Friday, 05 03 2021
Հարկային տեսուչին կաշառք ստանալու համար մեղադրանք է առաջադրվել
Ռուսաստանցի երկու նոր դոլարային միլիարդատերերից մեկը Արտյոմ Խաչատրյանն է
Հայաստանը բարելավել է դիրքերը․ Տնտեսական լուրերը՝ ամփոփ
ԱՀ նախագահը կարևորել է Հայաստանի եզդի համայնքի հետ համագործակցության ընդլայնումը
Քոչարյանը սարսափում է ազատ ընտրություններից․ «ԿԱՄԵՐՏՈՆ»
ՀՀ պաշտպանության նախարարը աշխատանքային շրջայցեր է կատարել ԶՈՒ ստորաբաժանումներ
Բանակում չունենք Վազգենի նման հեղինակություն․ նա թույլ չտվեց՝ քաղաքականությունը մտներ բանակ ու խրամատներ
Սերժ Սարգսյանը «Եռաբլուր» պանթեոնում հարգանքի տուրք է մատուցել Վազգեն Սարգսյանի հիշատակին
ՓՊ-ն կոչ է անում ՀՀ նախագահին ԶՈՒ ԳՇ պետի ազատման հրամանագրի նախագծի հարցով դիմել ՍԴ
Վատիկանը կարևորում է Ռուսաստանի դերը ԼՂ հակամարտության կարգավորման գործում
21:20
Եվրահանձնաժողովը հաստատել է, որ ԵՄ երկրները կարող են ձեռք բերել «Sputnik V»
Երկրորդ և երրորդ նախագահները ԳՇ դեպքերը քաշում են իրենց տակ․ 17-ի պլանը ձախողվում է
Հայ խաղաղապահների հերթական զորախումբը վերադարձել է հայրենիք
«Օ, Զանգեզուր, օ, Կյորես…»․ Ալիևը կրկին զառանցում է․ Լուրերի հիմնական թողարկում
Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը Անգելա Մերկելի հետ քննարկել է Սիրիայի և Լիբիայի հետ կապված հարցեր
20:50
Լոնդոնում բացվել է առաջին ոչ ամերիկյան Amazon խանութը՝ առանց դրամարկղերի և վաճառողների
Fitch-ը Երևանին վերադարձրել է երկարաժամկետ «B+» վարկանիշը՝ «Կայուն» կանխատեսմամբ
Օնիկ Գասպարյանն անձնական օգտահաշիվ չունի որևէ սոցիալական ցանցում. ԳՇ
Գորիս-Կապան միջպետական ավտոճանապարհի Որոտան-Դավիթ Բեկ հատվածում միջադեպեր չեն արձանագրվել․ ՀՀ ԶՈՒ
Պարտությունը ծրագրված էր այն օրից, երբ Քոչարյանը կեղծ տեղեկանքով դարձավ ՀՀ նախագահ
Վաղարշակ Հարությունյանը պարգևատրել է կին զինծառայողներին և կուրսանտներին
20:00
Թրամփը օվկիանոսի ափին գտնվող առանձնատունը վաճառում է 49 միլիոն դոլարով
19:50
Ամերիաբանկ. 2021 թ. լավագույն ներդրումային բանկը Հայաստանում ` ըստ «Global Finance» հեղինակավոր ամսագրի
19:40
Կադիրովը մեկնաբանել է Նեմցովի սպանության նոր մանրամասների հրապարակումը
19:30
ԱՀԿ-ն կանխատեսում է համավարակի ավարտը 2022 թվականի սկզբին
Մարտին ՌԴ-ից Հայաստան 30 չվերթ է նախատեսված
19:10
Անվանվել է Բեռլինի կինոփառատոնի «Լավագույն ֆիլմ» անվանակարգի հաղթող կինոնկարը
Վիրավոր զինվորների համար նախատեսված ոտքի պրոթեզների հերթական խմբաքանակն արդեն Հայաստանում է
18:50
Մարսելի հրեական դպրոցի մոտ ձերբակալել են դանակով զինված տղամարդու
Ռուսաստանի դեմ ԱՄՆ-ի և Մեծ Բրիտանիայի նոր պատժամիջոցները կարող են ազդել օլիգարխների և պետպարտքի վրա. Bloomberg

Համավարակը ազդել է ներդրումների վրա. ներդրումներ ներգրավելու համար պետք է տեսանելի լինեն կոնկրետ տնտեսական ճյուղեր

«Առաջին լրատվական»-ի զրուցակիցն է միջազգային արբիտրաժի մասնագետ Արայիկ Պապյանը։

https://www.tert.am/news_images/1041/3121352_1/654654.thumb.png

– Պարոն Պապյան, խնդրում եմ գնահատեք տիրող իրավիճակում Հայաստանում ներդրումների վիճակը, ի՞նչ պատկեր ունենք հիմա: Ի՞նչ խնդիրներ, ի՞նչ առանձնահատկություններ այս փուլում կմատնանշեք:

– 2020-ի իրավիճակի վերաբերյալ դատողություններ հնարավոր կլինի անել միայն եկող տարի, երբ հասանելի լինեն տարվա ընթացքում ներգրավված օտարերկրյա ներդրումների ցուցանիշները։ Նախորդ տարիների ընթացքում ծավալները եղել են բավականին ցածր։ Ներկա պահին համավարակի հետ կապված, օտարերկրյա ներդրումների հետ կապված կա ծավալների զգալի կրճատում աշխարհում, և առանձնապես մեծ հույսեր կապելը օտարերկրյա ներդրումների ներգրավման հետ, կարծում եմ՝ ժամանակավրեպ է։

– Պարոն Պապյան, այս ժամանակահատվածում տարբեր տնտեսագետներ պարբերաբար հայտարարում են, որ կորոնավիրուսի համավարակով պայմանավորված ստեղծված տնտեսական ճգնաժամը հաղթահարելու, ինչպես նաև դրանից հետո մեր տնտեսությունը վերականգնելու համար մեզ օդ ու ջրի նման հարկավոր են օտարերկրյա ուղղակի ներդրումներ, որի համար հարկավոր է նաև հարկային ճկուն և բեռնաթափված քաղաքականություն: Ի՞նչ կարող եք ասել այս մասով, ի՞նչ անի կառավարությունը Հայաստանը ներդրողների համար գրավիչ դարձնելու համար՝ առաջնահերթ ի՞նչ փոփոխություններ նախաձեռնեն՝ թե՛ այս պայմաններում, թե՛ դրանից հետո:

– Նախ և առաջ պետք է հաղթահարել կորոնավիրուսի համավարակը, կամ առնվազն այն վերցնել վերահսկողության տակ։ Դրա համար հասարակությունը պետք է հետևի պետության կողմից ներկայացվող ցուցումներին՝ հակահամաճարակային միջոցառումներին։ Հակառակ դեպքում՝ համավարակի ազդեցությունը թե՛ քաղաքացիների վրա, թե՛ տնտեսության վրա կերկարի՝ խլելով մարդկանց կյանքեր և վնաս հասցնելով տնտեսությանը։

Միանշանակ, օտարերկրյա ներդրումները կարևոր են ճգնաժամը հաղթահարելու համար, սակայն պայմանավորել օտարերկրյա ներդրումների ներգրավումը միայն «ճկուն և բեռնաթափված հարկային քաղաքականությամբ», կարծում եմ, որ տեղին չէ։ Օրինակի համար, որպեսզի ներգրավել օտարերկրյա ներդրումներ բարձր տեխնոլոգիաների ոլորտում՝ բացի ճկուն հարկային քաղաքականությունից, պետք է լինի նաև մտավոր սեփականության պաշտպանության բարձր մակարդակ։ Ճկուն հարկային քաղաքականությունը պետք չէ դիտարկել որպես բոլոր հարցերը լուծող գործոն։ Ընդհանրապես, լայն տարածում գտած ճկուն հարկային քաղաքականություն ձևակերպմանը պետք է փոխարինի պարզեցված հարկային քաղաքականություն ձևակերպումը, որն ըմբռնելի կլինի թե՛ մեր քաղաքացիների համար և թե՛ օտարերկրյա ներդրողների համար։ Այն չպետք է ստեղծի հնարավորություն՝ ամեն քայլափոխին տնտեսվարողին կամ քաղաքացուն տուգանելու համար, այլ պետք է խթանի տնտեսությունը, իսկ տուգանքը կիրառվի հազվադեպ։ Կան երկրներ, որտեղ մինչև տնտեսվարողին և քաղաքացուն տուգանելը կիրառվում է բազմակի զգուշացման համակարգ, որպեսզի տնտեսվարողը կամ քաղաքացին հնարավորություն ունենան շտկելու իրենց վարքագիծը։

Մրցակցային դաշտ, մտավոր սեփականության պաշտպանություն, դատական համակարգի բարեփոխումներ, բյուրոկրատական ձգձգումներ, օրենսդրական դաշտի կայունություն և կանխատեսելիություն, երկրում սոցիալ-տնտեսական կայունություն, ֆինանսական կայունություն։ Սրանք միայն քաղաքական և տնտեսական ռիսկերի մի մասն են, որոնք դիտարկում են օտարերկրյա ներդրողները։ Ներկա պահին կարելի է ասել, որ ներդրումային դաշտի զգալի բարելավումներ են տեղի ունեցել, թեկուզ կոռուպցիայի վերացման հարցում, ինչը ներդրումներ ներգրավելու ամենաէական խոչընդոտներից մեկն է։ Տարբեր հետազոտողների գնահատմամբ՝ իշխանության լեգիտիմության բացակայությունը նույնպես ներդրումների ներգրավմանը խոչընդոտող հանգամանք է, և այս հարցն էլ մեզ մոտ արդեն իսկ լուծված է։ Զգալի բարելավումներ են տեղի ունեցել մրցակցային դաշտում, և արդեն իսկ տեսանելի է տարատեսակ ոչ բնական մոնոպոլիաների վերացումը Հայաստանում։ Ամեն դեպքում, ներդրումային միջավայրը բազմատարր երևույթ է, որը պահանջում է ավելի ընդգրկուն մոտեցում և բարեփոխումներ բազում ոլորտներում։

Միևնույն ժամանակ, Հայաստանը ունի բազում առավելություններ, որոնք, կարծես թե, անտեսանելի են օտարերկրյա ներդնողների համար։ Վերջին տարիներին կնքվել են ազատ առևտրի համաձայնագրեր երրորդ երկրների հետ, որոնք օտարերկրյա ներդնողների համար ստեղծում են լավ հնարավորություններ այդ երկրների շուկա մտնելու համար։ Նույնը կարելի է ասել ԵԱՏՄ-ի մասով, որն ունի բավականին մեծ ներքին շուկա։ Այստեղ կա խնդիր՝ եղած հնարավորությունները դարձնել ավելի տեսանելի և հնարավորությունների օգտագործումը ավելի էֆեկտիվ։

Պետք է նաև տեսանելի լինի, թե որոնք են այն տնտեսական ճյուղերը, որտեղ Հայաստանը ցանկանում է ներգրավել ներդրումներ, և յուրաքանչյուր ոլորտի համար մշակվի արտոնությունների այն համակարգը, որից կարող են օգտվել օտարերկրյա ներդնողները, և որոնք օտարերկրյա ներդնողների համար Հայաստանը կդարձնեն ավելի գրավիչ։

Կարելի է նաև ակտիվորեն օգտագործել պետություն-մասնավոր համագործակցությունը և ստեղծել համատեղ ձեռնարկություններ տարբեր ոլորտներում։

– Եթե, օրինակ, շահույթով աշխատող փակ բաժնետիրական ընկերությունները դառնան բաց բաժնետիրական ընկերություններ, և Սփյուռքի ու Հայաստանի քաղաքացիները կարողանան արժեթղթեր ձեռք բերել՝ կարո՞ղ է դա օգնել ներդրումներին։ Այս առումով ինչպիսի՞ հեռանկարներ եք տեսնում:

– Ներդրումների ներգրավումն այս մեխանիզմով շատ տարածված է աշխարհում, բայց կարծում եմ, որ Հայաստանում արժեթղթերի շուկան այնքան էլ զարգացած չէ այդ մեխանիզմը կիրառելու համար։

– Իսկ ներդրումների ծավալի աճ ե՞րբ կարող ենք ակնկալել, հատկապես ո՞ր երկրներից, կամ արդյո՞ք մոտ ապագայում այդպիսի հույսեր կարող ենք ունենալ:

– Համավարակի ընթացքում ակնկալել ներդրումների աճ, կարծում եմ՝ իրատեսական չէ։ Առնվազն Հայաստանի տարածքում պետք է իրավիճակը վերցնել վերահսկողության տակ։ Համավարակի կոնտեքստից դուրս, օտարերկրյա ներդրումների աճ կարող ենք ակնկալել բացառապես ընդգրկուն բարեփոխումներ իրականացնելուց հետո միայն։

Բաժիններ
Ուղիղ
Լրահոս
Որոնում
new adriver("adriver_banner_525093214", {sid:216038, bt:52, bn:28});