Սիրիան դարձել է տարածաշրջանի հիմնական դերակատար երկրների սակարկության առարկան: Ընթացիկ իրավիճակից դատելով՝ ենթադրելի են ռազմական լուրջ բախումներով լի զարգացումներ: Օրերս հայտնի դարձավ, որ Ֆրանսիան մտադիր է աջակցություն ցուցաբերել սիրիացի քուրդ աշխարհազորայիններին, որոնց դեմ թուրքական զինված ուժերն իրականցնում են ակտիվ ռազմական գործողություն:
Ոչ պակաս անակնկալ և Սիրիան մոտ ժամանակներս լքելու մասին անսպասելի հայտարարությամբ հանդես եկավ Միացյալ Նահանգների նախագահ Դոնալդ Թրամփը: Ինչի՞ կհանգեցնի ֆրանսիայի ներգրավումը սիրիական հակամարտությանը, արդյոք Թրամփի հայտարարությունը նշանակում է, որ Միացյալ Նահանգները այսպես ասած «հանձնում» է տարածաշրջանը»: Այս և ուշագրավ այլ հարցեր քննարկել ենք արաբագետ, ԵՊՀ Արևելագիտության ֆակուլտետի արաբագիտության բաժնի ամբիոնի վարիչ Հայկ Քոչարյանի հետ:
Մեր զրուցակցի դիտարկմամբ՝ Մերձավոր Արևելքում ամեն վայրկյան ականատես ենք լինում շատ հետաքրքիր զարգացումների: Քոչարյանի խոսքով՝ սիրիական հակամարտության ընթացքում հաճախ տեսնում էինք ֆրանսիական կողմի հետաքրքիր գործելաոճը, որովհետև ֆրանսիական ներկայությունը եղել է տարածաշրջանում, Ֆրանսիան միշտ տիրապետել է ներքին ինֆորմացիային՝ ազդելով Սիրիայի ներքին կյանքի վրա: «Վերջին զարգացումը կախված է այն իրողության հետ, որ ստեղծվել է Սիրիայում, որտեղ Թուրքիան գնալով ավելի մեծ հավակնություններ է ցույց տալիս և հայտարարում է այդ մասին, ինչը բնականաբար չի բխում Ֆրանսիայի շահերից: Պետք է հասկանալ որ Ֆրանսիան այստեղ փորձում է իր շահերն առաջ տանել» ,-ասաց Քոչարյանը:
Անդրադառնալով Թրամփի՝ ԱՄՆ-ի զորքերը Սիրիայից դուրս բերելու մասին հայտարարությանը,Քոչարյանն ընդգծեց, որ այստեղ պետք է մի քանի կարևոր կետ հասկանալ. ի՞նչ է նշանակում դուրս գալ, ի՞նչ է նշանակում Միացյալ Նահանգների զորքեր կամ ներկայություն: «ԱՄՆ-ն Սիրիայում ներկայացված է ոչ միայն տարբեր տվյալներով մինչև 5000-ի հասնող զնվորականներով, այլ նաև մասնավոր ռազմական անվտանգություն ապահովող խմբերով, որոնք սերտորեն կապված են պետության հետ»: «Իսկ ո՞ւր է այն 30 հազարանոց քրդական ջոկատը, որը պետք է Միացյալ Նահանգները պատրաստեր, քրդերին աջակցելու համարորը պատճառ դարձավ Թուրքիայի Ձիթենու ճյուղ գործողությանը »,- հարց է հնչեցնում Քոչարյանը՝ հավելելով, որ ժամանակին Թրամփի կողմից այդ հայտարարությունը հանգեցրեց Թուրքիա-Ռուսաստան-Իրան կոալիցիայի ճեղքմանը, որն այսօր լուրջ խնդիրներ ունի:
Հայկ Քոչարյանը նաև ընդգծեց, որ առաջիկայում վերոնշյալ կոալիցիան պետք է հանդիպի, ուստի պատահական չէ ամերիկյան զորքերը Սիրիայից դուրս բերելու մասին Թրամփի հայտարարությունը: «Սա հերթական դիվանագիտական քայլն է Միացյալ Նահանգների կողմից, որի նպատակն է թուլացնել դաշինքը և դժվարացնել առաջիկա եռակողմ հանդիպման ընթացքում ընդհանուր հայտարարի գալը»:
Մեր զրուցակցի խոսքով՝ Մերձավոր Արևելքը, Լևանտի երկրները միշտ դիտարկվել են ֆրանսիական շահերի ազդեցության գոտի,ուստի Թուրքիան լարված է, քանի որ այստեղ շատ իրատեսական կարող է լինել ֆրանսիական զինված ուժի դեմ կռվելու հարցը:
Քոչարյանը կարծում է՝ կարևոր է այն աշխարհագրությունը, որի մասին բարձրաձայնեց Էրդողանը՝ հայտարարելով, որ պետք է շարժվել առաջ, այսինքն դեպի Սիրիայի հյուսիսային հատվածը՝ մինչև Հասակե՝ Կամիշլի, անգամ մինչև դեպի Իդլիբ, բայց մեզ համար հետաքրքիր է սիրիական հյուսիսը, որտեղ հայկական ներկայություն ունենք:
Նա նաև ընդգծեց, որ հայկական դիվանագիտության համար շատ լավ առիթ է ստեղծվում: «Պետք է օգտագործել Ֆրանկոֆոնիայի համաժողովի հարթակը՝ մեր խնդիրները Մերձավր Արևելքում բարձրաձայնելու, մեր շահերը մատնանշելու, մեր խնդիները ձևակերպեու համար, իսկ համաժողովը, ինչպես նաև Ֆրանսիայի նախագահի նախատեսված այցը Հայաստան, շատ լավ հարթակ է դրա համար: Մանավանդ արդեն ունենք Մակրոնի դիրքորոշումը. պաշտոնական Փարիզը պասիվ չի մնալու»,-մատնանշեց Քոչարյանը՝ հավելելով, որ Ֆրանսիան պատրաստվում է աջակցել քրդական դեմոկրատական ուժերին, որոնց շարքերում կան նաև հայկական ջոկատներ, հայերի ներկայություն:
Առավել մանրամասն՝ տեսանյութում
