Ted
«TED + www.1in.am «Առաջին Լրատվական»»՝ համաշխարհային հանրահայտ կրթական հարթակի և կայքէջի համատեղ նախագիծն է։ Այսուհետ TED-ի ամենահայտնի ելույթները, ծիծաղաշարժ և հետաքրքիր մուլտֆիլմերը հասանելի կլինեն www.1in.am-ում՝ հայերեն և ռուսերեն լեզուներով։
*
TED talks․ ՇաոԼան Սուեհ. Չինարենը՝ հեշտությամբ

Մեծանալով Թայվանում` գեղագրի ընտանիքում, մանկությանս տարիներից մնացած ամենավառ հիշողություններիցս մեկն այն է, թե ինչպես էր մայրս ինձ ծանոթացնում չինական հիերոգլիֆների գեղեցկությանը, ձևին և կառուցվածքին: Այն ժամանակից ի վեր ես տարված եմ այս բացառիկ լեզվով:

Բայց լեզվին չտիրապետողի համար այս լեզուն կարող է թվալ նույնքան անհաղթահարելի, որքան չինական մեծ պատն է : Վերջին մի քանի տարիների ընթացքում ինձ հետաքրքրել է, թե արդյոք կարող եմ քանդել այդ պատը: Ուստի ամեն ոք, ով ցանկանում է հասկանալ և գնահատել այս խրթին լեզվի գեղեցկությունը,կարող է փորձել իր սեփական ուժերը: Ես սկսեցի փնտրել մի նոր և արագ միջոց, որն օգտակար կլիներ չինարեն սովորելիս:

Հինգ տարեկան էի ,երբ սկսեցի սովորել, թե ինչպես է պետք ճիշտ հերթականությամբ պատկերել յուրաքանչյուր հիերոգլիֆի ցանկացած մասնիկ: Հաջորդ տասնհինգ տարիների ընթացքում ես ամեն օր մի նոր հիերոգլիֆ էի սովորում: Քանի որ մենք ունենք ընդամենը հինգ րոպե,ներկայացնեմ մի արագ և պարզ եղանակ: Չին գիտնականը գիտի քսան հազար հիերոգլիֆ: Գրագետ համարվելու համար բավական է իմանալ տասը հազար հիերոգլիֆ: Երկու հարյուր ամենագործածական հիերոգլիֆների իմացությունը բավական է հիմնական գրականության քառասուն տոկոսը, ճանապարհային նշանները, ռեստորանների ճաշացանկերը, կայքերի կամ թերթերի բուն իմաստը հասկանալու համար: Այսօր կներկայացնեմ դրանցից ութը, ցույց տալու համար այս եղանակի արդյունավետությունը: Պատրա՞ստ եք:

Բացեք ձեր բերանը հնարավորինս լայն` փորձելով ստանալ քառակուսու տեսք. ստացվում է բերան: Սա զբոսնող մարդ է: Մարդ: Եթե համարենք, որ կրակի հիերոգլիֆը ունի երկու ձեռքերը պարզած մարդու տեսք, ով ասես խուճապահար բղավում է. «Oգնեցեք, այրվում եմ» այս սիմվոլի նախնական տարբերակն ինքնին նման է կրակի, բայց սա իմ անհատական մոտեցումն է, ձերը գուցե տարբերվի: Սա ծառ է: Ծառ: Սա լեռ է արև, լուսին: Դռան հիերոգլիֆը նման է վայրի արևմուտքում տարածված երկփեղկ դռներին: Դռան հիերոգլիֆը նման է վայրի արևմուտքում տարածված երկփեղկ դռներին:

Սրանք ես համարում եմ ութ հիմնական հիերոգլիֆները: Սրանք այն հիմնաքարերն են, որոնց միջոցով կարելի է նոր բառեր կազմել: որոնց միջոցով կարելի է նոր բառեր կազմել: Մարդ: Երբ ինչ-որ մեկը քայլում է հետևից, նշանակում է հետևել: Ըստ հայտնի ասացվածքի` երկուսն ընկեր են ,երեքն արդեն ամբոխ: Երբ մեկը լայն տարածում է ձեռքերը, ապա նկատի ունի այսքան մեծ: Եթե մարդը բերանի մեջ է ,ուրեմն նա թակարդում է: Այլ կերպ ասած նա բանտարկյալ է, ինչպես Ջոնը կետի բերանում: Մեկ ծառը պարզապես ծառ է, երկուսը` գերաններ, երեքը միասին նշանակում է անտառ: Դնենք մի գիծ ծառի տակ և կստանանք հիմք: Բերանի սիմվոլը պատկերելով ծառի վերնամասում կստանանք հիմար նշանը հեշտ է հիշել , քանի որ խոսող ծառն ինքնին հիմարություն է: Հիշում եք կրակի օրինակը: Երկու կրակ միասին նշամակում է շոգ: Երեքը միասին`բոց: Երկու ծառի տակ վառվող կրակը նշանակում է այրվել: Մեզ համար արևը բարեկեցության աղբյուր է, երկուսը միասին` բարգավաճում, երեքը`կայծ: Շողացող արևը և լուսինը միասին խորհրդանշում է լուսավորություն: Դա նաև նշանակում է վաղը` մեկ օր ու գիշեր անց: Հորիզոնից բարձրացող արևը նշանակում է արևածագ: Դուռ: Դռների միջև ձող դնելովկստանանք սողնակ: Բերանի նշանը դռների արանքում նշանակում է հարցեր տալ «Թըխկ- թըխկ, ո՞վ կա»: Դռներից դուրս եկող մարդը նշանակում է փախուստ: Ձախ կողմում պատկերված է կին,երկուսը միասին` վեճ, երեքը միասին`զգուշացեք` ամուսնական դավաճանություն:

Այսպիսով մենք ծանոթացանք մոտավորապես երեսուն հիերոգլիֆի կիրառելով այս մեթոդը, հիմնվելով ութ հիմնական հիերոգլիֆների վրա կարող ենք կազմել ևս երեսուներկուսը, իսկ հաջորդ ութի միջոցով կկազմենք մյուս երեսուներկուսը: Այսպիսով այսքան քիչ ջանք գործադրելովդուք կարող եք սովորել մի քանի հարյուր հիերոգլիֆներ` այնքան որքան գիտի ութ տարեկան չինացին Այսպիսով իմանալով հիերոգլիֆները կարող ենք կազմել արտահայտություններ: Օրինակ`կրակն ու լեռը միասին կկազմեն հրե լեռ, այսինքն` հրաբուխ: Ինչպես հայտնի է Ճապոնիան ծագող արևի երկիրն է: Ուստի արևի նշանը ծագման նշանի հետ միասին կնշանակիՃապոնիա, քանի որ վերջինս գտնվում է Չինաստանից արևելք: Այսպիսով՝ արևի նշանը ծագման նշանի հետ միասին կնշանակի Ճապոնիա: Մարդու նշանը Ճապոնիայի նշանի ետևում կստանանք ի՞նչ, չինացի:

Ձախ կողմում պատկերված երկու լեռները՝ պատկերված միմյանց վրա Նախկինում նշանակել են աքսոր, քանի որ Չին կայսրերն իրենց քաղաքական թշնամիներին աքսորում էին լեռներից այն կողմ: Մեր օրերում աքսորը վերաիմաստավորվել է՝ դառնալով դուրս գալ: Լեռան նշանը, որը պատկերում է, թե որտեղից է պետք դուրս գալ, ելքն է:

Իսկ այս սլայդն ինձ հիշեցնում է, որ ավարտեմ ելույթս և լքեմ բեմը: Շնորհակալություն: