«Սիվիլիթաս» հիմնադրամի կազմակերպած
«Հարյուր հարց, հարյուր պատասխան» քննարկումների շարքի հերթական հյուրն այսօր Հայաստանում ԱՄՆ նախկին դեսպան Ջոն Մարշալ Էվանսն էր:
Քննարկումը վարում էր «Առավոտ» օրաթերթի գլխավոր խմբագիր Արամ Աբրահամյանը, ով առաջինը դիմեց հյուրին` հարցնելով, թե ԱՄՆ դիվանագիտության համար կանխաեսելի չէ՞ր հայ-թուրքական արձանագրությունների ճակատագիրը, և եթե կանխատեսելի էր` արժե՞ր մտնել այդ գործընթացի մեջ:
Ջոն Էվանսը նշեց, որ եթե վստահ չլինեին, որ արդյունք չի տա, չէին մտնի այդ գործընթացի մեջ: «Խրթին պատճառներով երկու կողմերի վրա էլ շատ խնդիրներ են դրվել: Փաստ է, որ երկու կողմերն էլ ցանկանում էին հարաբերությունները կարգավորել: Վերջին մի քանի օրերի ազդակները, թուրքական խորհրդարան արձանագրությունների վերադարձը պետք է դրական համարել, բայց ոչ խանդավառվել»,- ասաց նախկին դեսպանը:
«Հազարամյակի մարտահրավերներ»-ի ծրագիրը մեկնարկեց, երբ ես էի այստեղ, այսօր արդեն ավարտվում է այդ ծրագիրը: Ինչպես գիտեք , վերջին հատկացումը սառեցվեց: Հիմա երեք չափանիշներ կան, որոնցից երկուսին Հայաստանը բավարարում է, բայց մեկի դպքում` արդար կառավարումը, Հայաստանը զիջեց»,- հիշեցրեց նախկին դեսպանը:
Անդրադառնալով ԼՂ հիմնախնդրին և այն հարցին, թե արդյո՞ք կարգավորման գործընթացը պայքար է ՌԴ-ի և ԱՄՆ-ի միջև ,Էվանսը պատասխանեց. «Ո՛չ, համաձայն չեմ, չկա նման բան, այստեղ համագործակցություն է ԱՄՆ-ի և ՌԴ-ի միջև»:
«Արդյո՞ք ամեն ինչ հինգ տարիների ընթացքում դրական ուղղությամբ է փոխվել Հայաստանում»,- հարցրեցին դեսպանին, ով վերջին հինգ տարիներին չի եղել Հայաստանում: Էվանսը խորհուրդ տվեց ծանոթանալ ՀԲ-ի և այլ կազմակերպությունների` Հայաստանի վերաբերյալ ցուցանիշներին:
Դեսպանը հերքեց, որ ինքը նախընտրական շրջանում օգնել է նախկին նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանին:
Անդրադառնալով, որպես արդար դիվանագիտության վկայություն, Ցեղասպանության ճանաչմանը, նա նշեց, որ իր առջև ընտրության հնարավորություն է դրվել` համաձայնել անորոշ տեսակետի հետ կամ ընտրել պատմության վերաբերյալ իր անկեղծ իմացությունը, և ինքը չի ափսոսում իր դիրքորոշման համար և կատարած ընտրության համար:
«Ես «Վիքիլիկիսի» պատճառով անքուն գիշերներ չեմ անցկացրել: Ես համարում եմ` պետությունները գաղտնի կերպով իրավունք ունեն հաղորդակցվել, ինչպես ընտանիքի անդամները դրա իրավունքը ունեն»- նշեց Էվանսը:
Էվանսին հարցրեցին, թե արդյոք նա կիսո՞ւմ է 1995-96 թթ. հայաստանյան ընտրությունների վերաբերյալ վերջերս Գերմանիայի դեսպանի կարծիքը: Էվանսը նշեց, որ թեև ինքն այդ ժամանակ չի եղել Հայաստանում, սակայն չի ցանկանում հակասել, հակադրվել Գերմանիայի դեսպանի գնահատականներին:
