Monday, 06 02 2023
«Սովորական» ցեղասպանություն»․ Ուկրաինա՝ Ռուսական ներխուժման 1-ին տարելիցին ընդառաջ
8 ամսական երեխային առատ ձյան պատճառով փրկարարներն են օգնել տեղափոխել բուժհաստատություն
Բազմաթիվ խնդիրներ արհեստածին են և պայմանավորված են հաճախ նաև իմ լռությամբ. Արցախի նախագահ
ԱԺ նախագահ Ալեն Սիմոնյանը ցավակցել է Թուրքիայի ժողովրդին
Շրջափակված Արցախից մի խումբ քաղաքացիներ են Կարմիր խաչի օգնությամբ դուրս եկել
Թուրքական Իսքենդերուն նավահանգստում երկրաշարժից հետո ուժեղ հրդեհ է բռնկվել
19:57
Live. «Առաջին լրատվական» տեղեկատվական-վերլուծական կենտրոն
Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսը ցավակցագիր է հղել Սիրիայի Հանրապետության նախագահին
19:40
Հռոմի պապը ցավակցություն է հայտնել Թուրքիայում և Սիրիայում գրանցված երկրաշարժերի կապակցությամբ
ԼՂ-ն ի սկզբանե պատկանել է Հայաստանին և միշտ բնակեցված է եղել հիմնականում հայերով. Ջոֆրի Ռոբերտսոնի հոդվածը
Լավրովին պաշտպանելը քաղաքական միջոցներով իշխանության գալու անհուսալիություն է
19:10
Բայդենը հրահանգել է օգնություն տրամադրել Թուրքիային
Ուղիղ․ Թուրքիայում և Սիրիայում փրկարարական աշխատանքները շարունակվվում են
Միրզոյանը հանդիպել է Գերմանիա – Հարավային Կովկաս բարեկամության խմբի նախագահի հետ
18:57
Թիրախային աջակցությունը Վիվա-ՄՏՍ-ի ուշադրության կենտրոնում
Թուրքիայի երկրաշարժը շատ ավելի ուժեղ Է եղել, քան Սպիտակի երկրաշարժը. ՌԴ գիտությունների ակադեմիա
«Ո՞ր» Գերմանիայի հետ է խոսելու Հայաստանի արտգործնախարարը. կարևոր ուղղություն բարդ պահին
18:40
Եվրահանձնաժողովում պարզաբանել են, թե ինչու ԵՄ-ն Սիրիային օգնություն չի ուղարկում երկրաշարժից հետո
Թուրքիայում և Սիրիայում զոհերի թիվը անցել է 1900-ը
Թուրքիայի խորհրդարանը դադարեցրել է աշխատանքները
5.4 մագնիտուդով երկրաշարժ Ղազախստանում
18:30
Աշխարհի առաջատար ֆոնդային բորսաների ցուցանիշները – Փետրվար 6 ,2023
18:30
ԵՄ-ում ակնկալում են, որ պատժամիջոցների պատճառով օրական 300 մլն եվրոյով կնվազեն էներգապաշարների վաճառքից ՌԴ-ի եկամուտներ
Նախագահ Հարությունյանը հրավիրել է խորհրդակցություն իրավապահ համակարգի ղեկավար կազմի հետ
Օրվա թիվը` 4308 ճանապարհային պատահար, 321 զոհ
18:20
Էր Ռիադը նախազգուշացրել Է նավթի դեֆիցիտի մասին՝ նավթ արդյունահանող երկրների դեմ պատժամիջոցների պատճառով
Արդարությունը վերականգնվեց․ «Նժդեհ» պարախմբի համերգը տեղի ունեցավ Մոսկվայում
Էրդողանը կարող է օգտագործել այս երկրաշարժը
18:08
Զելենսկին Ռադային առաջարկել է երկարաձգել ռազմական դրությունը և զորահավաքը
18:05
Live. «Առաջին լրատվական» տեղեկատվական-վերլուծական կենտրոն

Օլիգարխիկ առօրյա՝ քաղաքական «ֆուտլյարով»

Խորհրդարանում ԱԺ նախագահի թափուր պաշտոնի համար ՀՀԿ-ական Գալուստ Սահակյանի թեկնածության քվեարկության պատկերը հասարակական քննարկումներում կրկին սրեց ԲՀԿ-ի, այսպես ասած, ընդդիմություն լինել-չլինելու հարցը:

Կրկին սկսեցին քննարկումներ, գնահատականներ, բանավեճեր, փոխադարձ կսմիթներ: Ընդ որում` այդ ամենում հնչում են միանգամայն ռացիոնալ, հասարակական շահերի տեսանկյունից օգտավետ գնահատականներ, եզրահանգումներ: Սակայն ընդհանուր առմամբ ակնհայտ է, որ հասարակությունը հերթական անգամ հայտնվում է ծուղակում, այն ծուղակում, որը թարմ պահելու համար էլ իրականում հրահրվում են նման քննարկումների, բանավեճերի և գնահատականների առիթները՝ ԲՀԿ-ի ընդդիմություն, այլընտրանք կամ իշխանություն լինել-չլինելու վերաբերյալ:

