Tuesday, 31 01 2023
14:10
Live. «Առաջին լրատվական» տեղեկատվական-վերլուծական կենտրոն
14:05
ԵՄ-ն Ադրբեջանին կոչ է արել ապահովել ազատ տեղաշարժը Լաչինի միջանցքով. Ժոզեպ Բորելը պատասխանել է ԵԽ պատգամավորի հարցերին
Քոչարյանի գործով թարգմանիչը նյութեր է տրամադրել. նիստն ընդմիջվեց
Հայաստանի տնտեսական ակտիվության ցուցանիշը նախորդ տարի աճել է 14.2 տոկոսով
Հայաստանի միջազգային պահուստները 2022-ի տարեվերջին հատել են 4 մլրդ դոլարի շեմը
13:40
Կոլումբիայում ապստամբների և զինվորականների բախումների հետևանքով կա 10 զոհ
Պատրոն Դավոյին պառկացրել են ասֆալտին և բերման ենթարկել
Գիտուժ. Գիտությանը վերաբերող արմատական փոփոխություններ իրականացնելու նախագծերը պետք է քննարկվեն շահագրգիռ կողմերի հետ
Կրակել են բնակելի շենքերից մեկի պատուհանների ուղղությամբ
Դալար գյուղում հանրաճանաչ ապրանքանիշերի կեղծ ալկոհոլային խմիչքներ են պատրաստել
Հայաստանի բանկերը 1,6 մլրդ դոլարի ներդրումներ են կատարել արտասահմանում
13:11
Ռուսաստանը խոշոր հարձակում է նախապատրաստում Ուկրաինայի արևելքում
Հայրենիքը գոյութենական պայքարի մեջ է. Արեւմտյան Ամերիկայի ազգային երեք կուսակցությունների հայտարարությունը
Մոսկվայում «Նժդեհ» պարախմբի համերգը խառնել է մեր թշնամիներին, նրանց գործակալներին. ՌԴ հայ երիտասարդները ընկճված են
ՃՈ երեք տեսուչ ձերբակալվել է կոպիտ խախտումներ թույլ տված վարորդներից կաշառք վերցնելու համար
Կոռուպցիայի ընկալման համաթվում Հայաստանը նահանջել է. Հոկտանյան
Տեխասի հայկական եկեղեցին ճանաչվել է 2022թ. ԱՄՆ լավագույն շինություն
Եգիպտոսն Հրվ. Կովկասում շահեր չունի, նրա միջնորդությունը օգտակար կլինի, բայց հարցը դրանով չի լուծվի
Ժամանակ առ ժամանակ սպասվում է ձյուն և մառախուղ
Հզոր Իրանը կարող է թիկունք լինել Հայաստանին, բայց թուլացած Իրանը վտանգավոր է
12:13
Բայդենը կտրուկ մերժել է F16 կործանիչներ տրամադրել Ուկրաինային
Իշխանափոխություն. օբյեկտիվ թեմայի մեխանիկական նենգափոխումները
Պարզվել է՝ Սևան- Երևան ճանապարհին մեքենայում բռնկված հրդեհից զոհված երեք երիտասարդների ինքնությունը
Լուրերի օրվա թողարկում 12:00
ԿԽՄԿ-ի ուղեկցությամբ Արցախից ևս 3 հիվանդ է տեղափոխվել Հայաստանի բուժհաստատություններ
2022թ․ Ադրբեջանի ՀՆԱ-ն համեստ Է եղել Վրաստանի և Հայաստանի համեմատ
Ձյուն, մերկասառույց և մառախուղ՝ հանրապետության ավտոճանապարհներին
ՊԵԿ-ը հրապարակել է 1000 խոշոր հարկատուների ցանկը
11:42
Պակիստանում ահաբեկչության զոհերի թիվը հասել է 90-ի
Ուղիղ. Սուրիկ Խաչատրյանի ենթադրյալ ապօրինի գույքի գործով դատական նիստը

