեմ կասկածներ: Իշխանության այսօրվա որակը շատ բանով չի տարբերվում 2008 թ. իշխանության որակից: Եթե չլիներ Մարտի 1-ը, իշխանության բուրգը քանդվելու էր: Հետևելով իշխանությունների գործելակերպին` ես տեսնում եմ, որ նրանք դասեր չեն քաղել և զբաղված են ընդդիմության դեմ հակաքարոզչություն անելով: Տեսեք, նրանք քանի օր է, ինչ քննարկում են` Լևոն Տեր-Պետրոսյանը ինչո՞ւ չմոտեցավ հացադուլ հայտարարած Րաֆֆի Հովհաննիսյանին: Նույնիսկ ՀԱԿ-ի օգտին «Հայլուրի» հնչեցրած գովեստի խոսքերը նպատակ ունեն վարկաբեկելու ՀԱԿ-ին և ժողովրդին հետ պահելու հետագա հանրահավաքներին մասնակցելուց:
– Մարտի 17-ին ՀԱԿ-ի հանրահավաքը առանձնացավ նրանով, որ ժողովուրդը երեք տարի անց կարողացավ մուտք գործել Ազատության հրապարակ, վերանվաճել այն: Այնտեղ տիրող մթնոլորտից երևում էր, որ ժողովուրդը պատրաստ է մնալ Ազատության հրապարակում այնքան, մինչև կարողանա իշխանություններին պարտադրել իր կամքը, այն է` հեռանալ: ՀԱԿ ղեկավարությունը նախընտրեց ժողովրդին տուն ուղարկել: Ճի՞շտ էր, արդյոք, այդ մարտավարությունը, և ՀԱԿ-ն այդ քայլով չի՞ կորցնում իր համակիրներին:
– Հաշվի առնելով այն ողջ հակաքարոզչությունը, որն ուղղված է ՀԱԿ-ի դեմ, չի բացառվում, որ ՀԱԿ-ը կարող է կորցնել իր համակիրների մի որոշ մասին: Մյուս կողմից` պետք է հաշվի առնենք, որ մեր ժողովուրդը վերջին տարիներին հասունացել է քաղաքականապես, և այդ քարոզչությունը չունի նախկին ազդեցությունը: Մինչև Ազատության հրապարակ մտնելը ես երթի միջից էի հետևում և տեսնում էի, որ ժողովուրդը դեռևս պատրաստ չէ շուրջօրյա ակցիաների: Երկու-երեք ժամ անց, իհարկե, մթնոլորտը փոխվեց: Կարծում եմ` ՀԱԿ-ն այս ամենը պետք է հաշվի առնի և ամեն ինչ անի, որ բանը չհասնի հերթական ընտրությունների: Իսկ հերթական ընտրությունների դեպքում կիրառվելու է նույն սցենարը, որը կիրառվում է բոլոր ընտրությունների ժամանակ: «Ընտրական օրենսգրքի» փոփոխություն են նախաձեռնել չէ՞ իշխանությունները: Իսկ այդ փոփոխություններով ավելի են կատարելագործել ընտրակեղծիքների համակարգը, լղոզել պատասխանատվությունը: Հստակ չէ, թե ովքեր են պատասխանատուները: Նախագահը կասի, թե կուսակցություններն են պատասխանատու, կուսակցությունները կփորձեն խուսափել պատասխանատվությունից: Ես կարծում եմ, որ ՀԱԿ-ն ամեն ինչ պետք է անի հասնելու արտահերթ ընտրությունների:
-Իսկ եթե ապրիլի 8-ին էլ ժողովրդին տուն ուղարկե՞ն:
-Եթե ՀԱԿ-ը կարողանա հիմնավոր ներկայացնել, թե ինչու է մարդկանց տուն ուղարկում, դա կարող է լինել արդարացված: Կարծում եմ, որ մարտի 17-ի հանրահավաքի մասնակիցների գոնե մեծ մասը տուն գնաց բավարարված: Եթե ապրիլի 8-ին էլ ներկայացվի նման հիմնավորում, ապա որևէ խնդիր չի լինի: Ես տեսնում եմ, որ հանրահավաքից հանրահավաք ոգևորության ալիքն աճում է: Եթե ՀԱԿ-ը երկխոսում է հասարակության հետ, և նրան վստահում է հասարակությունը, ապա ես որևէ խնդիր չեմ տեսնում:
-Խոսակցություններ են շրջանառվում, որ իշխանությունները փորձում են հրապարակ նետել հերթական իմիտացիոն ընդդիմությունը` հանձինս Տիգրան Կարապետյանի, Դաշնակցության և «Ժառանգության» միավորման:
-Ես պնդում եմ, որ ժողովուրդը բավականին հասունացել է, և այդքան հեշտ չի լինի նրան խաբելը: Դաշնակցությունը միշտ էլ եղել է իշխանության հետ, այսօր էլ իշխանության հետ է: Կարապետիչի գործունեության շրջանն ավարտվեց: Ինչ վերաբերում է «Ժառանգությանը», ապա ես այդ կուսակցությանը նորմալ եմ վերաբերվում: 2007 թ. «Ժառանգությունն» ավելի մեծ հեղինակություն չուներ, քան` «Իմփիչմենթը», որը ձևավորել էին «Ժողովրդավարական հայրենիք», Պահպանողական կուսակցությունները և «Այլընտրանք» հասարակական-քաղաքացիական նախաձեռնությունը, որը գլխավորում էր Նիկոլ Փաշինյանը: Բայց իշխանությունը «Իմփիչմենթ»-ին երկու տոկոս տվեց, իսկ «Ժառանգությանը» հինգ տոկոսը հաղթահարելու հնարավորություն ընձեռեց: Կարծում եմ, որ «Ժառանգությունն» այս տարիների ընթացքում իր ռեսուրսները բավականին մաշել է: «Ժառանգությունն» այսօր ծայրահեղ քայլեր է անում, քանի որ հասկանում է, որ անցած տարիներին ունեցել է կորուստներ և կորցրել է իր վարկանիշը:
-ՀԱԿ-ի ղեկավարները հաճախ են այցելում մարզեր, հանդիպում այնտեղի բնակչության հետ: Նրանք հաճախ նշում են, որ մարզերի բնակիչներն էլ են հաղթահարել վախը: Ձեր տպավորությամբ այդպե՞ս է իրոք:
– Ճիշտ է, դեռևս 2007 թվականից «Իմփիչմենթ»-ը երբ սկսեց այցելել մարզեր, հաջողվեց զգալի չափով ջարդել այդ վախի զգացողությունը, սակայն, երբ ոստիկանական համակարգը սկսում է ճնշել, մարդիկ նահանջում են: Այդ մարդկանց հետ պետք է անընդհատ աշխատել:
– Լևոն Տեր-Պետրոսյանն իր վերջին ելույթում հայտարարեց նաև, որ պետք է փոխել պետական ինստիտուտների բովանդակությունը: Դուք եղել եք քաղբանտարկյալ, ներսից ծանոթ եք իրավապահ համակարգին, այնտեղ տիրող բարքերին: Տեսնո՞ւմ եք բավարար ռեսուրս` փոխելու այդ ինստիտուտների բովանդակությունը:
-Այդ համակարգում կան մարդիկ, որոնք թեև կատարում են հանձնարարություն, բայց անհարմար են զգում, նրանք չեն կորցրել իրենց մարդկային դեմքը: Նրանք չեն դարձել այդ ավազակապետական համակարգի «միս ու արյունը» և նորմալ համակարգում կարող են ծառայել պետական շահերին:
