Հայաստանի անկախության 21 տարիներից հետո թվում է, որ նախագահական ընտրությունները կամ որևէ այլ լուրջ ու կարևոր պետական և քաղաքական միջոցառում պետք է անցկացվեին բավական հասուն մակարդակում, տարեցտարի պետք է նկատվեր պետության, հասարակության, քաղաքական դաշտի հասունացման ընթացքը: Սակայն 21-րդ տարում, այսինքն` պետության չափահասության տարում, մենք ականատես ենք լինում ոչ թե հասունացման կամ էվոլյուցիայի, այլ դեգրադացման պերճախոս վկայության: Պերճախոս, որովհետև այսօր, այս կետում խաչվում են Հայաստանի անկախության մեկնարկը և 21-ամյա շեմը` ի դեմս Լևոն Տեր-Պետրոսյանի և Գագիկ Ծառուկյանի:
Հայաստանն անկախության առաջին տարիներին ունեցավ բավական ինտելեկտուալ մակարդակ, անգամ գիտական աստիճաններ և կոչումներ ունեցող էլիտայի ներկայացուցիչներ, գիտնական նախագահ, որը, սակայն, այսօր Հայաստանի և իր քաղաքական կարիերայի հետագա ընթացքի հույսը կապում է մականունավոր մի օլիգարխի հետ, որի առումով ինտելեկտի, առավել ևս որևէ գիտական կամ մտավոր աստիճանի կամ կոչման մասին խոսելը, մեղմ ասած, չափազանցություն կլինի: Գագիկ Ծառուկյանը ընդամենը սովորական մի մարդ է, որը հանգամանքների և բախտի բերումով հայտնվել է ճիշտ պահին, ճիշտ երկրում, ճիշտ մարդկանց կողքին և դարձել միլիարդատեր:
Եվ այսօր գիտական կոչումով և մտավորական աշխատանքի մեծ հեղինակությամբ առաջին նախագահը ստիպված է ոչ միայն ինքը հույսեր կապել, այլ նաև հասարակությանը համոզել հույսեր կապել սովորական Գագիկ Ծաոուկյանի` բազկամարտի աշխարհի չեմպիոնի հետ:
Որևիցե մի այլ օրինակ, որևիցե մի այլ դրվագ երևի թե անկարող կլիներ այսքան ճոխ և խոսուն կերպով արտահայտել անկախ Հայաստանի պատմական դեգրադացիան, ինչքան որ այս «քաղաքագիտական» համագործակցությունը: Ոչինչ այսքան դիպուկ չէր բնորոշի ժամանակակից Հայաստանի վիճակը, չէր բնորոշի այն կետը, ուր հասել է Հայաստանը, և այն փակուղին, որ սպասում է երկրին ու հասարակությանը այս կետից հետո, եթե շարունակվի «տրամաբանական» այս ընթացքը` հասնելով իր «պատվավոր» հանգրվանին:
Ապագա պատմիչներին, սերունդներին երևի թե հարկ չի լինի հանգամանալից ուսումնասիրել անկախ Հայաստանի առաջին երկու տասնամյակի զարգացումները` եզրահանգման գալու համար, թե ինչպիսի ընթացքով, ինչ տրամաբանությամբ և բովանդակությամբ է զարգացել երկիրը, ինչ արժեքներով և մշակութային ուղենիշներով: Բավական կլինի ընդամենը ծանոթանալ Լևոն Տեր-Պետրոսյանի ու Գագիկ Ծառուկյանի կենսագրություններին ու տեղեկանալ նրանց քաղաքական համագործակցության մասին: Ապագա սերունդներին դա լիուլի բավարար կլինի` ափի մեջ տեսնելու համար անկախ Հայաստանի առաջին երկու տասնամյակի պատմությունը իր ողջ էությամբ ու խորությամբ:







































