«Ընդհանուր առմամբ այն փիլիսոփայությունը, գաղափարը, որը դրված է այս օրենքի հիմքում՝ ինձ համար ընդունելի և ողջունելի է, սակայն, իմ համոզմամբ, սույն օրենքի կիրառման դաշտում ունենալու ենք մի շարք խնդիրներ, որոնք պայմանավորված են լինելու ժամանակագրության և գնահատման հետ»,- «Առաջին լրատվական»-ի հետ զրույցում ընդգծեց փաստաբան Նորայր Նորիկյանը՝ անդրադառնալով ապօրինի գույքի բռնագանձման մասին օրենքին։
Հիշեցնենք, որ ապրիլի 16-ին Ազգային Ժողովը երկրորդ ընթերցմամբ և ամբողջությամբ ընդունեց «Ապօրինի գույքի բռնագանձման մասին» օրենքի նախագիծն ու կից ներկայացված նախագծերի փաթեթը։
Այս համատեքստում մեր զրուցակիցը հավելեց նաև․ «Սույն օրենքը հնարավորություն է տալիս լիազոր մարմնին՝ ի դեմս դատախազությանը, երկու տարի ուսումնասիրել ենթադրյալ անձի ձեռքբերած ենթադրյալ ապօրինի գույքը, իսկ երկու տարի ուսումնասիրելուց հետո օրենքը թույլ է տալիս ևս մեկ տարի ժամկետով դա երկարաձգել, այսինքն՝ ստացվում է, որ երեք տարի պետությունը միջոցներ է ծախսելու, որպեսզի ուսումնասիրի այս կամ այն անձի ապօրինի կերպով ձեռքբերած գույքի հիմքերը, դրա ձեռքբերման պայմանները, ձեռքբերման ճանապարհները և այլն, այնուհետև այս ժամանակագրությունից հետո նոր միայն լիազոր մարմինը ստանալու է դատարան մտնելու և բռնագանձման պահանջ ներկայացնելու իրավունք, որից հետո շահագրգիռ մարմինն իրավունք է ունենալու հակափաստարկներ ներկայացնել, իր իրավունքները դատարանում պաշտպանել, անհամաձայնության դեպքում բողոքարկել Վերաքննիչ դատարան, Վճռաբեկ դատարան, վերջապես նաև ՄԻԵԴ, որտեղ ևս երկու տարի էլ դատական այս պրոցեսների վրա ենք կորցնելու, այսինքն՝ արդյունքում ստացվում է, որ ապօրինի կերպով ձեռքբերված մեկ գույք բռնագանձելու համար պետությունը ծախսելու է առնվազն 2-3 տարի, հիմա ինձ մի հարց է հուզում՝ որքանո՞վ է սա նպատակահարմար․․․ բացի սրանից, օրենքն ասում է նաև, որ մինչև 50 միլիոն դրամ արժողությամբ ապօրինի ծագման գույքը ենթակա չի լինելու բռնագանձման, հիմա ենթադրենք, որ ուսումնասիրությունների վրա այսքան ժամանակ ծախսելուց հետո պարզվում է, որ այսպես կոչված՝ «ստուգված անձի» գույքը ոչ թե 50 միլիոնից ավել է, այլ պայմանականորեն 49 միլիոն 900 հազար դրամ արժի և հետևաբար ենթակա չի բռնագանձման, այսինքն՝ այլ կերպ ասած՝ այն մարդիկ, ովքեր այս տարիների ընթացքում մեր պետության ունեցվածքից մինչև 50 միլիոն դրամ կամ 100 հազար դոլար թալանել ու լափել են՝ կարող են ազատ շունչ քաշել, որովհետև այս օրենքի տակ չեն ընկնելու։ Ինձ համար սա անհասկանալի մոտեցում է»։
Այս պարագայում փաստաբանն այլ առաջարկ ունի։ Նրա խոսքերով՝ հաշվի առնելով մեր երկրում տիրող հասարակական տրամադրությունները պետք էր ընդունել ոչ թե ապօրինի կերպով ձեռքբերված գույքի բռնագանձման մասին օրենք, այլ համընդհանուր ստուգման մասին օրենք։
«Այս համընդհանուր ստուգման մասին օրենքը կարող էր տարածվել 1991թ-ից մինչև 2018թ-ը կամ ընդհուպ մինչև օրենքի ընդունման պահը հանրային ծառայության մեջ գտնվող անխտիր բոլոր անձանց նկատմամբ՝ սկսած ամենահեռավոր գյուղի շարքային գյուղապետից մինչև հանրապետության նախագահ․ վստահ եմ, որ այսպիսի օրենքը կսանրեր բոլորին՝ առանց բացառության։ Այսինքն, եթե մենք իսկապես ուզում ենք մեր երկրի այս ամոթալի էջը փակել ու նոր էջից սկսել, եթե ուզում ենք վերականգնել սոցիալական հավասարությունն ու հասարակական վստահությունը, ապա ավելի լավ է նման օրենքներ ներդնել ու դրանց միջոցով վերականգնել խախտված արդարությունն ու մնացյալ բաները, որովհետև այն մարդիկ, ովքեր թալանով ու կոռուպցիայով չեն զբաղվել՝ վախենալու բան չեն ունենա, իսկ նրանք, ովքեր օգտվելով իրենց կարգավիճակից՝ չարաշահել են իրենց լիազորությունները և կարողություններ են դիզել, օրենքով նախատեսված կարգով կենթարկվեն համարժեք պատասխանատվության։ Մինչդեռ ընդունված այս օրենքը ոմանց մոտ կարող է կասկածի առիթ դառնալ՝ ինչո՞ւ են ստուգում միայն կոնկրետ իքս անձի ունեցվածքը և չեն ստուգում իգրեկ մարդու ձեռքբերածը»,-պարզաբանեց Նորիկյանը։
Վերջինս, այսքանով հանդերձ, արձանագրում է, որ սույն օրենքի արդյունավետությունը կերևա միայն ժամանակի և դրա կիրառման արդյունքում միայն։
«Վերջիվերջո, մեր ժողովուրդն արդեն կոնկրետ արդյունքներ է ուզում տեսնել և նրա համար բացարձակ էական չէ, թե օրենքների անվանումներն ինչպես կդնենք՝ ապօրինի ձեռքբերված գույքի բռնագանձում, թե մեկ այլ բան, կարևորն այն է, որ մարդիկ ռեալ, շոշափելի արդյունքներ տեսնեն, այս իսկ պատճառով էլ ասում եմ, որ օրենքի արդյունավետության մասին կարող ենք խոսել հետագայում՝ կիրառման ընթացքը տեսնելուց հետո միայն»,-եզրափակեց փաստաբանը։