Ինչու են Հայաստանում բարձրացել հիփոթեքային վարկերի տոկոսադրույքները. մեղավորը միայն ԿԲ-ն չէ

«Առաջին լրատվական»-ի հարցերին պատասխանել է տնտեսագետ Արմեն Քթոյանը

 Պարոն Քթոյան, ՊԵԿ-ը հայտարարում է, որ ֆիզիկական անձանց կողմից անշարժ գույքի վարձակալության դիմաց ստացված եկամուտները ենթակա են հարկման՝ ստացված եկամտի 10 տոկոսի չափով: Այդ եկամտային հարկը պետք է վճարել պետական բյուջե՝ մինչև հաջորդ տարվա ապրիլի 20-ը ներառյալ։ Արդյոք հնարավոր է պարզել՝ մարդն իր բնակարանը վարձով է տվել, թե իր բարեկամին է տվել անվճար: Արդյոք այստեղ հարկման մեխանիզմների հետ կապված խնդիր չի առաջանա, ինչպես է հարկային մարմինը հաշվարկելու մարդու եկամուտները և հարկելու:

Կարգավորումն ինչպես եղել է, այդպես էլ մնալու է, այլ հարց է, որ ձեր նշած բարդությունները հաշվի առնելով, ՊԵԿ-ը հետամուտ չի եղել այդ հարցի լուծմանը, հիմա հետամուտ կլինի: Իհարկե, այդ խնդիրները կան, բայց մյուս ասպեկտն էլ կա. նրանք, ովքեր վարձով բնակարան են տալիս, իրենց ձեռնտու է այդ հարաբերություններն ինստիտուցիոնալացնել: Գնալով ավելի ու ավելի շատ մարդիկ են նախընտրում այդ հարաբերությունները ֆորմալացնել, փաստաթղթային հիմք տալ: Եվ հենց այդ հարաբերությունները փաստաթղթային հիմք են ունենում, արդեն դա դառնում է հարկման ենթակա օբյեկտ: Դա բխում է նաև գույքի սեփականատիրոջ շահերից: Ինչ վերաբերում է այն դեպքերին, երբ մարդը իր անշարժ գույքը տվել է վարձով առանց որևէ փաստաթղթային ձևակերպման` ներկայացնելով, թե նա իր բարեկամն է, ըստ էության, այդտեղ ապացուցելու գործիք չկա: Այլ հարց է, որ երբ որ ներդրվի եկամուտների հայտարարագրման համակարգը, որը ներառում է նաև ծախսերի հայտարարագրում, միգուցե մյուս կողմը, որը վարձակալությամբ է վերցնում բնակարանը, իրեն էլ ձեռնտու լինի, որ ինքն այդ մասով ծախսեր է անում, որը եկամտային հարկի բազան նվազեցնող գործոն է հանդիսանում: Եթե երկու կողմի շահերը համընկնում են, որ իրենք չհայտարարեն վարձակալության հանգամանքը, այդտեղ պետությունը ոչինչ անել չի կարող: Այստեղ խնդիրը հենց այն մեխանիզմների ներդրումն է, որ կողմերից որևէ մեկի կամ երկուսի շահերից չբխի այդ հանգամանքը թաքցնելը:

Ինչո՞վ է պայմանավորված, որ հիփոթեքային վարկերի տոկոսներն աճել են, որոնք առանց այդ էլ բարձր էին:

Այստեղ գլխավոր գործոնը ԿԲ-ի կողմից փողի թանկացումն է: Վերաֆինանսավորման տոկոսադրույքը բարձրացնելը հենց այդ տրամաբանությունն ունի, որը ինչ-որ առումով տնտեսական աճը որոշակի զսպում է: Դա մի կողմից գնաճի տեմպերի զսպող գործոն է, մյուս կողմից ձեր նշած խնդիրներն է ի հայտ բերում: Այսինքն դուք արձանագրում եք այն, ինչը վերջարդյունքում հանգեցնում է գնաճի տեմպերի զսպման: Մյուս կողմից տոկոսադրույքների բարձր լինելը չի կարելի միանշանակ ԿԲ-ի վարած քաղաքականությամբ հիմնավորել: ԿԲ-ն կարող է իր գործողություններով նպաստել, որ տոկոսադրույքները աճեն, բայց ի սկզբանե, Հայաստանում դրանք բարձր են և դրա մեղավորը կամ սկզբնապատճառը ԿԲ-ն չէ: Տոկոսադրույքը, ըստ էության, այն եկամուտն է, որն ակնկալում է ստանալ փողի սեփականատերը: Ես փող ունեմ և ուզում եմ դրանից որևէ տեսքով եկամուտ ստանալ, այդ թվում ավանդի տեսքով: Հայաստանում փող ավանդադրելը կամ որևէ այլ ակտիվի մեջ ներդրում կատարելը ենթադրում է, որ ես պետք է ակնկալեմ այդ ներդրումից ավելի շատ եկամուտ ստանալ, քան, օրինակ, կանկալեի նույն ակտիվից ստանալ եկամուտ, եթե դա գտնվեր Ֆրանսիայում: Այն պարզ պատճառով, որ Հայաստանում երկրի ռիսկը ավելի բարձր է, քան Ֆրանսիայում: Հետևաբար տոկոսադրույքի բարձր մակարդակը, ի թիվս այլ գործոնների, նաև պայմանավորված է երկրի ռիսկով: Այն երկրները, որոնք գտնվում են ներդրումների տեսանկյունից բարձր ռիսկային գոտիներում, իսկ ավանդը ևս ներդրում է, այդտեղ տոկոսադրույքը համեմատաբար բարձր է: Տոկոսադրույքն իր մեջ ներառում է այն ռիսկերի ամբողջությունը, որոնք բնորոշ են տվյալ երկրին, տվյալ ճյուղին, գործունեության տվյալ ոլորտին: Այո, մեր նման երկրներում, ընդհանուր առմամբ,  տոկոսադրույքները բարձր են: Հիմա պատկերացրեք՝ եթե փողի սեփականատերը ՀՀ-ում ակտիվ ձեռք բերելով ակնկալում է ավելի բարձր եկամուտ ստանալ, բնականաբար, Հայաստանում փող ներգրավելը թանկ է: Իսկ վարկ տրամադրելու համար դու պետք է մինչ այդ փող ներգրավես և այդ ներգրաված փողը վարկ տաս: Եթե փողի գինը բարձր է, հետևաբար, ներգրաված փողը վարկի կամ այլ գործիքի տեսքով տեղաբաշխելը ևս թանկ  կլինի, ինչին ականատես ենք: Այսինքն Հայաստանում փողը թանկ է, այդ թվում երկրի ռիսկայնությամբ պայմանավորված:

Հաշվի առնելով, որ մեր բնակչության զգալի մասի եկամուտները շատ բարձր չեն, գնալով թեկուզ հիփոթեքով տուն ձեռք բերելը դժվարանում է:

Այո, բայց պետք է նաև ընդունենք, որ այստեղ տարբեր հարցերի հետ գործ ունենք: Վարկեր տալիս են բանկերը և վարկի տրամադրումը բիզնես է: բանկը այդ փողը ինչ-որ մի տոկոսով ներգրավում է, իր մարժան ավելացնում է և վարկ է տրամադրում: Եթե ինքը թանկ է ձեռք բերում այդ փողը, բնականաբար թանկ էլ պետք է տրամադրի: Իսկ այն, որ հանրության մի ստվար զանգվածի համար հասանելի չէ բնակարանը, դա բոլորովին այլ խնդիր է: Այստեղ այո, ենթադրվում են սոցիալական աջակցության տարբեր մեխանիզմներ, կամ մատչելիության բաղադրիչի ավելացման տարբեր գործիքներ կան, որոնք Հայաստանում ևս կարող են օգտագործվել: Սա արդեն պետական քաղաքականության տարր է:

Բաժիններ
Ուղիղ
Լրահոս
Որոնում