Այսօր Երևանում հայտարարվել է «Նոր Հայաստան» միասնական ճակատի ձևավորման մասին, որին անդամակցել են «Հիմնադիր Խորհրդարանը», «Ժառանգություն» կուսակցությունը, «Ոտքի՛, Հայաստա՛ն» քաղաքացիական նախաձեռնությունը, որ ներկայացրել է Անդրեաս Ղուկասյանը, ԱԻՄ-ը՝ դիտորդի կարգավիճակով, Պետրոս Մակեյանի «Ժողովրդավարական հայրենիք» կուսակցությունը: Ճակատը հայտարարել է արտահերթ նախագահական և խորհրդրանական ընտրությունների մասին՝ դա հռչակելով որպես նպատակ:
Իհարկե նշվել է, որ մինչ այդ նրանք անհրաժեշտ են համարում իշխանափոխությունն ու ժամանակավոր նոր կառավարության ձևավորումը: «Նոր Հայաստանը», ըստ էության, նոր անուն չէ հայաստանյան քաղաքական գործընթացներում: Այդ անունով նախաձեռնության մասին «Բարևի» ոչ այնքան ստացված հեղափոխությունից հետո հայտարարեց 2013 թվականի նախագահական ընտրությունների արդյունքները վիճարկող Րաֆֆի Հովհաննիսյանը: Չի բացառվում, որ Հովհաննիսյանի հռչակած, սակայն ըստ էության երկու տարի մոռացության մատնված անվանումն է վերակենդանացվում միասնական ճակատով: Սակայն երևի թե սա չէ էականը: Ճակատը, փաստորեն, ներկայիս սահմանադրական գործընթացում դառնում է երրորդ ներքաղաքական հոսանքը, ինչը որ իրենք էլ ընդունում են՝ սահմանադրական «Այո», սահմանադրական «Ոչ» և արդեն «Նոր Հայաստանը»՝ իր արտահերթ ընտրությունների ռազմավարական նպատակադրումով: Ըստ որում՝ ճակատը հայտարարում է, որ հակասության մեջ չի մտնում «Ոչ»-ի շարժման հետ: «Նոր Հայաստանից» Ժիրայր Սեֆիլյանը հայտարարել է, որ իհարկե ունեն տարբերություններ, սակայն նաև հավատում են, որ գալու են միասնական հայտարարի:
Ինքնըստինքյան հասկանալի է, որ «Նոր Հայաստանը» որևէ դեպքում չէր գնա առնվազն հռետորաբանական հակադրության «Ոչ»-ի շարժման հետ, սակայն միաժամանակ ակնհայտ է, որ, փաստորեն, «Ոչ»-ին զուգահեռ է դրվում նոր նպատակ, ընդ որում՝ նպատակ, որն իր մասշտաբով, ըստ էության, նեղացնում և փոքրացնում է «Ոչ»-ի նշանակությունը: Եվ այստեղ, իհարկե, այս երկու շարժումների հարաբերությունների խնդիրը դառնում է առանցքային՝ կա՛մ մեծ նպատակ հնչեցրած շարժումը պետք է առնվազն առաջիկա-երկու ամիսների ընթացքում դրվի համեմատաբար առավել փոքր նպատակ հանդիսացող «Ոչ»-ի շարժման ենթակայության տակ, կա՛մ իրենով կծածկի «Ոչ»-ի շարժումը:
Թե ինչպես կհանգուցալուծեն այս խնդիրը «Նոր Հայաստանն» ու «Ոչ»-ը՝ ցույց կտա ժամանակը: Իսկ առայժմ ակնհայտ է, որ խնդիրը կա, խնդիրն առաջանում է և պահանջում է լուծում: Այստեղ առանցքայինն այն է, որ եթե «Նոր Հայաստանն» իր արտահերթ ընտրությունների հռչակած նշանաբանով ու նպատակադրումով ներգրավվում է սահմանադրական գործընթացի մեջ, ապա այդ գործընթացը այդպիսով դառնում է որոշակի արգելակ այն տեսանկյունից, որ Սահմանադրության փոփոխությունները չտապալելու դեպքում այդ անհաջողությունը կամ անկարողությունը որոշակիորեն տարածվելու և հարվածելու է նաև «Նոր Հայաստանին»:
Մյուս կողմից, եթե հաջողվում է տապալել սահմանադրական փոփոխությունները, ապա այստեղ առաջանում է հարց, թե արդյոք դրանից հետո ի՞նչ է անում «Ոչ»-ի շարժումը՝ տրանսֆորմացվում է «Նոր Հայաստանի» մե՞ջ, թե՞ որպես հաղթող շարժում՝ հավակնում է արդեն լինել ներքաղաքական գործընթացի առաջատարն ու ինքը թելադրել օրակարգ: Ընդ որում՝ առկա խնդիրներն իհարկե չեն սահմանափակվում միայն «Ոչ»-ի հետ հարաբերություններով, քանի որ ընդդիմադիր դաշտում այսօր հայտերն իհարկե ավելի շատ են, քան «Ոչ»-ի շարժումը: Եվ ըստ այդմ էլ առաջանում է նաև քաղաքական այն նոր նախաձեռնությունների հետ հարաբերությունների խնդիրները՝ Նիկոլ Փաշինյանի «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության, Էդմոն Մարուքյանի «Լուսավոր Հայաստան» կուսակցության, որոնք ևս ներկայացնում են քաղաքական որակապես նոր նախաձեռնություններ լինելու հայտ, միաժամանակ նաև խոսում են խորհրդարանական ընտրություններին մասնակցելու մասին:
Հարցերն իհարկե բազմաթիվ են, սակայն պատասխանները քիչ են նաև նախաձեռնողների մոտ, ինչի վկայությունն է ըստ էության եղել այն, որ նրանք բավական սակավախոս են եղել լրագրողների հարցերին պատասխանելու առումով: «Նոր Հայաստանը» ստեղծել է միասնական շտաբ և քաղաքական խորհուրդ, որն առաջիկայում պետք է ներկայացնի ծրագրային քայլերի վերաբերյալ պատկերացումները: Միայն դրանից հետո հնարավոր կլինի ասել, թե ինչի հետ գործ ունի հասարակությունը՝ Հայաստանի ներքաղաքական դաշտի համար սովորական առավելապես անվանական գործընթացի, որտեղ փոխվում են անուններն ու հռետորաբանությունը, իսկ հաճախ ընդամենը «գումարելիների տեղեր», սակայն չեն փոխվում խնդիրների գնահատման և լուծման վերաբերյալ մոտեցումները, և հետևաբար նաև գումարը չի փոխվում, եթե այնուամենայնիվ հասարակությունը գործ ունի որակապես նոր քաղաքական նախաձեռնության հետ, որից կարող է ակնկալել նոր արդյունքներ: Առայժմ ակնհայտ են միայն անուններն ու «գումարելիների տեղափոխությունը»:
Լուսանկարը` PAN Photo-ի
