Thursday, 30 06 2022
Լևոն Սարգսյանը դատապարտվեց 9 տարվա ազատազրկման
Աղվան Հովսեփյանը կմնա կալանքի տակ․ պաշտպանական խումբը կպահանջի դատաբժշկական փորձաքննություն
18:02
ԵՄ-ն չի կարողանա բյուջետային պահուստներից միջոցներ տրմադրել Ուկրաինայի վերականգնման համար
Նենգափոխություն է՝ Լաչինի միջանցք չի հանձնվում
Իսրայելի խորհրդարանը հավանություն Է տվել ինքնարձակման մասին օրենքին
Բաքուն կարիք ունի պատերազմի մեկնարկը համաձայնեցնել Ռուսաստանի հետ․ Արեգ Քոչինյան
17:46
Աֆղանստանում իր մասին է հայտարարել թյուրքական ժողովուրդների իրավունքների պաշտպանության զինված խումբը
Ազգային ժողովը դատավորի թեկնածուներից ոչ մեկին չընտրեց
17:41
Ուկրաինայի իրադարձությունները հանգեցրել են ՆԱՏՕ-ից ԵՄ-ի կախվածության աճի. El Pais
Չեմ կարծում՝ Փաշինյանի հայտարարությունը հիմնված է համակարգային վերլուծության վրա․ Տիգրան Գրիգորյան
17:35
Շանհայում կրկին բացել են Դիսնեյլենդը եւ ռեստորաններին թույլատրել են աշխատել
Զոհված զինծառայողները ծնողները Գլխավոր դատախազին մեկ օր են տվել իրենց պահանջը կատարելու համար
17:28
5 միլիոն ֆունտ ստերլինգ Վրաստանին՝ Մեծ Բրիտանիայից
ՌԴ-ում հայկական վարորդական իրավունքների հարցը առևտուր է
Ադրբեջանն ու Իրանը կարող են համատեղ վերականգնել Խուդաֆերինի կամուրջը
17:00
Աշխարհի առաջատար ֆոնդային բորսաների ցուցանիշները – Հունիսի 30, 2022
16:45
«Բելառուսը ստանում է Ռուսաստանից, ինչ ուզում է». Լուկաշենկո
16:30
Եղանակը Հայաստանում – Հուլիսի 1, 2022
Ալբերտ Թադևոսյան. Ամեն ինչ կանենք, որ յուրաքանչյուր խաղում հաղթենք
16:11
Live. «Առաջին լրատվական» տեղեկատվական-վերլուծական կենտրոն
ԱԺ-ն վաղը արտահերթ նիստ կհրավիրի․ օրակարգում Իշխան Սաղաթելյանին եւ Վահե Հակոբյանին պաշտոններից զրկելու հարցն է
Հայաստան-Իսրայել բարդ հարաբերությունների 30 տարին ․ Ի՞նչ սպասել նոր դեսպանների նշանակումից
15:57
Կանադան նավթի եւ գազի շուրջ բանակցություններ Է սկսել եվրոպական գործընկերների հետ
Կընտրենք, եթե ընդդիմության թեկնածուն «լկտի» չլինի․ դա իմ անձնական չափանիշն է․ Ալեն Սիմոնյան
Սերբիայի ԱԳՆ պետքարտուղարն այցելել է Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիր
Պուտինի և Ալիևի բազմիմաստ «առևտրային» ակնարկները
15:30
Ռուսական ուժերը դուրս են բերվել «Զմեինի» կղզուց
ԵԱՀԿ ՄԽ միջնորդական միջազգային առաքելության պահպանում` ՌԴ-ի առաջնային դերակատարությամբ․ Արայիկ Հարությունյան
ՀՀ պետական սահմանին մի շարք պետությունների քաղաքացիներ մուտքի վիզա կստանան
Անկախ ամեն ինչից՝ Բերձորը պետք է շրջանցենք. առաջարկվող նոր ճանապարհը շատ ավելի անվտանգ է լինելու. Արայիկ Հարությունյան

1974թ. այս օրը ակադեմիկոս Վիկտոր Համբարձումյանը ընտրվել է Նյու Յուրքի ակադեմիայի պատվավոր անդամ. (պատմություն)

1974թ. այս օրը ակադեմիկոս Վիկտոր Համբարձումյանը ընտրվել է Նյու Յուրքի ակադեմիայի պատվավոր անդամ:

Վիկտոր Համբարձումյանը ծնվել է 1908թ. սեպտեմբերի 8-ին: Տեսական աստղաֆիզիկայի հիմնադիրներից մեկն է։ Համբարձումյանի աշխատությունները վերաբերում են աստղերի և միգամածությունների ֆիզիկայի, աստղային աստղագիտության, աստղային համակարգերի դինամիկայի, աստղերի և գալակտիկաների տիեզերածնության և մաթեմատիկական ֆիզիկայի բնագավառներին։ Համբարձումյանը հեղինակն է սկզբունքորեն նոր տիեզերածնական հայեցակարգի։ Վ. Համբարձումյանը Ստալինյան մրցանակի կրկնակի (1946, 1950) դափնեկիր է, Սոցիալիստական Աշխատանքի կրկնակի (1968, 1978) Հերոս, Հայաստանի ազգային հերոս (1996), Ռուսաստանի Դաշնության պետական մրցանակի դափնեկիր, արժանացել է բազմաթիվ ակադեմիական պարգևների։ Բյուրականի աստղադիտարանի հիմնադիրն է։

Հայրը՝ Համազասպ Ասատուրի Համբարձումյանը, եղել է բանասեր, բանաստեղծ,Հոմերոսի «Իլիականի» և «Ոդիսականի» թարգմանիչ դասական հունարենից արևելահայ աշխարհաբարի։ 1924 թ. Վիկտորն ընդունվել է Լենինգրադի Մանկավարժական ինստիտուտի ֆիզիկա-մաթեմատիկական բաժինը և մեկ տարի անց տեղափոխվել Լենինգրադի Պետական համալսարան։ 1926 թ, տակավին ուսանող, նա հրատարակել է իր առաջին գիտական հոդվածը՝ նվիրված արեգակնային ջահերին։ Համալսարանն ավարտելուց հետո 1928 – 1931-ը Վ. Համբարձումյանն ուսանել է Պուլկովոյի աստղադիտարանի ասպիրանտուրայում Ա. Ա. Բելոպոլսկու ղեկավարությամբ։

1930 թ ամուսնացել է Վերա Ֆյոդորովնա Համբարձումյանի հետ (ծնյալ՝ Կլոչիխինա, ծնունդով՝ Պերմի նահանգի Սոլիկամսկի գավառի Լիսվա գյուղից)։ 1934 թ Լենինգրադի Համալսարանում չորս տարի աշխատելուց հետո, Վ. Համբարձումյանը հիմնադրում և ղեկավարում է ԽՍՀՄ առաջին աստղաֆիզիկայի ամբիոնը։ 1934-1941թթ Վ. Համբարձումյանը եղել է Լենինգրադի Համալսարանի աստղադիտարանի տնօրենը։ 1939 թ Վ. Համբարձումյանը ընտրվում է ԽՍՀՄ ԳԱ թղթակից-անդամ, իսկ 1953 թ՝ իսկական անդամ։

Հայրենական Մեծ պատերազմի սկզբում Վ. Համբարձումյանը զբաղեցնում էր Լենինգրադի Համալսարանի գիտական պրոռեկտորի պաշտոնը։ Պատերազմի ամենասկզբում Համալսարանի գիտական աշխատանոցները տարհանվում են ռազմաճակատից հեռու` Թաթարստանի Ելաբուգա քաղաքը, ուր Համբարձումյանը անց է կացնում չորս տարի՝ ղեկավարելով Համալսարանի գիտական մասնաճյուղը։

Պատերազմի ամենածանր փուլում՝ 1943-ին, հիմնադրվում է Հայկական ԽՍՀ Գիտությունների Ակադեմիան։ Հավանաբար դա արվել էր իբրև շնորհակալություն Հայաստանին՝ պատերազմի տարիներին ցուցաբերած հավատարմության համար։ Հ. Ա. Օրբելին դառնում է Ակադեմիայի նախագահ, իսկ Վ. Համբարձումյանն ընտրվում է փոխնախագահ։ 1947 թ Վ. Համբարձումյանն ընտրվում է Հայաստանի Գիտությունների Ակադեմիայի նախագահ և ապա վերընտրվում է այդ պաշտոնում մինչև 1993 թ, որից հետո դառնում է Հայաստանի Գիտությունների ակադեմիայի պատվավոր նախագահ։ 1946 թ Համբարձումյանը հիմնադրում է Բյուրականի աստղադիտարանը, որի անփոփոխ տնօրենն է լինում մինչև 1988 թ։ 1961 – 1964 թթ Վ. Համբարձումյանը եղել է Միջազգային Աստղագիտական Միության նախագահ։ Երկու անգամ (1968 – 1970 և 1970 – 1972 թթ) ընտրվել է Գիտական Միությունների Միջազգային Խորհրդի նախագահ։

Վ. Հ. Համբարձումյանը վախճանվել է 1996 թ. օգոստոսի 12-ին Բյուրականում։ Թաղված է Բյուրականում Մեծ Աստղադիտակից ոչ հեռու աստղադիտարանի գերեզմանատանը։

Բաժիններ
Ուղիղ
Լրահոս
Որոնում