Wednesday, 29 05 2024
Սուրեն Պապիկյանը ԵԱՀԿ հարցերով կառավարող տնօրենի հետ քննարկել է պաշտպանության ոլորտում Հայաստան-ԵՄ համագործակցությանն առնչվող հարցեր
Նոյեմբերյանում ապրիլի 23–ին տեղի ունեցած խմբակային խուլիգանության վարույթի նախաքննությունը 5 անձի մասով ավարտվել է
19:10
Շվեդիան 1,16 մլրդ եվրոյի ռազմական օգնություն կտրամադրի Ուկրաինային
Կաթողիկոսին թույլ չեն տվել բարձրանալ՝ պետական արարողակարգի պահանջով. ՆԳ փոխնախարար
Հող հանձնելու հարցադրում ինձ մի արեք, ես քաղաքացիական ենթակառուցվածքի խնդիր չեմ լուծում
Բագրատ Գալստանյանի և ոստիկանապետի վեճը՝ ՆԳՆ շենքի մոտ
Դատարանը քննել է Սեյրան Օհանյանի եւ մեկ տասնյակ այլ անձանց դեմ հարուցված գործը
Ուղիղ․ Բագրատ Սրբազանն ամփոփում է օրը Սուրբ Աննա եկեղեցու բակում
19:00
Բորելը հայտարարել է պաշտպանական համագործակցության համաշխարհային ցանց ստեղծելու պլանների մասին
Վստահ եմ՝ դրանք ՀՀ դե յուրե տարածքներից չէին․ ԳՇ պետ
Եթե սրբազան շարժում է, ուրեմն ոստիկանությանն էլ սրբազան ծառայություն է. Անդրանիկ Քոչարյան
Ինչու՞ չի եկել Վահե՛ Ղազարյանը. վեճ` իշխանության և ընդդիմության միջև ԱԺ-ում
18:40
Հարավաֆրիկյան Հանրապետությունում նոր խորհրդարան են ընտրում
18:30
Լեհաստանը մտադիր է Բելառուսի հետ սահմանին բուֆերային գոտի ստեղծել լեհ զինվորի դանակահարությունից հետո
18:20
Լեհաստանը դեմ չէ, որ Ուկրաինան իր մատակարարած զենքով հարվածի Ռուսաստանի տարածքի օբյեկտներին
18:13
Տավուշում և Լոռիում Ucom շարժական կապը վերականգնվել է
18:10
Նյու Դելիում ռեկորդային` 49,9 աստիճան շոգ է գրանցվել
Երեւանին հաջողվու՞մ է հակակշռել աշխարհաքաղաքական «մեխը»
17:50
Իսպանիան ետ է կանչել իր դեսպանին Արգենտինայից
Մեհրաբյան Online
Էրդողանը Նեթանյահուին մոլագար է անվանել
17:30
Շվեդիան Ուկրաինային 1,2 մլրդ եվրոյի նոր օգնություն կտրամադրի
17:20
Բլինքենը մեկնել է Մոլդովա
17:10
Գերմանիան և Ֆրանսիան համատեղ հեռահար զենք կմշակեն
Սուրեն Պապիկյանը ԵՄ ռազմական կոմիտեի նախագահին է ներկայացրել ՀՀ ԶՈՒ բարեփոխումների ընթացքը
17:00
Live. «Առաջին լրատվական» տեղեկատվական-վերլուծական կենտրոն
«Հարավկովկասյան երկաթուղի» ընկերությունը պարզում է ջրհեղեղից հասցված վնասի չափը. տարվում են վերականգնողական աշխատանքներ
16:50
Հունական բեռնանավը վնասվածքներ է ստացել, ենթադրաբար, Եմենի հութիների գրոհի հետևանքով
16:50
Նավթը շարունակում է թանկանալ. Brent-ի գինը հասել է 84,4 դոլարի
Վրաստանի խորհրդարանի խոսնակը մտադիր է նախագահի փոխարեն ստորագրել «օտարերկրյա գործակալների» մասին օրենքը

«Քաղաքական անապատացման» խաբուսիկ «հմայքը»

Օրինաչափ է, երբ հանրային ուշադրության կենտրոնում են ուժերը, որոնք գտնվում են խորհրդարանում, որոնք ստացել են հանրությանը թիվ մեկ քաղաքական ամբիոնում ներկայացնելու մանդատ, որը 2018-ի ապրիլից ի վեր՝ երբ Հայաստանն անցավ լիարժեք խորհրդարանական կառավարման ռեժիմի, միակ առաջնայյին մանդատ ունեցող պետական կառավարման ինստիտուտն է: Մյուս կողմից սակայն, այդ օրինաչափությունը Հայաստանի պարագայում թերևս թերի է:

Թերի է այն պատճառով, որ Հայաստանում քաղաքական գործընթացների բնույթը, ինստիտուցիոնալ և ավանդութային կայացածությունը հեռու են այն իրավիճակից, երբ վստահաբար կարող են ընդգրկել հանրության շերտերի գերակշռող մասը՝ ուղղակի, թե անուղղակի: Ավելին, ինչպես ցույց են տալիս խորհրդարանական կառավարման պայմաններում անցկացվող խորհրդարանի ընտրությունները, հասարակության գրեթե կեսը և ավելին մեծ հաշվով մնում են այդ գործընթացներից հեռու: Եվ այստեղ է, որ առավել զգալի է դառնում ինստիտուցիոնալ և ավանդութային չկայացածության հանգամանքը:

Բանն այն է, որ այդ իմաստով կայացած հանրություններում և պետություններում ընտրական գործընթացից դուրս մնացող հասարակական շերտերը հասարակական-քաղաքական կյանքում այս կամ այն կերպ իրենց դերը խաղում են այդ ինստիտուցիոնա-ավանդութային միջավայրի ուժով: Երբ դա չկա, առաջանում է բավականին մեծ վակուում: Հայաստանում առկա է այդ վակուումը, որը նաև քաղաքական գործընթացներում մշտապես բաց նյարդի առկայության պատճառներից մեկն է: Թերևս պետք չէ հայաստանյան ներքաղաքական նյարդայնությունը պայմանավորել միայն հետպատերազմական շոկով: Եթե դիտարկենք իրավիճակը, ապա պարզ կլինի, որ այդ «նյարդային քաղաքականությունը» բնորոշ էր նաև պատերազմից առաջ եղած ժամանակահատվածին:

Հասկանալի է, որ ծանր, պարտված պատերազմն ու մարդկային և տարածքային թանկ կորուստը էլ ավելի ուժգին է բորբոքելու այդ նյարդը, բայց թերևս ակնառու է, որ պատճառը ավելի խորն է, պատերազմը պարզապես եղավ առավել բորբոքող հանգամանքը: Այդ երևույթը ամբողջապես գնահատելու, զննելու, հետազոտելու, վերլուծելու համար պահանջվում է ինստիտուցիոնալ կայացածություն, պահանջվում են ավանդույթներ՝ քաղաքական, հասարակական, անգամ ակադեմիական դաշտում: Այդ ամենը չկա, և դրա բացակայությունը առաջացնում է մշտապես բաց նյարդ, առաջացնում է վակուում, և միաժամանակ զրկում «հակաբորբոքայինի» հնարավորությունից: Այստեղ կարևոր է դառնում այն, որ հասարակական-քաղաքական հայացքը ընդգրկի ոչ միայն խորհրդարանական դաշտում կամ դրա շուրջ ծավալվողը, այլ թերևս նաև արտախորհրդարանական: Եվ, երկրորդը գուցե ավելին, հաշվի առնելով այն, որ խորհրդարանական տիրույթը իր որակով և հեռանկարներով ոչ միայն առանձնապես չի ներշնչում վերափոխման հույս, այլ մեծ հաշվով արդեն չի էլ արտահայտում իրական քաղաքական հարաբերակցությունն ու տրամադրությունները: Օրինակ, ուժերը, որոնք հայտնվեցին խորհրդարանում «Հայաստան» և Պատիվ ունեմ դաշինքների տեսքով, այսօր գործնականում միմյանց հետ և միմյանց ներսում հարաբերություն պարզելու ոչ պակաս դինամիկ փուլում են, քան պարզում են հարաբերություն իշխանության հետ: Հետևաբար, խորհրդարանը ֆորմալ իմաստով առկա է, սակայն դե ֆակտո քաղաքական առումով այն թերևս աեն հաջորդ օր հետ է ընկնում ժամանակից: Ահա այդ իմաստով էլ սրվում է հարցը, իսկ ի՞նչ է կատարվում Հայաստանի ներքաղաքական, հասարակական-քաղաքական կյանքի մյուս դաշտերում, որպեսզի ձևավորվի քաղաքական հեռանկարի հանրային ակտիվ սպասում: Միայն այն, որ այլ դաշտերում գտնվող ուժերը փորձում են միավոր հավաքել խորհրդարանական դաշտում առկա ճգնաժամի հաշվին, այս կամ այն խորհրդարանական ուժի հաշվին, ոչ միայն բավարար չէ քաղաքական հեռանկարի իմաստով, այլ նույնիսկ կարող է լինել քաղաքական անկման կամ ճահճացման լատենտ գործընթաց:  Պատկերավոր ասած՝ մտահոգիչն այն չէ, որ կարող է չորանալ մի այգի:

Մտահոգիչը այն է, որ կարող է ծավալվել անապատացման համատարած գործընթաց, որը չնկատվի այն պատճառով, որ չափազանց ակնառու է չորանում ընդամենը հատվածներից մեկը, իսկ դրա վրա միավոր հավաքելու առերևույթ գործընթացը ստեղծի մնացյալ հատվածներում «բարձր բերքատվության և փթթող այգու» տպավորություն: Այդ խաբկանքը կարող է թանկ նստել թե քաղաքական դաշտի հեռանկարների, թե հանրության ու պետության կյանքի համար ընդհանրապես, հետևաբար քաղաքական և հասարակական պատասխանատու դերակատարները պետք է թերևս չափազանց ուշադիր լինեն կամա, թե ակամա այդ խաբկանքի մաս չկազմելու համար:

Լուսանկարը՝ panorama.am-ի

Բաժիններ
Ուղիղ
Լրահոս
Որոնում