Tuesday, 19 01 2021
Tuesday, 19 01 2021
Արման Բաբաջանյանը և Անի Եղիազարյանը հանդիպել են Հայաստանում Գերմանիայի դեսպանի հետ
Ճակատագրական սխալ արեցինք․ հիմա ոտի տակ ենք ընկել
22:10
Բոլթոնը Թրամփին անվանել է ԱՄՆ ամենավատ նախագահ
Փաշինյանի թավիշը հոգնեցրեց․ չի կարելի հրեշների դեմ պլետով պայքարել
Հայաստանին կայծակ է պետք, ռեստարտ էր պետք պատերազմից առաջ
Վլադիմիր Ժիրինովսկին համարում է, որ կարող էր դառնալ Ուկրաինայի նախագահ
Ստեփանակերտի առևտրային օբյեկտներում արձանագրվել է 8 ապրանքատեսակի գնաճ և 7-ի գնանկում
ԱԱԾ քննությունը չպետք է սահմանափակվի միայն Պատրոն Դավոյի անձով. զինվորի թափած ամեն մի կաթիլ արյան համար պետք է պատասխան տան
Վիգեն Ստեփանյանին վերջին հրաժեշտը տեղի կունենա հունվարի 22-ին Հակոբ Պարոնյանի անվան թատրոնում
21:30
Կիրկորովի մուտքը Լիտվա հինգ տարով արգելել են
Համացանցում հայտնվել է սառցաջրում Պուտինի սուզվելը պատկերող տեսանյութ
ՀՀ պաշտպանության նախարարն ընդունել է ԵԿՄ վարչության անդամներին
Գյումրիում ցրտահարությունից մահացության դեպք է գրանցվել
21:00
Ծայրահեղ աջ արմատականները մտադիր են Բայդենի երդմնակալության արարողության ժամանակ շենք ներխուժել. WP
Երբ ազգը չի մեծարում իր հերոսներին, մնում է առանց հերոսների. Ռոբերտ Քոչարյան
Տղամարդու կեցվածքի մեջ ինձ համար ամենաանընդունելին լաչառությունն է. Քոչարյանը՝ դատախազին
ՍԴ-ն 2020-ին տնտեսել է ավելի քան 106 մլն դրամ՝ ուղղելով այն կառավարության պահուստային ֆոնդ
Վնասատուների և հիվանդությունների դեմ պայքարը՝ գերխնդիր
ՀՔԾ-ն կարճել է Արթուր Վանեցյանին առնչվող քրեական գործը
Արայիկ Հարությունյանը հանդիպել է ԱՀ էկոնոմիկայի և գյուղատնտեսության նախարարության աշխատակիցների հետ
Թուրքիայում կարծում են, որ Էրդողանին պաշտոնանկություն է սպասվում
Հայաստանի մի շարք ավտոճանապարհներ փակ են. Լարսի ռուսական կողմում կուտակվել է 730 բեռնատար
Վրաստանում հայտնաբերվել է կորոնավիրուսի 1550 նոր դեպք, 15 մարդ մահացել է
Դուք դավաճանների աջակիցն եք. Խաչատուրովը՝ դատավորին
Էկոնոմիկայի նախարարը Սյունիքում հանդիպել է մարզպետի ու տեղի գործարարների հետ
Լավրովը հանդիպում է ունեցել ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարի ներկայացուցիչ Մորատինոսի հետ
NASA-ն զգուշացնում է Թուրքիայում երաշտի լուրջ վտանգի մասին
19:10
Իրանը COVID-19-ի պատվաստանյութերի շուրջ բանակցություններ է վարել ՌԴ-ի, Չինաստանի եւ Հնդկաստանի հետ
4-րդ զորամիավորումում ամփոփվել է 2020 թ. ուսումնական տարին
Քոչարյանի և Խաչատուրովի նկատմամբ դատարանը սանկցիա կիրառեց

Աղասի Ենոքյան. Իմ զենքը իմ…

Կարծես պարզ է դառնում, որ ռուսական զենքը ոչ թե ուշանում է, այլ չի գալու: Մի կողմ թողնենք խնդիրը, թե ինչ անենք դրանից հետո Ռուսաստանի հետ, կամ մեր ինչին է պետք այդպիսի Ռուսաստանը՝ դա վաղվա հարց է, իսկ հրատապ է այն, որ վերարժևորենք, թե այս պայմաններում ինչպիսի պատերազմ ենք վարելու և ինչպես:

Պետք է մի կողմ դնել Պուտինի հանդեպ անեծքները, դավաճանվածի վիրավորանքի ընդարմացումը և անելանելիության արցունքները: Անհրաժեշտ է նոր պայմաններում ստեղծել անվտանգության հայեցակարգ, պաշտպանական դոկտրին, վերափոխել բանակը: Սա կարող է բերել ղարաբաղյան հակամարտության ամբողջական վերաիմաստավորման: Ընդ որում՝ եթե նույնիսկ Ռուսաստանը դարձի գա և վերհիշի իր դաշնակցային պարտականությունները, այլընտրանքային համակարգը և նրան անցման փոքր քայլերը միայն կամրապնդեն Երևանի դիրքերը հայ-ռուսական հարաբերություններում: Եվ Մոսկվային ուղղված «Հիշում եմ և պահանջում» կոչն անընդհատ կրկնելուն զուգահեռ՝ սեփական քաղաքականության մշակումն է, որ թույլ կտա հաղթող դուրս գալ տարածաշրջանային քաղաքականության մեջ:

Հայտնի է, որ ռուսները մեզ պարտադրում էին պաշտպանական պատերազմ և ըստ այդմ մատակարարում էին պաշտպանական զենք, անգամ այդ մասին հրապարակումներ արեցին, որպեսզի մենք հասկանանք, որ Ադրբեջանին տրվում են տանկեր, իսկ մեզ՝ հակատանկային միջոցներ, նրանց ավիացիա, մեզ՝ հակաօդային պաշպանություն և այլն…:

Կարելի է շարունակել այս պաշտպանական տրամաբանությունը և փորձել համապատասխան զենքը հայթայթել այլ տեղերից: Պետք է նկատել, որ հրաձգային զենք ձեռք բերելը մեծ դժվարություններ չպետք է հարուցի, քանի որ դրանից նախ ունենք որոշակի քանակ, մյուս կողմից էլ դրանք արտադրողները աշխարհով մեկ շատ են: Ավելի բարդ է խնդիրը ծանր և բարձր տեխնոլոգիական սպառազինության հետ կապված, քանի որ դրանք արտադրողները քիչ են, և եղածն էլ մեծ սահմանափակումների տակ են:

Զենքի խոշորագույն արտադրողների շարքում են ԱՄՆ-ը և մի շարք եվրոպական երկրներ, որոնք, սակայն, աշխատում են պահպանել պատերազմի մասին օրենքներն ու բարոյականությունը և զենք չվաճառել պատերազմող երկրներին: Մեր առանձնահատկությունը ավելի է բարդացնում մեր իրավիճակը, քանի որ մենք գտնվում ենք ռուսական կարմիր գծից այս կողմ, և Հայաստանին զենք մատակարարելով՝ Ռուսաստանի հետ հարաբերությունները լրացուցիչ չբարդացնելը մեկ այլ գործոն է, որը այս պետություներին ետ կպահի զենք վաճառելուց:

Ռուսաստանից հետո մյուս խոշոր զինավաճառը Չինաստանն է, որի հետ արդեն իսկ ունենք ռազմա-տեխնիկական համագործակցության որոշակի փորձ: Պեկինը ուշադրությամբ հետևում է պանթուրանական հայտարարություններին և ցանկանում է իրեն ապահովագրել նման քաղաքականության իրականացման փորձերից: Ունենալով Ույգուրների, ղազախների, ղրղզների նշանակալի փոքրամասնություններ (ըստ որոշ գնահատականների՝ մինչև 18-20 մլն), որոնք կոմպակտ ապրում են հսկայական տարածքների վրա, Չինաստանը կարևոր դեր է հատկացնում թուրքական աշխարհում հայկական սեպին: Այսինքն՝ Չինաստանը գիտակցում է, որ ունի այստեղ լուրջ քաղաքական շահեր, սակայն դաոիստական համբերատարությամբ ջղաձիգ շարժումներ չի անում, սպասում է իրավիճակի վրա ներազդելու հարմար պահին: Չի բացառվում, որ Չինաստանն անգամ վարկավորի զենքի գնումները:

Խոշոր զինագործների ցուցակում են նաև Ուկրաինան և Իսրայելը: Մենք անընդհատ քննադատում ենք Իսրայելին Ադրբեջանին զենք մատակարարելու համար, սակայն փորձ չենք անում ինքներս այնտեղից զենք ձեռք բերելու: Որոշակի մտավախություն կա, թե Հայաստան-Իրան լավ հարաբերությունների պատճառով Իսրայելը կարող է հրաժարվել մեզ զենք վաճառելուց, սակայն սա էլ հենց կարող է դառնալ կարևոր գործոն. Թել-Ավիվը պետք է հասկանա, որ Երևանին զենք չվաճառելով, նրան դրդում է Թեհրանից զենք գնելու:
Ուկրաինան նույնպես ռեալ պոտենցիալ վաճառող է, սակայն մեր ներկա ռուսաստանամետ քաղաքականության պատճառով նրա հետ նույնպես դժվար կլինի աշխատել:

Ընդհանրապես, այլ աղբյուրներից զենք գտնելը մեծ պրոբլեմ է դառնում հենց Հայաստան-Ռուսաստան հարաբերությունների պատճառով: Ոչ ոք չի ցանկանում մտնել Ռուսաստանի դաշտը, Ռուսաստանն էլ թույլ չի տալիս, որ մտնեն իր դաշտը: Ըստ էության, ձեռք բերելով Հայաստանի նկատմամբ իրավունքներ՝ Ռուսաստանը ոչ միայն ինքը չի մատակարարում զենքը, այլև ուրիշներին թույլ չի տալիս: Զինվելու և անվտանգության խնդիրների ռազմական բաղադրիչն իրականացնելու համար առաջնահերթություն է դառնում Ռուսաստանի ուղեծրից պոկվելը:

Հեղինակներ
ՆՎԵՐ ՄՆԱՑԱԿԱՆՅԱՆ
ՆՎԵՐ ՄՆԱՑԱԿԱՆՅԱՆ
ԳՈՀԱՐ ՀԱՅՐԱՊԵՏՅԱՆ
ԳՈՀԱՐ ՀԱՅՐԱՊԵՏՅԱՆ
Արթուր Աղաբեկյան
Արթուր Աղաբեկյան
Ժիրայր Ոսկանյան
Ժիրայր Ոսկանյան
Բաժիններ
Ուղիղ
Լրահոս
Որոնում