Friday, 21 01 2022
Մեզ պետք են իրական հերոսներ․ Հրաչյա Հակոբյանը հիշեց «Քարե դարդի» Մոսոյի բացասական կերպարը
13:06
5,2 մագնիտուդով երկրաշարժ է տեղի ունեցել հարավային Կուլիների մերձակայքում
Եթե մի քանի հեռուստաընկերություններից հանենք սուտն ու բռնությունը, արդյունքում ոչինչ չի մնա․ Պալյան
Ռուբեն Հախվերդյանը երկրպագուների դատին է հանձնել «Աշնանային էլեգիա» երգի հոլովակը
«Մենք ենք տնօրինելու մեր ճակատագիրը»՝ նարատիվ է, որ Ստեփանակերտում քառորդ դար կրկնվում է․ Ինչպե՞ս․ պատասխան, ցավոք, չի եղել և չկա
12:59
Պեկինում Օլիմպիական խաղերի կրակի փոխանցավազքը տեղի կունենա փետրվարի 2-ից 4-ը
Կողմ լինելով՝ դեմ եք, բայց դաշնակցությունից չեք․ Ռուբինյանը՝ Թևանյանին
Պետք է ապահովել հեռուստաալիքների անկախությունը, բայց պետությունը պետք է դնի որոշ արգելքներ. պատգամավոր
Հայ-թուրքական գործընթացում չենք օգնելու իշխանությանը․ Թևանյան
12:52
Զասը Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև սահմանների սահմանագծման և սահմանազատման ուղղությամբ պրակտիկ աշխատանքի անհրաժեշտություն է տեսնում
Թարգեք իշխանատենչությունը, մի հատ տեսեք ինչ է կատարվում Սփյուռքում․ Վիգեն Խաչատրյանն՝ ընդդիմությանը
12:42
Բեռնատարի պայթյունից առնվազն 17 մարդ է զոհվել Գանայում
ՀՌՀ թեկնածու Արթուր Մանուկյանի կենսագրությունում հետաքրքիր բացահայտումներ եմ արել․ Լիլիթ Գալստյան
Քրիստիննե Գրիգորյանն ազատվել է ՀՀ արդարադատության նախարարի առաջին տեղակալի պաշտոնից
Հադրութն ու Շուշին հնարավոր է հետ բերել․ Սեյրան Օհանյան
Երեխան ծնվել է մահացած․ քրգործ է հարուցվել
Պատերազմ, թե խաղաղություն. վճռորոշ օր․ Ինչ սպասել Հայաստանին
Սիսիան Պօղոսեանը նշանակվել է Զբոսաշրջության կոմիտեի նախագահ
Ռուբիկ Հակոբյանին դաշնակցությունից հեռացրել են անսկզբունքայնության համար․Հակոբյանի հիշեցումը՝ ՀՅԴ-ին
NBA-ում աշխատած մասնագետը՝ բասկետբոլի Հայաստանի ազգային հավաքականի գլխավոր մարզիչ
ՀՌՀ-ը սերիալներ, անճաշակ հաղորդումներ ագելելու գործառույթ չունի․ Գեղամ Մանուկյան
Ֆլայ Արնա ավիաընկերության տնօրենների խորհրդի նախագահ է նշանակվել Դավիթ Փափազյանը
Գեղամ, գրազ գա՞նք․ Արթուր Մանուկյանը՝ Գեղամ Մանուկյանին
Գեղարքունիքում, Ապարանում, Տիգրանաշենի ոլորաններին մերկասառույց է
Մեր հայրենիքը տիրոջը ներկայացնելու խնդիր ունենք․ հեռուստատեսությունը դա պետք է անի․ Արթուր Մանուկյան
Արթուր Մանուկյանը ՀՌՀ անդամի պաշտոնում ընտրվելու դեպքում կսառեցնի ՔՊ-ում իր կուսակցական գործունեությունը
Ես լուրեր չեմ նայում, խնայում եմ իմ նյարդերը․ Արթուր Մանուկյան
Տոյվո Կլաարը Հայաստանում է
Կոմիտասի պատարագը բազմաձայնելը քաղաքական ակտ է․ Արթուր Մանուկյան
Արմեն Բիլյանի նկատմամբ աղաղակող անարդարության հարցում վերջ եմ դնում հրապարակային լռությանս և կեղծիքը պարտակելու մեջ մեղադրում նրա նախկին զինակիցների ղեկավարներին. Ալեք Ենիգոմշյան

Թուրքական ապրանքների ներմուծման արգելքը, բացի տնտեսականից, կունենա նաև սոցիալական հետևանքներ, բայց որոշումը ճիշտ է

«Առաջին լրատվական»-ի զրուցակիցն է Հայաստանի գործատուների միության նախագահ Գագիկ Մակարյանը։

https://loritv.am/media/cache/list_top_big/uploads/files/494180dce9ad1f681dafa8996a16afe9.jpg

Պարոն Մակարյան, ՀՀ կառավարությունն արգելք է դրել թուրքական ծագում ունեցող ապրանքների ներմուծման վրա։ Այս արգելքը ի՞նչ տնտեսական հետևանքներ կունենա, և որքանո՞վ է հնարավոր արագ փոխարինող շուկաներ գտնել։

– Թուրքական ապրանքների փոխարինման պրոցեսը, բացի տնտեսականից, կունենա նաև սոցիալական նշանակություն, որովհետև թուրքական ապրանքների վաճառքի մեջ ընդգրկված են հիմնականում միկրո և փոքր ձեռնարկություններ։ Թուրքիայից խոշոր ներկրողներ կան միայն, եթե դրանք որոշակի սննդի տեսակի են տիրապետում, և որ հայկական ընկերությունները բերում են տեխնոլոգիական սարքավորումներ՝ ժամանակին ալրաղացներ, հոսքագծեր։ Հիմա դա էլ է փոխվել, որովհետև առաջ ներկրվող ապրանքների տեսականին շատ մեծ էր, 6400-ից ավելի ապրանքատեսակ, իսկ հիմա բերվում է մոտ 3500 ապրանքատեսակ՝ մոտ 280 միլիոն դոլար արժողությամբ։ Եվ այդ ապրանքները հիմնականում շինարարական նյութերի տեսակներ են, կենցաղային սարքավորումներ են, կտրող-ծակող, կենցաղում օգտագործվող գործիքներ են, հագուստ և կտորեղեն է և այլ ապրանքատեսակներ։ Հիմա դրանից ելնելով, երբ որ մենք ասում ենք տնտեսական հետևանքներ, ապա պետք է հաշվի առնել նաև սոցիալական հետևանքները։ Հազարավոր ձեռնարկությունների, փոքր բիզնեսի ներկայացուցիչներ գնում են Թուրքիա, ապրանք են բերում, կամ այստեղից վերցնում են ու վերավաճառում են։ Ընդ որում՝ նրանց ստացած օգուտն այդքան էլ շատ չէ։ Հետևաբար՝ թուրքական ապրանքների փոխարինման պրոցեսը պետք է լինի այնքան սահուն ու այնքան վարպետորեն կազմակերպվի, որ ցնցումներից խուսափենք։ Կարելի է էլի այնպիսի ապրանքներ բերել, որոնք կապահովեն թուրքական ապրանքների փոխարինումը և որ դրանք թանկ չլինեն, որ ներկայիս մարժան մնա։
– Իսկ հնարավո՞ր է այդպիսի շուկաներ գտնել այլ երկրներում։

– Հիմա այդպիսի շուկաներ մի քիչ դժվար կլինի գտնել, որովհետև նման էժան ալտերնատիվային երկրներ, շուկաներ շատ չեն։ Չինաստանը բավականին հեռու երկիր է, և կոմունիկացիաները բարդ են։ Մնում է Իրանը։ Իրանն էլ ամեն ինչ չէ, որ ունի, և Իրանի հետ կապված էլ խնդիրներ կան՝ իրանական բիզնես մշակույթի խնդիրները։ Երրորդը մնում է ԵԱՏՄ երկրներից ներմուծումը, որոնք կարող են նման ապրանքներ մատակարարել Թուրքիային մոտիկ գներով։ Չորրորդ տարբերակն էլ Եվրոպան է, բայց այդ ապրանքները ավելի թանկ են։ Բայց կա հինգերորդ ուղին, որ շատ ապրանքներ արտադրվեն Հայաստանում, խթանվի տեղական արտադրությունը։ Շատ բաներ կարելի է արտադրել տեքստիլի ոլորտում, կտորեղենը կարելի է բերել ԵԱՏՄ անդամ երկրներից՝ Բելառուսից կամ Տաջիկստանից։

Գործիքներ ևս կարելի է արտադրել Հայաստանում։ Շինանյութերի տեսակներ կան բավականին, որ արդեն իսկ Հայաստանում արտադրվում են։ Դրա համար էլ ներմուծումն ահագին նվազել է։ Էլի բաներ կան, որ կարելի է ավելացնել։ Կարելի է ընդլայնել ու լավացնել հումքերի արտադրությունը, դռների փականների արտադրությունը կարելի է ընդլայնել ու լավացնել։ Այսինքն՝ պետությունը պետք է ունենա որոշակի քաղաքականություն։ Տեղական արտադրությունները խթանելը չպետք է թողնվի զուտ բիզնեսի հույսին, այլ պետությունը պետք է սուբսիդավորի, օգնի, ուղղորդի, աջակցի, որպեսզի արտադրությունները հեշտ ընդլայնվել։ Բայց, իմ կարծիքով՝ մի քանի ամիս մենք դեռ խնդիրեր կունենանք, որովհետև այդ անցումը արագ տեղի չի ունենա, քանի որ ապրանքատեսականին շատ- շատ է։ Եթե մի քանի տասնյակ անուն ապրանք լիներ, ապա դա շատ հեշտ կլիներ կոորդինացնել, կամ այլ երկրում գտնել նման անուն ապրանքներ։ Բայց քանի որ ապրանքները շատ բազմազան են, շատ տարաբնույթ են, ապա դա որոշակի խոչընդոտ կառաջացնի։ Սակայն պետք է ասեմ, որ բոլոր դեպքերում մենք սա կանցնենք ։ Շատ կարևոր է, որ սա այսպես են անում։ Եվ խնդիրը չպետք է Թուրքիան լինի։ Մենք խնդիրը պետք է դնենք տեղական արտադրությունը խթանելը, զարգացնելը, որը կփոխարինի ներմուծումներին։ Սա ռազմավարություններից մեկը կարող է դառնալ Հայաստանի համար։

Պարոն Մակարյան, ՊԵԿ-ը վերջին օրերին տնտեսվարողներին պարբերաբար հորդորում է հարկերն ավելի շուտ վճարել։ Հասկանալի է, որ պատերազմական իրավիճակում հարկային պարտավորությունների կատարումը, մուտքերը բյուջե կարևոր են։ Ներկայումս խնդիր կա՞ այդ մասով։

– Տնտեսվարողները բավականին ակտիվ աշխատում են, կենտրոնացել են իրենց պարտավորությունները կատարելու վրա։ Իրենք գիտակցաբար վճարումները կատարում են, բավականին աջակցեցին հիմնադրամին, այդ թվում՝ մեր անդամները բավականին գումար են փոխանցել։ Նախնական հաշվարկներով՝ այդ գումարները գերազանցում են 1 միլիոն դոլարը։

Թեև պատերազմը դեռ շարունակվում է, սակայն մոտավոր հաշվարկներով արդեն կարո՞ղ ենք ասել, թե ինչ տնտեսական հետևանքներ այն կունենա Հայաստանի համար ու ինչպիսի՞ վնասներով կամփոփենք տարին՝ չմոռանալով նաև կորոնավիրուսի հասցրած տնտեսական վնասները։

-Հայաստանում մի քիչ դժվարացել են պետական գնումների գործընթացները։ Սկսված գնումները հնարավոր է կրճատվեն, որոշ գնումներ կարող են չհայտարարվել։ Պետությունը անցել է որոշակի խնայողական ռեժիմի, հետագա պետական գնումները կարող են նվազել, որն էլ կանդրադառնա բազմաթիվ կազմակերպությունների վրա։ Այս իրավիճակում արդեն նվազել են և դեռ կնվազեն տարբեր կազմակերպությունների վաճառքի հնարավորությունները։ Խնդիր է դառնալու նաև պետական պարտքի վճարումը։ Բացի դրանից՝ որոշ բանկեր վարկեր տրամադրելը անորոշ ժամանակով սառեցրել են ու հայտնի չէ, թե երբվանից կսկսեն վարկեր տրամադրել։ Այս ամենից զատ էլ, կորոնավիրուսի թվերը գնալով աճում են։ Այդ վարակն էլ իր հերթին որոշակի տնտեսական հետևանքներ է առաջացնում։ Բայց այս ամենից զատ, հնարավոր է՝ առևտուրը խթանվի հասկանալի պատճառներով։ Եվ հակառակը՝ շատ ապրանքներ պարզապես չսպառվեն։ Օրինակ՝ այսօր շինանյութի խանութներում բողոք կա, որ շինանյութերի պահանջարկ չկա։ Մարդիկ վերանորոգման տրամադրություն, ժամանակ ու գուցե նաև գումար չունեն։ Համակարգչային տեխնիկայի վաճառքի ոլորտում անկում կա, սարքավորումերի, ընդհանուր շինանյութերի գնումն է նվազել։ Հետևաբար՝ պետությունը ճիշտ կանի՝ պահպանի 23 տոկոս եկամտահարկ վերադարձնելու ծրագիրը շինարարության ոլորտում, որովհետև մենք հիմա հայրենադարձություն կունենանք, մենք Արցախից Հայաստան եկած ընտանիքներ ունենք, որոնք կմնան Հայաստանում ու չեն հեռանա, քանի որ իրենց տները ավիրված են։ Պետությունը պետք է ճիշտ հաշվարկի ու հասկանա, որ այսօր շինարարության մեջքին պետք է կանգնի։

Պարոն Մակարյան, օրերս հրապարակվեց 1000 խոշոր հարկատուների ցանկը։ Նախորդ տարվա համեմատ, հարկային հավաքագրումների անկում կար։ Սա բացառապես կորոնավիրուսո՞վ է պայմանավորված։

– Այո՛, որովհետև մնացած գործոնների ազդեցության գնահատումը դեռ չկա։ Հետևաբար՝ հիմնական պատճառը, այո՛, կորոնավիրուսն է։

 

 

 

 

Բաժիններ
Ուղիղ
Լրահոս
Որոնում