Այս քննարկումներն են, որ իշխանական համակարգին հնարավորություն են տալիս կենսունակ պահել այն մոդելը, որն ակնհայտորեն գործարկվում է 2008 թվականի նախագահական ընտրություններից հետո: Այս մոդելի էությունն այն է, որ քաղաքական համակարգը լոկալիզացվում է, հասարակությունը մեկուսացվում է այդ համակարգից, սակայն որպեսզի իրեն զգա համակարգի մաս, հասարակությանը հարկավոր է պարբերաբար տալ թեժ բանավեճերի, այսպես ասած` արհեստական դիսկուրսի առիթներ:

Որովհետև եթե հանրությունը լիովին դուրս մնա լոկալիզացված քաղաքական դաշտից, որտեղ իշխանությունն էլ, ընդդիմությունն էլ ըստ էության միևնույն ճաշի տարբեր համեմունքներն են, ապա կարող է և սկսել ինքնակազմակերպման առավել արդյունավետ շարժում և իշխանական համակարգին դնել հակաքայլեր մշակելու անհրաժեշտության առաջ: Իսկ այսօր իշխանությունները չունեն այդ հակաքայլերի անհրաժեշտությունը, չունեն մի պարզ պատճառով: Լոկալիզացված քաղաքական համակարգի պայմաններում, իշխանությունները գործում են իրենց, այսպես ասած, ամենօրյա ռեժիմով:

Այսինքն` այն հարցերը, որ այսօր, օրինակ, լուծում են ԲՀԿ-ն ու ՀՀԿ-ն, կամ Ռոբերտ Քոչարյանն ու Սերժ Սարգսյանը, կամ Ծառուկյանն ու Սարգսյանը, կամ որևէ մեկը Տիգրան Սարգսյանի հետ, Հովիկ Աբրահամյանը որևէ մեկի հետ և այլն, ներգրավելով նաև ՀԱԿ-ին, ՀՅԴ-ին ու «Ժառանգությանը», իրականում իշխանական առօրյայի անխուսափելի հարցեր էին լինելու՝ մի քիչ ավելի, մի քիչ պակաս սրությամբ: Այդ հարցերը, որոնց հիմքում բացառապես տնտեսական շահերն են և մնացյալ ամեն ինչ ածանցվում է դրան, այս ուժերը միմյանց հետ այս կամ այն սրությամբ և հնչեղությամբ ունենալու էին միևնույն համակարգի ամենօրյա գործունեության ծիրում և ստիպված էին լինելու պարբերաբար կարգավորել դրանք իրենց հատուկ, իրենց ձեռքի տակ եղած մեխանիզմներով:

Այսօր, սակայն, այս ամենը շարունակվում է արդեն քաղաքական փաթեթավորմամբ, քաղաքական «ֆուտլյարով»՝ իշխանություն-ընդդիմություն կամ իշխանություն-ոչ իշխանություն բաժանումներով: Այսինքն` իշխանության համակարգի կենսագործունեության բնույթն ըստ էության չի փոխվել, փոխվել է ֆորմատը, որն էլ հասարակությանը մեկուսացրել է, միևնույն ժամանակ իր փոփոխության՝ ձևի և ոճի շնորհիվ կախված պահելով և ստիպելով ժամանակ առ ժամանակ ներգրավվել ինչ-որ «դիսկուրսում»:

ԱԺ նախագահի ընտրությունները հասարակությանը պահելու առիթներից կամ լծակներից մեկը դարձան: Ու ինչպես երևում է, հանրությունն անընդհատ հայտնվում է այդ ծուղակում, տրվում է այդ քննարկումներին, հակադարձ ուժով մշտապես հնարավորություն տալով իշխանություններին խաղարկել այդ քարտը և այդպես էլ մնալ առօրյա կենսագործունեության ոլորտում, որից մի պահ ստիպված էին դուրս գալ 2008 թվականին, սակայն մեկ-երկու տարի անց արագորեն կարողացան վերադառնալ և ամփոփվել:

Հանրությունն այդ իրավիճակում ունի մեկ «դիսկուրսի» կարիք՝ ինչպես ինքնակազմակերպվել, ինչ նոր մեխանիզմներ և մոդելներ նախագծել ու ձեռնամուխ լինել իրականացմանը, որպեսզի նախ այլևս հնարավոր լինի խուսափել ծուղակներում պարբերաբար հայտնվելուց, հետո հնարավոր լինի իշխանություններին հակադրել խնդիրներ, այսպես ասած` թելադրել առաջադրանքներ, լուծում պահանջող հարցադրումներ, որոնք տնտեսական շահի վրա չեն հենված և պահանջում են լուծման այլ հենակետեր` ստիպելով իշխանություններին խնդիրները դիտարկելու և արձագանքելու համար, եթե ոչ լուծելու, ապա գոնե արձագանքելու համար դուրս գալ առօրյա կենսագործունեության ավանդական մեխանիզմից, այլ կերպ ասած՝ միմյանց հետ հարցեր լուծելու փորձված և աշխատող շրջանակից:

Այդ շրջանակում, հասարակությունն անելիք չունի: Այդ շրջանակում հասարակությունը կարող է անվերջ մերկացնել շրջանակի սուբյեկտների դեմքերը, սակայն դա չունի որևէ գործնական արդյունք, որովհետև այլևս ժամանակավրեպ զբաղմունք է՝ անգամ «բարոյական հաղթանակի» այլևս չձգող: Հանրությունը կկարողանա՞ ձևավորել «ֆուտլյարից» դուրս իրական քաղաքական առօրյա, թե՞ ոչ: Դա է խնդիրը:

 

Լուսանկարը՝ Photolure-ի

Բաժիններ
Ուղիղ
Լրահոս
Որոնում