Մի քանի օր առաջ մենք հրաժեշտ տվեցինք 2013 թվականին: Այս ընթացքում շատ-շատերը հասցրել են իրենց գնահատականը տալ անցնող տարվան, բնորոշել, թե ինչպիսին էր տարին՝ տարբեր առումներով, ինչ ձեռքբերումներ և ինչ կորուստներ եղան, ինչ բացթողումներ և նշանակալից ինչ իրադարձություններ տեղի ունեցան:
Ասվածն այնքան շատ է, որ երևի թե որևէ նոր բան ավելացնելու կարիք չկա: Ի վերջո, ամեն մարդ ինքն իր համար կամփոփի իր տարին և, երևի թե, իրական գնահատականը կլինի այդ ամփոփումների հանրագումարը, եթե լիներ նման մի հնարավորություն հաշվելու: Մի բան պարզ է, որ տարին բավական բարդ տարի էր, բավական թեժ ու բուռն իրադարձություններով՝ հենց սկզբից մինչև վերջ: Եվ տարին այդպես էլ ավարտվում է:
Մենք հարկ ենք համարում այդ ամենից հիշատակել միայն մեկը՝ Մաքսային միությանն անդամակցելու Հայաստանի որոշումը, որից բխեցին մի քանի այլ զարգացումներ, որոնք ըստ էության հարվածի տակ են դրել Հայաստանի անկախությունը: Եվ սա մենք համարում ենք ամենակարևոր հարցը, որի մասին արժե խոսել 2013 թվականի համատեքստում: Մնացյալ բոլոր հարցերը, ձեռքբերումներն ու բացթողումները, որ եղել են և կլինեն նոր տարում, այս խնդրի ածանցյալներն են՝ անկախություն, ինքնիշխան պետականություն: Իսկ սա հայտնվել է հարվածի տակ՝ լրջագույն հարվածի: Մեզ հետ են տանում դեպի գաղթուղային Հայաստան, որը ռուսական կայսրության մասն էր, ծայրամասը, ծայրագավառը, որին պարտադրվել էր մի ապրելակերպ, մի կենսակերպ ու մտածողություն, որը ոչ միայն հետ էր զարգացած և զարգացող աշխարհից, այլ ըստ էության արգելակում էր հայ ժողովրդի ստեղծագործական իրական պոտենցիալը, համաշխարհային ընտանիքում իր տեղն ու դերը ունենալու հեռանկարը:
22 տարի առաջ մենք ստացանք կորցրածը հետ բերելու հնարավորություն, աշխարհի հետևից հասնելու հնարավորություն: Եվ, կարծես թե, վատ չէինք սկսել, վատ չէինք ընթանում, հաղթեցինք, ազատագրեցինք մեր պատական հողերի մի մասը և պետք է հաղթանակից հետո սկսեինք կառուցել նաև խաղաղությունը: Բայց դրա փոխարեն սկսեցինք հաղթանակը ինքներս մեզանից գողանալ, մարդկանց մի խումբ սկսեց գողանալ ամբողջ հասարակությունից: Եվ 22 տարի անց այդ գողությունը հասցրեց նրան, որ մի խումբ գողերի փրկագնի համար հանձնվում է Հայաստանի 22 տարի առաջ ձեռք բերած անկախությունը: Եվ սա մենք համարում ենք 2013 թվականի ամենաէական իրադարձությունը, դժբախտաբար՝ էական բացասական իմաստով:
Անկախ, ինքնիշխան ազգերն են, որ կարողանում են կառուցել իրենց ճակատագիրը, ապահովել իրենց և ապագա սերունդների անվտանգությունն ու բարեկեցությունը: Հետևաբար, 2013 թվականին մենք կանգնեցինք մեր ապագան կորցնելու վտանգի առաջ:
Այս իմաստով 2013 թվականը մեր պատմության մեջ կմտնի որպես անհաջող և կորստաբեր տարիներից մեկը: Բայց մենք ունենք հնարավորություն, որպեսզի այդ «ճակատագրականությունը» հանենք հին տարվա վրայից: Դրա համար մենք պետք է նոր տարի մտնենք ու տարին ապրենք անկախության նշանաբանով, ինքնիշխանության նշանաբանով, ազգային ու պետական արժանապատվության նշանաբանով: Պետք է գիտակցենք, որ առանց այդ ամենի մենք չունենք ապագա՝ թե՛ որպես անհատներ, թե՛ որպես հասարակություն: Եվ եթե մենք պատրաստ ենք 2014-ի այդ ռեժիմին՝ կարևոր չէ, թե ֆիզիկական ինչ ակտիվությամբ, կարևորը՝ մտածողությամբ, արժեքներով, ապա մենք կարող ենք 2013 թվականը ճանապարհել որոշակի թեթևությամբ, չխռովել անցնող տարվանից և ի վերջո՝ ինքներս մեզ համար ճշտել մի կարևոր և պարզ բան՝ տարիները ինքնին մեր մտքի և հոգու, մեր մտածողության և արժեքների արգասիքն են:
Հետևաբար, մենք պետք է ոչ թե տարիները գնահատենք, այլ՝ ինքներս մեզ: Որովհետև մենք ենք տարիները դարձնում հաջող կամ անհաջող, կորստաբեր կամ բարեբեր:
