Ղրիմի հայկական կազմակերպություններն արդեն օգտվում են Ռուսաստանի Դաշնության օրենսդրությունից. շուրջ 17 հայկական կազմակերպություն տարածաշրջանային ազգային մշակութային ինքնավարություն է ձևավորում՝ հավակնելով մեծ ֆինանսավորումներ ստանալ ՌԴ պետական բյուջեից ինչ-ինչ ծրագրեր իրականացնելու համար: «Առաջին լրատվական»-ի հետ զրույցում Ղրիմի հայ համայնքի ղեկավար Վաղարշակ Մելքոնյանը պատմեց, թե ինչու է նման որոշում կայացվել, և ինչ արտոնություններ է տալու այս նոր կարգավիճակը հայ համայնքին:
Նա նախ տեղեկացրեց, որ ՌԴ-ում, որի մաս են իրենք համարում Ղրիմը, կա օրենք ազգային մշակութային ինքնավարությունների վերաբերյալ, որը նախատեսում է երեք կարգավիճակ՝ տեղական-քաղաքային ինքնավարություն, տարածաշրջանային և դաշնային՝ համառուսական ինքնավարություն:
«Մենք տեղական ինքնավարություն ենք ձևավորել, որը փորձում ենք վերափոխել ազգային մշակութային ինքնավարության, և հիմա իրավունք ունենք ձևավորել համաղրիմյան ինքնավարություն: ՌԴ-ում կան օրենքներ այս ինքնավարությունների վերաբերյալ, որը չկար Ուկրաինայում: Միայն մենք չէ, որ ձևավորում ենք ինքնավարություն. դա անում են նաև գերմանացիները, հույները, բուլղարացիները: Մենք՝ այս չորս ժողովուրդները, միավորվել են մեկ ասոցիացիայում, որը ես եմ ղեկավարում, պայքարելու է մեր իրավունքների պաշտպանության համար»,- ասաց Վաղարշակ Մելքոնյանը՝ շարունակելով, որ ինքնավարության կարգավիճակը մեծ արտոնություններ է ենթադրում: Ըստ նրա՝ Ղրիմի այս ժողովուրդների ռեաբիլիտացիայի համար ծրագրեր են մշակվում Ռուսաստանում, որոնց համար հատկացվել է 11 միլիարդ ռուբլի, և այս ծրագրերը շարունակվելու են մինչև 2020թ.: Դրանցից օգտվելու համար անհրաժեշտ է ունենալ ինքնավարության կարգավիճակ:
«Այն կարգավիճակում, որ ունեինք մենք մինչ այժմ՝ հասարակական կազմակերպության կարգավիճակը Ուկրաինայի կազմում, իրավունք չունեինք երկրից գումար ստանալու, հիմա սա մեզ հնարավորություն է տալիս և արդեն հայտարարվել է գումարի հատկացման մասին: Բացի դրանից՝ այս կարգավիճակը հնարավորություն է տալիս պահպանել լեզուն, մշակույթը, ոգեղենությունը, հնարավոր է դպրոցներ հիմնել և այլն, և այլն: Ուստի լինելով ՌԴ կազմում՝ ճիշտ է լինել այս կարգավիճակում: Սա պարտադիր չէ. որ փոքրամասնությունը ցանկանում է, նա էլ օգտվում է այս ամենից: Սա դժվար գործ է. անհրաժեշտ է կանոնադրություն փոխել, գրանցել: Մենք դա հաճույքով ենք անում: Մեզ ընդառաջում են Աքսիոնովը և ուրիշներ, աջակցում են, որպեսզի ամեն ինչ շուտ կազմակերպենք և հնարավորություն լինի օգտվել այդ ծրագրերից: Այս կարգավիճակով կարելի է նաև դրամաշնորհային ծրագրերի մասնակցել, ընդհանրապես, հնարավոր բոլոր ֆինանսական գործերում մասնակցել. ռուսական մոտեցումը մեծ հնարավորություններ է տալիս»,- մեկնաբանեց Ղրիմի հայ համայնքի ղեկավարը:
Հարցին ի պատասխան, թե իրեն չի՞ մտահոգում, որ քաղաքակիրթ աշխարհը չի ճանաչում Ղրիմի բռնակցումը Ռուսաստանին, իսկ իրենք ակնկալիքներ ունեն ՌԴ իշխանություններից՝ մեր զրուցակիցն ասաց, որ այդ որոշումն ընդունելի էր ոչ միայն իրենց՝ հայ համայնքի համար, այլև ողջ Ղրիմի, Ռուսաստանի համար: «Ես անմիջական մասնակիցն եմ եղել այս գործընթացների, ես հանրաքվեի հանրապետական հանձնաժողովի անդամ եմ եղել և իմ աչքերով եմ տեսել, թե Ղրիմի ժողովուրդն ինչ ոգևորությամբ է մասնակցել հանրաքվեին: Հայերը ներգրավված են եղել, Ղրիմի սահմանադրության ձևավորմանն ենք մասնակցել: Հիմա էլ մասնակցում ենք Ղրիմի իշխանությունների կառույցների ձևավորման աշխատանքներին»,- ասաց Վաղարշակ Մելքոնյանը:
