Tuesday, 31 01 2023
14:00
ԵՄ-ն Ադրբեջանին կոչ է արել ապահովել ազատ տեղաշարժը Լաչինի միջանցքով. Ժոզեպ Բորելը պատասխանել է ԵԽ պատգամավորի հարցերին
Հայաստանի տնտեսական ակտիվության ցուցանիշը նախորդ տարի աճել է 14.2 տոկոսով
Հայաստանի միջազգային պահուստները 2022-ի տարեվերջին հատել են 4 մլրդ դոլարի շեմը
13:40
Կոլումբիայում ապստամբների և զինվորականների բախումների հետևանքով կա 10 զոհ
Պատրոն Դավոյին պառկացրել են ասֆալտին և բերման ենթարկել
Գիտուժ. Գիտությանը վերաբերող արմատական փոփոխություններ իրականացնելու նախագծերը պետք է քննարկվեն շահագրգիռ կողմերի հետ
Կրակել են բնակելի շենքերից մեկի պատուհանների ուղղությամբ
Դալար գյուղում հանրաճանաչ ապրանքանիշերի կեղծ ալկոհոլային խմիչքներ են պատրաստել
Հայաստանի բանկերը 1,6 մլրդ դոլարի ներդրումներ են կատարել արտասահմանում
13:11
Ռուսաստանը խոշոր հարձակում է նախապատրաստում Ուկրաինայի արևելքում
Հայրենիքը գոյութենական պայքարի մեջ է. Արեւմտյան Ամերիկայի ազգային երեք կուսակցությունների հայտարարությունը
Մոսկվայում «Նժդեհ» պարախմբի համերգը խառնել է մեր թշնամիներին, նրանց գործակալներին. ՌԴ հայ երիտասարդները ընկճված են
ՃՈ երեք տեսուչ ձերբակալվել է կոպիտ խախտումներ թույլ տված վարորդներից կաշառք վերցնելու համար
Կոռուպցիայի ընկալման համաթվում Հայաստանը նահանջել է. Հոկտանյան
Տեխասի հայկական եկեղեցին ճանաչվել է 2022թ. ԱՄՆ լավագույն շինություն
Եգիպտոսն Հրվ. Կովկասում շահեր չունի, նրա միջնորդությունը օգտակար կլինի, բայց հարցը դրանով չի լուծվի
Ժամանակ առ ժամանակ սպասվում է ձյուն և մառախուղ
Հզոր Իրանը կարող է թիկունք լինել Հայաստանին, բայց թուլացած Իրանը վտանգավոր է
12:13
Բայդենը կտրուկ մերժել է F16 կործանիչներ տրամադրել Ուկրաինային
Իշխանափոխություն. օբյեկտիվ թեմայի մեխանիկական նենգափոխումները
Պարզվել է՝ Սևան- Երևան ճանապարհին մեքենայում բռնկված հրդեհից զոհված երեք երիտասարդների ինքնությունը
Լուրերի օրվա թողարկում 12:00
ԿԽՄԿ-ի ուղեկցությամբ Արցախից ևս 3 հիվանդ է տեղափոխվել Հայաստանի բուժհաստատություններ
2022թ․ Ադրբեջանի ՀՆԱ-ն համեստ Է եղել Վրաստանի և Հայաստանի համեմատ
Ձյուն, մերկասառույց և մառախուղ՝ հանրապետության ավտոճանապարհներին
ՊԵԿ-ը հրապարակել է 1000 խոշոր հարկատուների ցանկը
11:42
Պակիստանում ահաբեկչության զոհերի թիվը հասել է 90-ի
Ուղիղ. Սուրիկ Խաչատրյանի ենթադրյալ ապօրինի գույքի գործով դատական նիստը
Պայթյուն և հրդեհ գազալցակայանում. կա 3 տուժած
Տարադրամի փոխարժեք – Հունվար 31, 2023

Փաշինյանի արձանագրած «դրական ազդակն» ու Ալիևի աննախադեպ կոշտ ակնարկը Իրանին

Ադրբեջանի նախագահ Ալիևը անդրադառնալով Իրանի հետ հարաբերությանը հայտարարել է, թե ներկայիս լարվածությունն աննախադեպ է, միաժամանակ նշելով, թե չեն վախենում Իրանից: «Մենք ամեն ինչ անելու ենք՝ պաշտպանելու մեր ապրելակերպը, Ադրբեջանի և ադրբեջանցիների զարգացման աշխարհիկ ուղին, այդ թվում՝ Իրանում բնակվող ադրբեջանցիների։ Նրանք մեր ազգի մի մասն են», հայտարարել է Ալիևը, ինչը ևս աննախադեպ է:

Փաստացի, Ադրբեջանի նախագահն առաջին անգամ անում է հայտարարություն, որտեղ ուղիղ իմաստով ներկայացնում է «հավակնություն» Իրանում բնակվող ադրբեջանցիների «ճակատագրի» առնչությամբ, ընդ որում խոսելով աշխարհիկ ուղու մասին, նրանց ևս ներառելով այդ «ուղղու» մեջ:

Իրան-ադրբեջանական հարաբերությունում լարվածությունն ու փոխադարձ գործակցությունը զուգակցվում է տևական ժամանակ, բայց աննախադեպ է, երբ Բաքուն գործնականում այդօրինակ հավակնոտ հայտարարություններ է անում Իրանում ապրող ադրբեջանցիների ճակատագրի առնչությամբ, միաժամանակ նաև ակնարկում Իրանում կառավարող կրոնական վարչակարգի մասին: Գործնականում դա հավակնություն է Իրանի տարածքային ամբողջության նկատմամբ, իհարկե ոչ ուղիղ իմաստով, սակայն խիստ թափանցիկ ձևակերպումներով: Ադրբեջանի և Իրանի միջև բախման չի հավատում թերևս ոչ ոք, կամ դա հնարավոր համարում են քչերը, սակայն տարիներ առաջ թերևս քչերը կամ ոչ ոք չէր պատկերացնի Ռուսաստանի և Ուկրաինայի միջև ուղիղ, լայնամասշտաբ պատերազմ, որքան էլ դե ֆակտո այդ պատերազմը Ռուսաստանի և Արևմուտքի միջև է: Ու հենց այստեղ է նաև հարցը, որ Ադրբեջան-Իրան ուղիղ պատերազմն էլ դե ֆակտո լինելու է Իրանի և երրորդ կողմի միջև, ոչ թե Ադրբեջանի:

Խնդիրն այն է, որ իրավիճակը կարող է բերվել մի կետի, երբ թե Բաքուն, թե Իրանը անկարող են լինելու կառավարել հարաբերությունն ու խուսափել ռազմական բախումից: Թե որն է լինելու տվյալ պարագայում երրորդ կողմը, կամ որը կարող է լինել, սա արդեն մեկնաբանության կամ դիտարկման խնդիր է:

Անկասկած է, որ առնվազն երկուսը լինելու են հաստատ՝ Իսրայել ու Թուրքիա: Իսրայելը՝ Իրանի հանդեպ հասկանալի վերաբերմունքի բերումով, իսկ Թուրքիան՝ նվազագույնը Ադրբեջանի հետ ռազմա-քաղաքական դաշինքի առկայության: Կրկնեմ, այսօր սա թվում է աներևակայելի սցենար, սակայն մյուս կողմից երևակայելի՞ է Իրանի միջուկային տերություն դառնալը: Այստեղ է նաև «դիլեման» և իրավիճակի ապակայունացման գերռիսկի «օջախը»: Եվ այն, որ Ալիևն անում է աննախադեպ հավակնոտ հայտարարություններ, վկայում է, որ իրավիճակը բավականին մոտեցել է այդ կետին, կամ մոտենում է մեծ դինամիկայով: Ընդ որում, սա բոլորովին չի նշանակում, թե Ալիևը գնում է դրան սիրահոժար: Նախ, այստեղ կա 2020 թվականի պատերազմի հաղթանակի «պարտքի» խնդիրը, ու բացի այդ կա նաև մեկ այլ հարց: Ակնառու է, որ Ադրբեջանն Իրանի հարցում ավելի ու ավելի սեղմվում է այսպես ասած Իրանի բարեկամների և հակառակորդների միջև: Եվ այստեղ նա ստիպված է խաղալ թե մեկի, թե մյուսի հետ:

Դրա վկայությունն է թերևս այն, որ նա մի կողմից կարծես թե սերտ հաղորդակցվում է ռուսական կողմի հետ, որը չի կարող չենթադրել նաև իրանյան ուղղության դիտարկում, մյուս կողմից աննախադեպ կոշտ և հավակնոտ հռետորաբանություն բանեցնում Իրանի ուղղությամբ: Ընդ որում, բացառել պետք չէ, որ Ալիևի այդ հայտարարությունները Թեհրանը կարող է դիտարկել ոչ թե իբրև սպառնալիք, այլ հենց իբրև նրա մանևրի անհրաժեշտություն, որը պետք է թույլ տա խուսափել իրավիճակն անխուսափելի բախման տանող իրողություններից, որոնք կարող են առաջանալ Ադրբեջանի հանդեպ ճնշումներն ուժգնացնելու պարագայում: Ըստ ամենայնի հենց երկակի տրամաբանության դրսևորում է և այն, որ Ալիևը նաև հայտարարել է, թե Ռուսաստանի հետ քննարկել է «Զանգեզուրի միջանցքի» հարց և այդ հարցում արգելակներ ստեղծելը չի բխում նաև Իրանի շահից:

Երկաթուղային հաղորդակցության հարցում ռուս-ադրբեջանական շփումից դրական ազդակների մասին Երևանում ՀԱՊԿ Վեհաժողովի հաջորդ օրը հայտարարել է Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը: Ինչ դրական ազդակի մասին է խոսքը, եթե Հայաստանը բացառում է «միջանցքային» որևէ տրամաբանություն, իսկ Բաքուն շարունակում է խոսել այդ մասին, իհարկե մնում է հարց, սակայն մյուս կողմից պետք է նկատի ունենալ և այն, որ հրապարակային մակարդակում Բաքուն մշտապես օգտագործելու է «միջանցք» բնորոշումը, անկախ բովանդակությունից, և այստեղ պետք չէ բացառել Ալիևի «ներքին սպառման» անհրաժեշտությունները, թեև իհարկե առանցքայինն այն է, թե այդուհանդերձ որն է Հայաստանի վարչապետի նշած դրական ազդակի բովանդակությունը: Ընդ որում հատկանշական է, որ դրանից մեկ օր անց՝ նոյեմբերի 25-ին Հայաստանի փոխվարչապետ, հաղորդուղիների ապաշրջափակման հարցերի աշխատանքային խմբի Հայաստանի պատվիրակության ղեկավար Մհեր Գրիգորյանին է այցելել Հայաստանում Իրանի Իսլամական հանրապետության դեսպանը:

Բաժիններ
Ուղիղ
Լրահոս
Որոնում