Լուսանկարը՝ Armeniasputnik-ի
Օգոստոսի 15–ին Ադրբեջանի ռազմական գերատեսչությունը հաղորդագրություն է տարածել, որ նույն օրը ժամը 18:10–ի սահմաններում «Հայաստանի Զինված ուժերի ստորաբաժանումները հրաձգային զինատեսակներից կրակ են բացել Նախիջեւանի ինքնավար հանրապետության Օրդուբադի շրջանի Գանզա բնակավայրի ուղղությամբ տեղակայված ադրբեջանական բանակի դիրքերի վրա»: Ըստ աղբյուրի՝ «ադրբեջանական բանակի ստորաբաժանումների կողմից ձեռնարկվել են համարժեք պատասխան միջոցներ»:
Նույն օրն ադրբեջանական կողմը հայտնել է ռազմա-օդային ուժերի զորավարժությունների մասին, որի ընթացքում օդ են բարձրացվել մարտական ուղղաթիռներ՝ ունենալով ցերեկային եւ գիշերային ժամերին «պայմանական հակառակորդի դիրքերի հետախուզություն անցկացնելու» առաջադրանք: Կոնկրետ ո՞ր տեղանքում են զորավարժություններ անցկացվել՝ հայտնի չէ: Անցած շաբաթ զորավարժություններ են անցկացրել նաեւ հրթիռա-հրետանային ուժերը:
Օգոստոսի 13-ին հայտնի է դարձել, որ Իրանի ռազմա-ծովային ուժերը զորավարժություններ են անցկացրել Աստարա քաղաքի շրջանում: «Ատլաս» վերլուծական կենտրոնի տնօրեն Շահինօղլուն գտնում է, որ այդ զորավարժությունները «նպատակ ունեն Ադրբեջանին վախեր ներշնչել»: Նրա կարծիքով՝ «Ադրբեջանը եւ Թուրքիան մոտակա օրերին պետք է Իրանի սահմանին մոտ զորավարժություններ անցկացնեն»: Եթե Ադրբեջանը թուլության նշաններ դրսեւորի, ապա Իրանը մեծացնելու է ճնշումը,– ասում է Շահինօղլուն:
Ադրբեջանում, կարծես, որպես սենսացիա են ընդունել հատուկ հանձնարարություններով Իլհամ Ալիեւի ներկայացուցիչ Ամիրբելովի հայտարարությունը, որ Հայաստանի հետ փոխադարձ համաձայնությամբ կոմունիկացիներին վերաբերող հոդվածը հանվել է հարաբերությունների կարգավորման մասին պայմանագրի նախագծից: «Թուրան» գործակալության մեկնաբանը հարցադրում է անում. «Չէ՞ որ Բաքուն մշտապես հայտարարել է, որ առանց «Զանգեզուրի միջանցքի» հարցի լուծման Հայաստանի հետ պայմանագիր չի ստորագրի»:
Նրա կարծիքով՝ «Զանգեզուրի միջանցքի» հարցում Ալիեւը «զիջման է գնացել Միացյալ Նահանգների ճնշման տակ»: Նախիջեւանի ԻՀ Օրդուբադի շրջանը սահմանակից է Մեղրիին, ինչպես նաեւ՝ Իրանին: Այս տարվա հունիսի 12-ին Ադրբեջանը եւ Իրանը համաժամանակյա կամ համատեղ զորավարժություն են անցկացրել՝ «կոմունիկացիաները դիվերսիոն հարձակումներից պաշտպանելու» սցենարով: Քաղաքագետ Զարդուշտ Ալիզադեն հիշեցնում է այդ փաստը եւ վստահաբար պնդում, որ Իրանից «Ադրբեջանի դեմ սպառնալիք չի կարող լինել»:
Դա, թերեւս, հավանական հեռանկար է, բայց Ադրբեջանից Իրանին սպառնալիք կարո՞ղ է լինել: Ուղղակի-ճակատային լարվածության տեսքով, ամենայն հավանականությամբ, Բաքուն Թեհրանի հետ լարվածության չի գնա: Բայց Նախիջեւանի հետ Հայաստանի սահմանին միջադեպեր հրահրելու հավանականությունը, ինչպես ցույց է տալիս Ադրբեջանի ՊՆ վերոհիշյալ հաղորդագրությունը, ոչ ոք բացառել չի կարող:
Մանավանդ որ այն տարածվել է, երբ Դոհայում իսրայելա-պաղեստինյան կարգավորման բանակցություններ են սկսվել: Միջազգային փորձագետները համարում են, որ դա «լայնածավալ պատերազմից խուսափելու վերջին հնարավորությունն է»: Եթե Մերձավոր Արեւելքում «մեծ պայթյուն» լինի, ապա Իրանը կներքաշվի պատերազմի մեջ: Այդ դեպքում Ալիեւը կարող է խախտել «միջանցքի» վերաբերյալ բանավոր պայմանավորվածությունը:
Օգոստոսի 5-ին Իլհամ Ալիեւը Նախիջեւանի առանձին համազորային բանակի հրամանատար է նշանակել գեներալ Քենան Սեիդովին: Նա Ադրբեջանի ԶՈՒ հատուկ նշանակության զորամիավորման հրամանատարի տեղակալն էր: Բաքուն, ըստ երեւույթին, օրդուբադյան «լեգենդ» տեսությունը հաշվի առնելով, հեռագնա հաշվարկներ է անում:
