«Առաջին լրատվական»-ի զրուցակիցն է`«Հանրապետություն» կուսակցության նախագահ Արամ Սարգսյանը:
– Պարոն Սարգսյան, փետրվարի 17-ի հանրահավաքով մեկնարկում է Հայ ազգային կոնգրեսի հռչակած հանրահավաքային ալիքը: Այդ ալիքի նպատակը ո՞րն է լինելու` հերթական քարոզարշավային շա՞րք, թե՞ երկրում որևէ բան փոխելու մեկնարկ:
– Ընդհանրապես հանրահավաքը քաղաքական գործունեության եզրային միջոցներից է, որին հասարակությունը դիմում է, երբ քաղաքական այլ եղանակներով` քվեարկությամբ, հարցազրույցներով, հեռուստաեթերով չի կարողանում ազդել, փորձում է հավաքվել և իր հավաքականությամբ ցույց տալ, որ այս խնդիրը կա: Հետևաբար այդ առումով իմ համար հանրահավաքները երբեք չեն լինում շարքային, չեն լինում նախընտրական, հանրահավաքները միտված են մեկ խնդիր լուծելու` փոփոխության, և ցանկացած հանրահավաքում ես ասում եմ` գնա՞նք Բաղրամյան:
– ՀԱԿ ներկայացուցիչները հայտարարում են, թե ՀՀԿ-ի և ԲՀԿ-ի միջև տարաձայնությունները եթե սրվեն, շարունակվեն և խորանան, կստեղծվեն լուրջ նախադրյալներ, որպեսզի ընտրություններն անցնեն ավելի ազատ, արդար և թափանցիկ: Եթե այդ հարաբերությունները իսկապես սրվեն` ի՞նչ համոզվածություն կա, որ ՀՀԿ-ն ավելի քիչ կկեղծի:
– Ես չէի ուզենա ՀՀԿ-ի և ԲՀԿ-ի միջև առաջացած խնդիրները մեկնաբանել, առավել ևս դրանցից հետևություններ անել: Այս երկու կուսակցությունները կոալիցիային մաս կազմող կուսակցություններ են, իշխանական կուսակցություններ են, օգտվում են իշխանական բոլոր հնարավորություններից, այդ հնարավորությունները տարածում են իրենց կուսակցության բոլոր անդամների վրա: Այսօր ինչ-որ գործընթաց է գնում, որ այդ կուսակցություններից ինչ-որ մեկը փորձում է ցույց տալ, որ ինքն ընդդիմադիր է: Ակնհայտ է, որ ՀՀԿ-ն չի կարող այդ հարցում դիվիդենտներ վերցնել, չի կարող իրեն ընդդիմադիր ցույց տալ այսօր: Եթե ինչ-որ երևույթներից բողոքում է, ապա բողոքում է Ռոբերտ Քոչարյանի ժամանակաշրջանից, իհարկե բողոքելու խնդիր կա, բայց այդ ժամանակ իրենք «Հայփոստում» ու «Հայմամուլում» ցրող չէին աշխատում, և իրենք էլ լուրջ պատասխանատվություն ունեն, քանի որ Ռոբերտ Քոչարյանն իրենց թեկնածուն է եղել, և իրենք նրա արածները ծածկել են, այնպես որ՝ բողոքելու, ընդդիմադիր երևալու հնարավորություն չունեն:
Ինչ վերաբերում է ԲՀԿ-ին, ապա չէի ուզենա խորանալ այդ հարցում` ԲՀԿ-ն ուզո՞ւմ է ընդդիմադիր լինել, թե՞ ոչ… Պայքարո՞ւմ է այդ ուղղությամբ՝ թող փորձի: Կներեք մեծամտության համար, բայց իմ կարծիքով՝ կուսակցությունը «Հանրապետությունն» է, որը բոլոր ընտրությունների ժամանակ հայտնվել է իշխանական մամլիչի տակ, հայտնվել է բանտերում, այդ կուսակցության որևէ անդամ չունի աշխատանք, և այդ պայմաններում այդ կուսակցությունը կա, պայքարում է իր ամբողջ ուժով: Իսկ այդ երկու կուսակցություններից եթե հանեն պաշտոններն ու փողը` ես չգիտեմ այդ կուսակցություններից ինչ կմնա: Իրենք մրցակցելու մի բան ունեն`ով ավելի շատ փող ունի…
Ընդհանուր առմամբ, ՀՀԿ-ի շանսերը շատ փոքր են, ոչ թե նրա համար, որ բազմաթիվ սխալներ են արել,- դա իհարկե նշանակություն ունի,- բայց այդ կուսակցությունը տասը և ավելի տարի իշխանություն է և հավակնություն ունի ևս տասը տարի մնալ, նույնիսկ դինոզավրերը որոշակի ժամանակից հետո ոչնչացան: Այդպես հնարավոր չէ, հասարակությունը մերժում է, և ՀՀԿ-ն լուրջ խնդիրներ ունի լուծելու: Իսկ ընդդիմությանը, անկեղծ ասած, քաղաքական առումով օգուտ է, որ իրենք իրար մեջ կռվեն, բայց այդ կռիվներից շատ բան սպասել պետք չի: Անձամբ ես նման հույսեր չունեմ, երբեք հույսեր չեմ կապել:
– Պարոն Սարգսյան, ՀԱԿ-ը քաղաքական այլ ուժերի հետ շփումների մե՞ջ է: Հաշվի առնելով այն, որ մամուլում տեղեկություններ կան «Ժառանգության», ՀՅԴ-ի, «Ազատ դեմոկրատների» հանդիպումների մասին, տպավորություն է ստեղծվում, որ ՀԱԿ-ը նման հանդիպումներից իրեն հեռու է պահում: Ընտրություններից առաջ չե՞ք կարծում, որ նման հանդիպումները, այնուամենայնիվ, հարկավոր են, որովհետև եթե ընտրությունները կեղծվեն` քաղաքական կոնսոլիդացիայի անհրաժեշտություն է առաջանալու:
– Ես կարծում եմ, որ ՀԱԿ-ը ամենակոնսոլիդացված կառույցն է: Մենք թերագնահատում ենք մեր ուժերը, մենք հույսներս պետք է դնենք մեզ վրա, ՀԱԿ-ը միակ լուրջ ընդդիմադիր ուժն է Հայաստանի քաղաքական դաշտում, որի հետ հասարակությունը հույս է կապում, և որը ակտիվ աշխատանքի, ճշգրիտ գործունեության դեպքում միանշանակ հավաքելու է մաքսիմում ձայներ: Ես իհարկե կողմնակից չեմ, որ ՀԱԿ-ը քաղաքական դաշտի մնացած ուժերին թերագնահատի, բայց ես կողմնակից չեմ նաև գերագնահատելու այդ ուժերին: Այդ ուժերից յուրաքանչյուրը ինքը իր ճանապարհը բռնել է, ՀԱԿ-ի գործունեության ձևերն ու միջոցները չի կիսել և այսօր էլ իրենց մոտեցումները ունեն: Այն դաշտում, որտեղ մեր և իրենց մոտեցումները համընկնում են` մենք պատրաստ ենք համագործակցել, դա` արդարությունն է, մարդու քվեն է: Ես հարգում եմ բոլոր նրանց, ովքեր ազգայնական մոտեցում ունեն, Դաշնակցության տեսակետն են հայտնում, հարգում եմ «Ժառանգության» անդամներին, շատերի հետ շատ լավ հարաբերություններ ունեմ: Բայց քաղաքական դաշտում մենք բացարձակ այլ ուղղությունների վրա ենք, և ես չեմ հասկանում այդ ամբողջական, միասնական լինելը: Ես դեմ եմ միակուսակցական համակարգին, ես կողմնակից եմ, որ ընդհանրապես կուսակցությունները հանդես գան իրենց սեփական ասելիքով, ներկայացնեն իրենց ծրագրերը, և երկրում խնդիր չառաջանա սահմանադրական կարգը վերականգնելու, որ կուսակցությունները բոլորը միավորվեն, որպեսզի երկիրը այս իրավիճակից հանեն: Նրանք, ովքեր գտնում են, որ այս իրավիճակից երկիրը հանել է պետք, որ այս փակ շրջանը անընդհատ պտտվելու է` նրանք ՀԱԿ-ում միավորվել են:
– Այնուամենայնիվ, եթե ընտրություններն անցնեն «ավանդական» ձևով և կեղծվեն` ՀԱԿ-ը քննարկո՞ւմ է մանդատները չվերցնելու և խորհրդարան չմտնելու հարցը:
– Նման հարց ՀԱԿ-ի քաղխորհրդում առ այս պահը չի քննարկվել: Ես չեմ կարծում, որ ՀԱԿ-ը մասնակցում է ընտրություններին պատգամավորներ ունենալու համար: ՀԱԿ-ը քաղաքական ցանկացած գործընթաց փորձում է օգտագործել իր առաջ դրած և հասարակությանը խոստացած խնդիրներն իրագործելու համար, և լավ աշխատանքի դեպքում, նաև խորհրդարանական ընտրությունների քարոզչությունը լիարժեքորեն օգտագործելու դեպքում ՀԱԿ-ը այդ հնարավորությունը կունենա: Ես վստահ եմ, որ ընտրություններից մեկ շաբաթ առաջ, եթե մենք հանդիպենք` հասարակության մեծամասնության մոտեցումը այն կլինի, որ այս ընտրություններում մեծամասնություն է ՀԱԿ-ը, և նա անպայման հաղթելու է: Վստահ եմ, որ կլինի այս մոտեցումը, որովհետև հենց ՀԱԿ-ը ձևավորեց իր նախընտրական ցուցակը՝ անկախ նրանից, թե այդ ցուցակի համարներում ովքեր են… Կարևորը առաջին համարը լինի Լևոն Տեր-Պետրոսյանը և ՀԱԿ-ի մնացած կուսակցությունները ներգրավված լինեն: Այսինքն` երբ ձևավորվի ցուցակը, հստակություն մտնի, ՀԱԿ-ը մտնի քարոզարշավի մեջ, ինքը մեծամասնություն է լինելու: Ինչո՞ւ… Որովհետև այս իշխանությունները ոչինչ չեն արել, որ երկրում բողոքող մարդու կյանքը ինչ-որ ձևով փոխվի դեպի դրական: Այն, ինչ որ իրենք հայտարարում են հեռուստատեսությամբ` ավելի լավ է, դա է՛լ ավելի է զայրացնում: Առանց քաղաքական տեխնոլոգիաների, միայն ՀԱԿ-ի միասնականությունը, որն ապահովել է ՀԱԿ-ը, մենք մեծամասնություն ենք ունենալու:
– Օրերս հանդես եկավ ՀՀ ԱԳ նախկին նախարար Վարդան Օսկանյանը. նա նշեց, որ բոլոր այն ուժերը, որոնք պաշտպանում են համամասնական մոտեցումը՝ ԲՀԿ-ն, ՀԱԿ-ը, ՀՅԴ-ն, «Ժառանգությունը», Ժողովրդական կուսակցությունը, «Ազատ դեմոկրատները», լավ կլինի այդ մոտեցումը վերածեն քաղաքացիական շարժման: Նախ` ինչպե՞ս եք գնահատում Ռոբերտ Քոչարյանի իշխանավարման օրոք ամենապատասխանատու քաղաքական գործիչներից մեկի այդ հայտարարությունը: Եվ եթե ավելի խորքային դիտարկենք` ՀԱԿ-ը վերջին շրջանում բավական հայտարարություններ արեց ԲՀԿ հետ համագործակցության առումով, ուստի այս հայտարարության մեջ ՀԱԿ-ը մեղքի բաժին ունի՞, Ռ. Քոչարյանի քաղաքական վերադարձի փորձերին նպաստելու տեսանկյունից:
– ՀԱԿ-ը շատ խնդիրներում մեղքի բաժին ունի, բայց Վարդան Օսկանյանի հայտարարության մեջ որևէ մեղքի բաժին չունի: Ինչ վերաբերում է Վ. Օսկանյանի հայտարարությանը, կարող եմ իմ տեսակետն ասել` ես լուսնից չեմ իջել, ես հիշում եմ Ռոբերտ Քոչարյանի տարիները, հիշում եմ, թե ինչեր տեղի ունեցան այդ տարիներին, և հիշում եմ Վարդան Օսկանյանի մոտեցումները: Ավելին`ինչ նա հայտարարեց 2008 թ. մարտի 1-ից հետո` հիմնավորելով Ռոբերտ Քոչարյանի մոտեցումները, այս ամենը անլուրջ է դառնում: Իմ կարծիքով՝ նաև հասարակությունը չի մոռացել, և ընդհանրապես, այն թիմը, որը կվերցնի Վ. Օսկանյանին իր ցուցակում` կորցնելու է: Չկա որևէ քաղաքական ուժ, որը կարողանա Վ. Օսկանյանի և Ռ. Քոչարյանի քաղաքական բացասական այդ կշիռը իր հետ տանել: Որ ուժը վերցրեց` միանշանակ կորցնելու է: Իհարկե կան կուսակցություններ, որոնք Ռ. Քոչարյանի գումարները հաճույքով կծախսեին, բայց Ռ. Քոչարյանի ազդեցությունը վերցնել` ես նման քաղաքական ուժ Հայաստանում չեմ տեսնում: Նույն ՀՀԿ-ն անգամ այսօր հրաժարվում է, այսօրվա թվերը համեմատում է Քոչարյանի իշխանավարման շրջանի թվերի հետ, մեղքերն այնտեղ է մատնանշում` ուղղակի կամ անուղղակի:
