ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահներ Իգոր Պոպովը (Ռուսաստան), Ստեֆան Վիսկոնտին (Ֆրանսիա) և Էնդրյու Շոֆերը (ԱՄՆ) հանդես են եկել հայտարարությամբ` կոչ անելով կողմերին առաջին իսկ հնարավորության դեպքում վերսկսել բարձր մակարդակի քաղաքական երկխոսությունը համանախագահների հովանու ներքո:
Համանախագահները գոհունակությամբ նշում են հրադադարի ռեժիմի ամրապնդումը, հայտնում, որ ուշադիր հետևում են նոյեմբերի 9-ին ձեռք բերված եռակողմ հայտարարության իրականացմանը: Նրանք ողջունում են զոհերի աճյունների վերադարձը, հակամարտության արդյունքում տեղահանվածների վերաբնակեցման, մարդասիրական օգնության և կյանքի համարժեք պայմանների տրամադրման, ինչպես նաև տարածաշրջանի տրանսպորտային ապաշրջափակմանն ուղղված կառուցողական քննարկումների շարունակական առաջընթացը:
Համանախագահները նաև կողմերին հիշեցնում են, որ հարկավոր են լրացուցիչ ջանքեր՝ դեռևս մնացած հարցերը լուծելու և երկարաժամկետ խաղաղությանը նպաստող փոխվստահության մթնոլորտ ստեղծելու համար: Դրանք ներառում են հարցեր, որոնք, մասնավորապես, վերաբերում են բոլոր ռազմագերիների և այլ ձերբակալվածների վերադարձին՝ միջազգային մարդասիրական իրավունքի դրույթներին համապատասխան, հակամարտության շրջանների արդյունավետ ականազերծման համար անհրաժեշտ բոլոր տվյալների փոխանակմանը, Լեռնային Ղարաբաղ մուտքի սահմանափակումների վերացմանը, այդ թվում`միջազգային մարդասիրական կազմակերպությունների ներկայացուցիչների համար, կրոնական և մշակութային ժառանգության պահպանմանը և պաշտպանությանը, ինչպես նաև հակամարտությունից տուժած համայնքների, մարդկանց միջև վստահության ամրապնդման այլ միջոցառումների համար անմիջական շփումների և համագործակցության խթանմանը:
Հաշվի առնելով ԵԱՀԿ-ի մանդատի ժամկետները և տարածաշրջանի բոլոր բնակիչների ձգտումները դեպի կայուն, խաղաղ և բարեկեցիկ ապագա, համանախագահները շեշտում են, որ հատուկ ուշադրություն պետք է դարձնել վերջնական համապարփակ և կայուն կարգավորման ձեռքբերմանը՝ կողմերին լավ հայտնի սկզբունքների հիման վրա:
Այս առումով նրանք կոչ են անում կողմերին առաջին իսկ հնարավորության դեպքում վերսկսել բարձր մակարդակի քաղաքական երկխոսությունը համանախագահների հովանու ներքո: Համանախագահները կրկնում են ուղղակի երկկողմ խորհրդատվություններ կազմակերպելու իրենց առաջարկը, որպեսզի կողմերը համատեղ վերանայեն և համաձայնեցնեն իրենց առաջնահերթությունները ներկայացնող կառուցվածքային օրակարգը՝ առանց նախապայմանների:
Համանախագահները շեշտում են իրենց պատրաստակամությունը` վերսկսելու աշխատանքային այցերը տարածաշրջան, այդ թվում`Լեռնային Ղարաբաղ և հարակից տարածքներ՝ իրականացնելու իրենց գնահատման և միջնորդական առաքելությունները: Այս առումով համանախագահները կողմերին հիշեցնում են իրենց երթուղիների վերաբերյալ անարգել մուտքի և շարժման առավելագույն ճկունություն ապահովելու պահանջի մասին՝ իրենց ունեցած մանդատին և նախորդ պրակտիկային համապատասխան:
Քաղաքագետ Ռուբեն Մեհրաբյանի կարծիքով՝ ինքնին այն փաստը, որ Մինսկի խմբի եռանախագահությունը երկար դադարից հետո հանդես է գալիս հայտարարությամբ, արդեն իսկ դրական տեղաշարժ կարելի է համարել։ «Բացի դրանից՝ այն, որ հայտարարության մեջ կոչ է արվում վերսկսել չլուծված հարցերի շուրջ բանակցային գործընթացը հենց Մինսկի խմբի եռանախագահության ձևաչափում՝ նույնպես դրական զարգացում է։ Բայց ես կարող եմ ասել, որ բովանդակային առումով բավականին թույլ հայտարարություն էր, որովհետև դրանից չի բխում որևէ բան, եթե Ադրբեջանը չի համաձայնվում դրան կամ սկսում է տորպեդահարել Մինսկի խմբի եռանախագահության ջանքերը, ապա ի՞նչ է դրանից հետևում»,- «Առաջին լրատվական»-ի հետ զրույցում ասաց նա։
Մեր զրուցակցի դիտարկմամբ՝ այս ամենը պետք էր ամրագրել նախ և առաջ ՄԱԿ-ի անվտանգության խորհրդի բանաձևով։ «Դրա հետ կապված, Միացյալ Նահանգների դիվանագիտությունն արդեն իսկ հանդես է եկել համապատասխան առաջարկով։ Իհարկե, սա ոչ պաշտոնական խողովակ էր, այլ հրապարակում, բայց հենց դա պետք է իրականություն դարձնել։ Ռուսական ազնիվ խոսքի վրա իրավիճակը պահելով՝ մենք տեսնում ենք, թե ինչ իրավիճակի ենք բախվում, որովհետև ռուսական խոսքն ազնիվ չէ։ Մենք տեսնում ենք Հոգլանդ-Զախարովա հեռակա բանավեճը, այսինքն՝ տեսնում ենք, որ գործ ենք ունեցել խաբեբա, ստահակ դաշնակցի հետ»։
Հարցին՝ փաստը, որ Ռուսաստանը ևս ներառված է այս հայտարարության մեջ, խոսո՞ւմ է այն մասին, որ Մոսկվան ևս կողմ է Մինսկի խմբի ֆորմատի վերականգնմանը, Ռուբեն Մեհրաբյանը պատասխանեց. «Ռուսաստանն աջ ձեռքով այդ հայտարարության կողմից է, ինչպես միշտ եղել է Մինսկի խմբի եռանախագահության իբր կողմնակից, իսկ ձախ ձեռքով տորպեդահարել է այդ աշխատանքները ու գործարքի գնացել Բաքվի ու Անկարայի հետ։ Երբ սեփական երեսին մի մեծ չափաբաժին «թուք» ստացավ Անկարայից, նոր համաձայնեց ահա այսպիսի հայտարարությամբ հանդես գալ»։
Մեհրաբյանի դիտարկմամբ՝ հայերը պետք է ամեն հարցում չընկնեն ռուսների «խելքին». «Թույլ չտան, որ ռուսները ոտնատակ անեն այն ամենը, ինչ հնարավոր է անել այս եռանախագահության ձևաչափում։ Եկեք չմոռանանք, թե ինչպես ստեղծվեց այս եռանախագահությունը։ Ստեղծվեց, որպեսզի չեզոքացվի Ռուսաստանի ձգտումը՝ Ղարաբաղյան հակամարտությունը վերածել հերթական Մերձդնեստրի, Հարավային Օսիայի, Աբխազիայի։ Այո՛, հայկական կողմին դա հաջողվեց։ Եվ հենց դա է, որ ռուսները մեզ չեն ներում»։
