Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը խորհրդարանում ներկայացնելով կառավարության 2018-ի ծրագրի իրականացման հաշվետվությունը, միաժամանակ հայտարարեց նաև մարտի 29-ին Վիեննայում Ադրբեջանի նախագահի հետ հանդիպման հաստատվածության մասին: Փաշինյանն իհարկե նշեց, որ հանդիպումը չունի կոնկրետ օրակարգ, ինչն այլ կերպ նշանակում է, որ մասնակից կողմերից յուրաքանչյուրը փորձելու է առաջ տանել իր օրակարգը և քննարկումները լինելու են այդ հարաբերակցությամբ: Այդ իմաստով հատկանշական է, որ Վիեննայի հանդիպման հաստատված լինելու մասին Հայաստանի վարչապետը հայտարարում է կառավարության գործունեության ծրագրի հաշվետվությանը զուգահեռ, դրա ընթացքում, թեկուզ պատգամավորներից մեկի հարցին պատասխանելիս, որը ուղիղ առնչություն չուներ ծրագրի հաշվետվության հետ:
Տնտեսական վիճակի, հեռանկարների և փիլիսոփայության մասին ելույթի և Վիեննայի հանդիպման հաստատման այդ սինքրոն դրվագը խորհրդանշական է: Բանն այն է, որ Հայաստանի կառավարության գործունեությունն ու ծրագրի իրականացման արդյունավետությունն ուղիղ առնչություն ունեն արցախյան գործընթացի հետ, թե այսպես ասած բանակցային, թե ընդհանրապես Արցախի հարցի հետ: Որովհետև կառավարության գործունեության ծրագրի արդյունքը պետք է լինի Հայաստանի տնտեսական կարողությունների ընդլայնումը, միաժամանակ նաև դրա շարունակվող, ինստիտուցիոնալ գեներացիայի կարողությունների ձևավորումը, երբ աճը կլինի շարունակական:
Խոսքը տվյալ դեպքում տնտեսական այն ռեֆորմների մասին է, որոնք բացի շատ կոնկրետ չափելի ցուցանիշների կարճաժամկետ կամ միջնաժամկետ ապահովման էֆեկտից կամ նպատակից զատ, պարունակում են նաև երկարաժամկետ իմաստ՝ արդեն ինստիտուցիոնալ մեխանիզմի տրամաբանությամբ: Այդ մեխանիզմներն են գործնականում ցանկացած պետության տնտեսության կարևորագույն հատկանիշներից մեկը, լրջագույն ցուցիչ ներդրողների համար, որոնք դրանց կայացածութան միջոցով չափում են երկրում ներդրումային հեռանկարները արդեն քաղաքական գործընթացներից և մրցակցությունից անկախ, այն հանգամանքից անկախ, թե ով կլինի կոնկրետ կառավարություն ձևավորողը, որ քաղաքական ուժը կլինի իշխող: Սա իհարկե լրջագույն նշանակություն ունի տնտեսական քաղաքականության տեսանկյունից, ի վերջո դա կախված է կառավարող ուժի գաղափարախոսությունից, որակներից, պատկերացումներից:
Սակայն, միևնույն ժամանակ, կայացած և կայուն տնտեսական դաշտերն աչքի են ընկնում նաև նրանով, որ ունեն որոշակի հիմնասյուններ, որոնք այլևս անկախ են քաղաքական մրցակցության արդյունքից: Խոսքը հենց մրցակցության, ոչ թե ֆորսմաժորային որևէ փոփոխության մասին է, ի վերջո այստեղ կանխատեսելիության հարցը վերանում է բոլոր դեպքերում: Իսկ Հայաստանը թավշյա հեղափոխությունից հետո պետք է անցում կատարի քաղաքական մրցակցությամբ զարգացման տրամաբանություն և այստեղ էական է, թե տնտեսական ռեֆորմները բացի չափելի արդյունքից՝ մրցակցության տրամաբանության մեջ, որպեսզի ներկայումս կառավարող ուժին բերի առավելություն մրցակիցների նկատմամբ, պետք է պարունակեն նաև ռազմավարական արդյունք՝ ձևավորվող ինստիտուցիոնալ հիմքերի տեսքով, որոնք տնտեսական աճը խորքային առումով կառկախեն քաղաքական մրցակցությունից և մրցակցությունն ազդեցություն կունենա լոկ աճի տոկոսների առումով:
Սա է կանխատեսելի և նաև հնարավորինս ինքնաբավ, արտաքին շոկային էֆեկտներին դիմադրունակ տնտեսության կարևոր հիմքը, որն էլ իր հերթին բնականաբար առանցքային նշանակություն ունի հենց արցախյան հարցի առումով: Այստեղ Հայաստանի երկարաժամկետ դիմադրունակության ու մրցունակության հիմքը հենց այդպիսի տնտեսությունն է, բացի իհարկե քաղաքական հայեցակարգերի և գաղափարների բաղադրիչից: Իսկ Հայաստանին արցախյան խնդրում պետք է պատրաստվել երկարաժամկետ մրցակցության, այդ թվում կարճ ժամկետում որևէ տհաճ անակնկալներ թույլ չտալու համար:
Լուսանկարը՝ Armeniasputnik-ի
